4. 旧衣学处
4. Purāṇacīvarasikkhāpadaṃ
4. 尼萨耆亚篇 · 14 段
503那时,佛陀世尊住在舍卫城(Sāvatthī)祇树给孤独园。当时,具寿伍达义(Udāyī)的前妻在比丘尼众中出家了。她频繁地来具寿伍达义跟前。具寿伍达义也频繁地去那位比丘尼跟前。那时,具寿伍达义在那位比丘尼跟前安排饭食分配。然后,具寿伍达义在午前时分,穿好下衣,拿着钵和外衣,前往那位比丘尼那里;到了之后,在那位比丘尼面前,他露出自己的男根,然后坐在座位上。那位比丘尼也在具寿伍达义面前露出自己的女根,然后坐在座位上。当时,具寿伍达义心生染着,凑近凝视那位比丘尼的女根。他的精液流了出来。于是,具寿伍达义对那位比丘尼说:“姊妹,去拿水来,我要洗下衣。”她说:“拿来吧,我来洗。”她用口接住了一部分精液,又把一部分放入了自己的女根。她因此怀了孕。比丘尼们这样说:“这个比丘尼不是梵行者,她怀孕了。”她对尼众说:“尊者们,我不是非梵行者。”比丘尼们讥嫌、批评、到处指责说:“具寿伍达义怎么能让比丘尼洗他的旧衣呢!”于是,那些比丘尼把这件事告诉了诸比丘。那些少欲的诸比丘……讥嫌、批评、指责说:“具寿伍达义怎么能让比丘尼洗他的旧衣呢!”然后,那些比丘以种种方式呵责具寿伍达义后,把这件事报告了世尊……世尊问:“伍达义,你真的让比丘尼洗了旧衣吗?”他答:“是真的,世尊。”世尊问:“她是你的亲属,还是非亲属?”
答:“非亲属,世尊。”世尊说:“愚蠢的人,对于非亲属的女人,一个非亲属者不知道什么是合适、什么是不合适,什么是端庄、什么是不端庄。你竟然让非亲属的比丘尼洗旧衣!这不能令未生信者生信……诸比丘,应这样诵此学处——”
Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena āyasmato udāyissa purāṇadutiyikā bhikkhunīsu pabbajitā hoti. Sā āyasmato udāyissa santike abhikkhaṇaṃ āgacchati. Āyasmāpi udāyī tassā bhikkhuniyā santike abhikkhaṇaṃ gacchati. Tena kho pana samayena āyasmā udāyī tassā bhikkhuniyā santike bhattavissaggaṃ karoti. Atha kho āyasmā udāyī pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena sā bhikkhunī tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā tassā bhikkhuniyā purato aṅgajātaṃ vivaritvā āsane nisīdi. Sāpi kho bhikkhunī āyasmato udāyissa purato aṅgajātaṃ vivaritvā āsane nisīdi. Atha kho āyasmā udāyī sāratto tassā bhikkhuniyā aṅgajātaṃ upanijjhāyi. Tassa asuci mucci. Atha kho āyasmā udāyī taṃ bhikkhuniṃ etadavoca – ‘‘gaccha, bhagini, udakaṃ āhara, antaravāsakaṃ dhovissāmī’’ti. ‘‘Āharayya , ahameva dhovissāmī’’ti taṃ asuciṃ ekadesaṃ mukhena aggahesi ekadesaṃ aṅgajāte pakkhipi. Sā tena gabbhaṃ gaṇhi. Bhikkhuniyo evamāhaṃsu – ‘‘abrahmacārinī ayaṃ bhikkhunī, gabbhinī’’ti. ‘‘Nāhaṃ, ayye, abrahmacārinī’’ti bhikkhunīnaṃ etamatthaṃ ārocesi. Bhikkhuniyo ujjhāyanti khiyyanti vipācenti – ‘‘kathañhi nāma ayyo udāyī bhikkhuniyā purāṇacīvaraṃ dhovāpessatī’’ti! Atha kho tā bhikkhuniyo bhikkhūnaṃ etamatthaṃ ārocesuṃ. Ye te bhikkhū appicchā…pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti – ‘‘kathañhi nāma āyasmā udāyī bhikkhuniyā purāṇacīvaraṃ dhovāpessatī’’ti! Atha kho te bhikkhū āyasmantaṃ udāyiṃ anekapariyāyena vigarahitvā bhagavato etamatthaṃ ārocesuṃ…pe… ‘‘saccaṃ kira tvaṃ, udāyi, bhikkhuniyā purāṇacīvaraṃ dhovāpesī’’ti? ‘‘Saccaṃ, bhagavā’’ti. ‘‘Ñātikā te, udāyi, aññātikā’’ti? ‘‘Aññātikā, bhagavā’’ti. ‘‘Aññātako, moghapurisa, aññātikāya na jānāti patirūpaṃ vā appatirūpaṃ vā pāsādikaṃ vā apāsādikaṃ vā. Tattha nāma tvaṃ, moghapurisa, aññātikāya bhikkhuniyā purāṇacīvaraṃ dhovāpessasi! Netaṃ, moghapurisa, appasannānaṃ vā pasādāya…pe… evañca pana, bhikkhave, imaṃ sikkhāpadaṃ uddiseyyātha –
504任何比丘,让非亲属的比丘尼洗、染或捶打自己的旧衣,犯尼萨耆亚巴吉帝亚(nissaggiya pācittiya,古译:舍堕波逸提)。
‘‘Yo pana bhikkhu aññātikāya bhikkhuniyā purāṇacīvaraṃ dhovāpeyya vā rajāpeyya vā ākoṭāpeyya vā, nissaggiyaṃ pācittiya’’nti.
505“凡……者”,是指凡是这样的、如此这般的……(中略)……“比丘”,是指……(中略)……此处所指的,正是这个意义上的比丘。
Yo panāti yo yādiso…pe… bhikkhūti…pe… ayaṃ imasmiṃ atthe adhippeto bhikkhūti.
所谓(非亲属),是指从母系或父系追溯,一直到七代祖先之间,没有关联的。
Aññātikā nāma mātito vā pitito vā yāva sattamā pitāmahayugā asambaddhā.
所谓(比丘尼),是在两众僧团中都受了具足戒的。
Bhikkhunī nāma ubhatosaṅghe upasampannā.
所谓“旧衣”,指哪怕只穿过一次作下衣,或只披过一次作上衣的衣。
Purāṇacīvaraṃ nāma sakiṃ nivatthampi sakiṃ pārutampi.
他吩咐说“洗吧”,犯恶作罪。洗好了,那件衣就成了应舍的。他吩咐说“染吧”,犯恶作罪。染好了,那件衣就成了应舍的。他吩咐说“捶打吧”,犯恶作罪。她只要用手掌或棒槌捶衣一下,那件衣就成了应舍的。这件衣应当舍给僧团,或者舍给数位比丘,或者舍给一位比丘。诸位比丘,应当这样舍:……“尊者,这件是我的旧衣,我让非亲里的比丘尼洗过了,这衣是应舍的。我这就把它舍给僧团”……“给吧”……“给吧”……“我交给具寿了”。
Dhovāti āṇāpeti, āpatti dukkaṭassa. Dhotaṃ nissaggiyaṃ hoti. Rajāti āṇāpeti, āpatti dukkaṭassa. Rattaṃ nissaggiyaṃ hoti. Ākoṭehīti āṇāpeti, āpatti dukkaṭassa. Sakiṃ pāṇippahāraṃ vā muggarappahāraṃ vā dinne nissaggiyaṃ hoti. Nissajjitabbaṃ saṅghassa vā gaṇassa vā puggalassa vā. Evañca pana, bhikkhave, nissajjitabbaṃ…pe… idaṃ me, bhante, purāṇacīvaraṃ aññātikāya bhikkhuniyā dhovāpitaṃ nissaggiyaṃ. Imāhaṃ saṅghassa nissajjāmīti…pe… dadeyyāti…pe… dadeyyunti…pe… āyasmato dammīti.
506以下各案,比丘都知道对方不是亲属。让这位比丘尼洗旧衣,犯尼萨耆亚巴吉帝亚罪。让这位比丘尼洗旧衣又染衣,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯一个恶作罪。让这位比丘尼洗旧衣又捶打,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯一个恶作罪。让这位比丘尼洗旧衣又染衣又捶打,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯两个恶作罪。
Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ dhovāpeti, nissaggiyaṃ pācittiyaṃ. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ dhovāpeti rajāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ dhovāpeti ākoṭāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ dhovāpeti rajāpeti ākoṭāpeti, nissaggiyena āpatti dvinnaṃ dukkaṭānaṃ.
以下各案,比丘都知道对方不是亲属。让这位比丘尼染旧衣,犯尼萨耆亚巴吉帝亚罪。让这位比丘尼染旧衣又捶打,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯一个恶作罪。让这位比丘尼染旧衣又洗衣,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯一个恶作罪。让这位比丘尼染旧衣又捶打又洗衣,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯两个恶作罪。
Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ rajāpeti, nissaggiyaṃ pācittiyaṃ. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ rajāpeti ākoṭāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ rajāpeti dhovāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ rajāpeti ākoṭāpeti dhovāpeti, nissaggiyena āpatti dvinnaṃ dukkaṭānaṃ.
以下各案,比丘都知道对方不是亲属。让这位比丘尼捶打旧衣,犯尼萨耆亚巴吉帝亚罪。让这位比丘尼捶打旧衣又洗衣,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯一个恶作罪。让这位比丘尼捶打旧衣又染衣,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯一个恶作罪。让这位比丘尼捶打旧衣又洗衣又染衣,在尼萨耆亚巴吉帝亚罪的基础上,又犯两个恶作罪。
Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ ākoṭāpeti, nissaggiyaṃ pācittiyaṃ. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ ākoṭāpeti dhovāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ ākoṭāpeti rajāpeti, nissaggiyena āpatti dukkaṭassa. Aññātikāya aññātikasaññī purāṇacīvaraṃ ākoṭāpeti dhovāpeti rajāpeti, nissaggiyena āpatti dvinnaṃ dukkaṭānaṃ.
对非亲属有疑虑……(中略)……对非亲属却以为是亲属……(中略)……让清洗他人的旧衣,犯恶作。让清洗坐垫,犯恶作。让仅受一部具足戒者清洗,犯恶作。对亲属却以为是非亲属,犯恶作。对亲属有疑虑,犯恶作。对亲属确知是亲属,无犯。
Aññātikāya vematiko…pe… aññātikāya ñātikasaññī…pe… aññassa purāṇacīvaraṃ dhovāpeti, āpatti dukkaṭassa. Nisīdanapaccattharaṇaṃ dhovāpeti, āpatti dukkaṭassa. Ekatoupasampannāya dhovāpeti, āpatti dukkaṭassa. Ñātikāya aññātikasaññī, āpatti dukkaṭassa . Ñātikāya vematiko, āpatti dukkaṭassa. Ñātikāya ñātikasaññī, anāpatti.
507无犯的情况:亲属在洗,而非亲属只是帮手;没吩咐,她主动洗;让洗还没用过的衣物;除了衣以外,让洗其他资具;让在学尼或沙弥尼洗衣;以及精神失常者、最初的犯戒者。
Anāpatti ñātikāya dhovantiyā aññātikā dutiyā hoti, avuttā dhovati, aparibhuttaṃ dhovāpeti, cīvaraṃ ṭhapetvā aññaṃ parikkhāraṃ dhovāpeti, sikkhamānāya, sāmaṇeriyā, ummattakassa, ādikammikassāti.