3. 入雨安居犍度巴利 3. Vassūpanāyikakkhandhakaṃ
大品连结 · 33 段
107. 关于允许入雨安居的讨论巴利
107. Vassūpanāyikānujānanakathā
184 在《入雨安居篇》中,用“未被允许”这句话,是为了显示 ñā 这个词根有“允许”的意思;用“未被安排”这句话,是为了显示 ñā 这个词根有“安立、放置”的意思。“他们在这些地方”中的“这些地方”,就是指“这里”。“这里”这个词,可以依据教法、世间、地方,也可以只是用来补足句子。这里是为了说明它只是补足句子,所以说“这里这个词只是不变词”。“聚集”就是集合;此处意思是消亡。用“消亡”这个词来说明这个意思。“萨昆达卡”这个词是鸟的同义词,所以注释说“鸟”。“鸟”就是飞禽。因为它们能在空中飞行,所以叫“萨昆”。“将会聚集”这里,因为词根书里说“saṃ kase”是住的意思,所以 saṃ 是前缀,kase 这个词根是住的意思,因此注释说“将会住”。这个词根以 e 音结尾。“固定住处”就是长期居住。“名为雨期”就是名为雨期这个季节。因为雨期有四个月,所以说“三个月”。“入雨安居”这里,nī 这个词根是行走的意思,所以注释说“入雨安居之行”。“次日”就是满月之后的第二天,“次日”是在“日”上加 jju 后缀,意思就是初一那天。这个“次日”是主格。“若”是指若在阿沙离满月。“若已过去”是不同格限定的外部复合词,应该连接为“若已经过去了”。“在第二天”就是在初一那天。“若”是指若在沙瓦纳月满月。“因此”是因为已经到次日,也因为已经到那个月,所以这样说。用“在紧接着的初一那天”这句话,显示圣典里的意思:在阿沙离满月之后紧接着的初一那天,应该入前雨安居。“在阿沙离”就是在阿沙离满月。后一种说法也应该这样理解:在阿沙离月之后紧接着的初一那天,应该入后雨安居。“在阿沙离”是因为发生在阿沙离满月附近,所以意思是指名为阿沙离的沙瓦纳满月。应该连接为:正是在初一那天应该入雨安居。“一次或”等中的“或”是不定选择的意思。“排出”就是排出去,说出来的意思。未触音节连接之后,有时会变成触音,就像“出去”等词那样。所以把后面的 c 变成 ch,说成“排出”。巴利
184. Vassūpanāyikakkhandhake ‘‘ananuññāto’’ti iminā apaññattoti ettha ñādhātuyā anujānanatthaṃ dasseti, ‘‘asaṃvihito’’ti iminā ñādhātuyā ṭhapanatthaṃ. Tedhāti te idha. Idhasaddo sāsanañca lokañca desañca padapūraṇañca upādāya vattati, idha pana padapūraṇeti dassento āha ‘‘idhasaddo nipātamatto’’ti. Saṃhananaṃ saṅghāto, vināsoti attho. Iti imamatthaṃ dasseti ‘‘vināsa’’nti iminā. Sakuntakasaddo sakuṇapariyāyoti āha ‘‘sakuṇā’’ti. Sakuṇāti ca vihaṅgamā. Te hi ākāse gantuṃ sakkontīti sakuṇāti vuccanti. Saṃkasāyissantīti ettha ‘‘saṃ kase acchane’’ti dhātupāṭhesu (saddanītidhātumālāyaṃ 16 sakārantadhātu) vuttattā saṃpubbo kasedhātu acchanatthoti āha ‘‘vasissantī’’ti. Ekārantoyaṃ dhātu. Nibaddhavāsanti niccavāsaṃ. Vassānanāmaketi vassānautunāmake. Vassānassa catumāsattā ‘‘temāse’’ti vuttaṃ. Vassūpanāyikāti ettha nīdhātu gamanatthoti āha ‘‘vassūpagamanānī’’ti. Aparajjūti puṇṇamito aparaṃ ahanti aparajju, ahatthe jjupaccayo, atthato pāṭipadadivaso. Ayaṃ aparajjusaddo paṭhamantanipāto. Assāti āsaḷhīpuṇṇamiyā. Asamānādhikaraṇavisayo bāhiratthasamāsoyaṃ, atikkantāya satiyāti yojanā. Aparasmiṃ divaseti pāṭipadadivase. Assāti sāvaṇamāsapuṇṇamiyā. Tasmāti yasmā ca aparajjugatā, yasmā ca māsagatā, tasmā. ‘‘Anantare pāṭipadadivase’’ti iminā pāḷiyaṃ aparajjugatāya āsaḷhiyā anantare pāṭipadadivase purimikā upagantabbāti atthaṃ dasseti. Āsaḷhiyāti āsaḷhīpuṇṇamiyā. Pacchimanayepi māsagatāya āsaḷhiyā anantare pāṭipadadivase pacchimikā upagantabbāti attho daṭṭhabbo. Āsaḷhiyāti āsaḷhīpuṇṇamiyā samīpe pavattattā āsaḷhīsaṅkhātāya sāvaṇapuṇṇamiyāti attho. Pāṭipadadivaseyeva vassaṃ upagantabbanti sambandho. Sakiṃ vātiādīsu vāsaddo aniyamavikappattho. Nicchāretvāti niccāretvā, uccāretvāti attho. Aphuṭṭhakkharasaññogehi paro kvaci phuṭṭhattamāpajjati ‘‘nikkhamatī’’tiādīsu viya. Tasmā parassa cakārassa chakāraṃ katvā ‘‘nicchāretvā’’ti vuttaṃ.
108. 关于禁止在雨安居期间四处行游等的讨论巴利
108. Vassānecārikāpaṭikkhepādikathā
185 185. 应当知道有罪:以无所顾虑而前往的方式越过近处时,应当知道有罪;以有所顾虑而前往的方式在其他地方令日出时,应当知道有罪。以精舍计数应当知道诸罪:在这里,在入雨安居日,以不想入雨安居的心越过精舍,应当知道以精舍计数有诸罪。为了详细说明这个意思,所以说了“如果”等话。“那一天”是指那个入雨安居的日子。“百罪”在这里,因为“百”以数词为主,所以在声论文献中说是单数。“仅仅一罪”:仅仅在越过自己的精舍时,只有一罪。应当这样连接:因为某种障碍而没有入安居。巴利
185.Āpatti veditabbāti anapekkhagamanena upacārātikkame sāpekkhagamanena aññattha aruṇuṭṭhāpane āpatti veditabbā. Vihāragaṇanāya āpattiyo veditabbāti ettha vassūpanāyikadivase vassaṃ anupagantukāmatācittena vihāraṃ atikkameyya, vihāragaṇanāya āpattiyo veditabbā. Tamevatthaṃ vitthārento āha ‘‘sace hī’’tiādi. Taṃ divasanti tasmiṃ vassūpagamanadivase. Sataṃ āpattiyoti ettha satanti saṅkhyāpadhānattā ekavacananti saddasatthesu vuttaṃ . Ekā eva āpattīti attano vihārassa atikkamaneyeva ekā eva āpatti. Kenaci antarāyena anupagatenāti sambandho.
名为“瓦萨”的,是因为它有“居住”的意思,为了说明“瓦萨”这个词的含义,所以他说“名为瓦萨”。“第一个月”这个说法,是用来说明另一个词的同形形式。第一个月,就是指四个瓦萨月中的第一个月。“想要向上拖拽”就是想要往上拉。意思是:正是阿萨离月,而不是沙瓦纳月。“朱纳”这个词是与月光相应的月,所以他说“在月中”。与月光相应的月,因为照耀、发光,所以被称为“朱纳”。因此,虽然一般性地说“在月中”,但应当取与满月相应的那个月。“某种损减”就是戒等某些方面的减退。“在其他时候”就是在进入瓦萨之外的其他时候。“如法的”就是与法相应的。巴利
Vassanāmo imassatthīti vassoti vacanatthaṃ dassento āha ‘‘vassanāmaka’’nti. ‘‘Paṭhamaṃ māsa’’nti iminā aññapadassa sarūpaṃ dasseti. Paṭhamaṃ māsanti catūsu vassamāsesu paṭhamaṃ māsaṃ. Ukkaḍḍhitukāmoti upari kaḍḍhitukāmo. Āsaḷhīmāsameva, na sāvaṇamāsanti attho. Juṇhasaddo candapabhāyutto māsoti āha ‘‘māse’’ti. Candapabhāyutto māsoti āha ‘‘māse’’ti. Candapabhāyutto hi māso jotati dippatīti juṇhoti vuccati. Tasmā ‘‘māse’’ti sāmaññato vuttepi puṇṇamiyutto māsova gahetabbo. Kāci parihāni nāmāti kiñci sīlādīnaṃ hāyanaṃ nāma. Aññasmimpīti vassūpagamanato aññasmimpi. Dhammiketi dhammena yutte.
准许七天办事的讨论巴利
109. Sattāhakaraṇīyānujānanakathā
187 187. 关于七日事,应当知道是这样判定的,这是句义连接。为了说明“以七日事”这个词是依格复合词,以及“anīya”这个词有业的意义,所以说“七日内应作之事”。其中,“七日内”显示的是依格复合词,“应作”显示的是业的意义。“七日内”这个说法,显示的是“七日之内”省略了后词。在“派遣而去”这里,为了说明“派遣”这个词的作者和业,所以说“由比丘等派遣的使者”。其中,“比丘等”显示作者,“使者”显示业。“七日”这里,为了说明后词省略以及表示地点的宾格用法,所以说“正于七日内”。“正于彼处”就是指正在被派遣的那个地方。用“不应起”来说明“正于七日”中“eva”这个词的作用。巴利
187. Sattāhakaraṇīyesu evaṃ vinicchayo veditabboti yojanā. ‘‘Sattāhakaraṇīyenā’’ti padassa sattamīsamāsañca anīyasaddassa kammatthañca dassento āha ‘‘sattāhabbhantare yaṃ kattabba’’nti . Tattha ‘‘sattāhabbhantare’’ti iminā sattamīsamāsaṃ dasseti, ‘‘kattabba’’nti iminā kammatthaṃ. ‘‘Sattāhabbhantare’’ti iminā sattāhassa abbhantaraṃ sattāhanti uttarapadalopaṃ dasseti. Pahite gantunti ettha pahitesaddassa kattukammāni dassetuṃ vuttaṃ ‘‘bhikkhuādīhi dūte’’ti. Tattha ‘‘bhikkhuādīhī’’ti iminā kattāraṃ dasseti, ‘‘dūte’’ti iminā kammaṃ. Sattāhanti ettha uttarapadalopañca bhummatthe upayogavacanañca dassento āha ‘‘antosattāheyevā’’ti. Tatthevāti tasmiṃ pahitaṭṭhāneyeva. ‘‘Na uṭṭhāpetabbo’’ti iminā ‘‘sattāheyevā’’ti ettha evasaddassa phalaṃ dasseti.
189 189. 因“此中有味”而说“有味的”时,应取为食堂,所以说“称为食堂”。“食堂”就是煮饭的屋子。“此经之前”这里,把“之前”和“此”拆开成词后,“之前”这个词是“乃至”的同义词,所以说“乃至此经”。“不坏”这里,“luja”这个词根是毁灭的意思,所以说“不毁灭”。“已准备”就是应当被准备好。“于一切处”就是在一切被派遣的地方。“正是以这个如法之语”就是以这个如法、以三句为名的语言。“这些”就是这三句。“异名”就是以“祭祀、学经、见沙门”等换言方式。“七”就是所谓近事男、近事女、比丘、比丘尼、在学尼、沙弥、沙弥尼这七众。巴利
189. Raso etasmiṃ atthīti rasavatīti vutte bhattagehaṃ gahetabbanti āha ‘‘bhattagehaṃ vuccatī’’ti. Bhattagehanti bhattapacanagehaṃ. Purāyaṃ suttantoti ettha purā ayanti padacchedaṃ katvā purāsaddo yāvapariyāyoti āha ‘‘yāva ayaṃ suttanto’’ti. Na palujjatīti ettha lujadhātu vināsatthoti āha ‘‘na vinassatī’’ti. Parisaṅkhatanti parisaṅkharitabbaṃ. Sabbatthāti sabbesu pahitesu. Imināva kappiyavacanenāti iminā eva kappiyena tivākyasaṅkhātena vacanena. Etesanti etesaṃ tiṇṇaṃ vākyānaṃ. Vevacanenāti ‘‘yaññañca yajituṃ, suttañca uggaṇhituṃ, samaṇe ca dassitu’’nti pariyāyena. Sattasūti upāsaka upāsika bhikkhubhikkhunī sikkhamāna sāmaṇera sāmaṇerī saṅkhātāsu sattasu.
110. 关于即使没有被差遣也允许去五种人那里的论述巴利
110. Pañcannaṃ appahitepi anujānanakathā
193 “更何况被派遣”这句话,是用来说明“即使没有被派遣也应该前往”当中“pi”这个词所表达的可能性。为了分别说明应该前往五种同法者身边的理由,所以说了“比丘生病”等话。“以十”:把“僧团想要作甘马,或者僧团已经作了甘马”这一项算作一项,就成了十项。“以九”:去掉应受别住的人,就成了九项。“以四”:指生病、不乐、恶作、见这四种。因此,“以这六”是连接方式。“沙弥也以六”:在这里把六种具体情形展开来说明,所以说了“从最初”等话。这很容易理解。“应该以五前往沙弥尼身边”是连接方式。“从他”:从别人那里,或者在别人那里。“在安达卡注中说过”是关联。“无论是亲戚还是非亲戚,凡是有这些人,对他们也”是连接方式。“ta”是语助词。巴利
193.Pageva pahiteti iminā ‘‘apahitepi gantabba’’nti ettha pisaddassa sambhāvanatthaṃ dasseti. Pañcannaṃ sahadhammikānaṃ santikaṃ gantabbabhāvassa kāraṇaṃ vibhajitvā dassento āha ‘‘bhikkhu gilāno hotī’’tiādi. Dasahīti ‘‘saṅgho kammaṃ kattukāmo hoti, kataṃ vā saṅghena kammaṃ hotī’’ti idaṃ aṅgaṃ ekaṃ katvā dasahi. Navahīti parivāsārahaṃ apanetvā navahi. Catūhīti gilānaanabhiratikukkuccadiṭṭhigatauppannasaṅkhātehi catūhi. Iti imehi chahīti yojanā. Sāmaṇerassapi chahīti ettha channaṃ sarūpaṃ vitthāretvā dassento āha ‘‘ādito’’tiādi. Taṃ suviññeyyameva. Sāmaṇeriyā santikaṃ pañcahi gantabbanti yojanā. Paratoti parasmā, parasmiṃ vā. Andhakaṭṭhakathāyaṃ vuttanti sambandho. Ye ñātakā vā ye aññātakā vā atthi, tesampīti yojanā. Tanti vacanaṃ.
112. 关于只有被派遣时才允许的论述巴利
112. Pahiteyevaanujānanakathā
199 “依比丘而住者”:比丘本身就是趣向、依止处,所以说“依比丘而住者”,意思是依赖比丘的人,因此说“与比丘们同住的人”。“坏灭”:就是毁灭。“令截断物品”:这里“物品”一词只指资具,不是指本金,所以说“物料资具”。“令截断”:属于cur等第七类动词词根,变化为“chindāpita”,按rudh等第二类动词词根来变格。“dajjāha”:是“e”音脱落而成的连音,所以说“dajje aha”。也有读作“dajjeha”的写法。如果是这样,那就是“a”音脱落的连音。“dajje”:我应当施与,或者我施与。“以僧团应作之事”:以僧团应当做的事务。为了显示这个意思,所以说“凡任何”等。“其中,凡任何应作”是连接语。“在塔伞、栏楯等”:在塔的伞和栏楯上。用“等”字包含涂白灰等事。“对其”:对僧团应作之事。“为完成而应前往”是关联说明。巴利
199.Bhikkhugatikoti bhikkhu eva gati patiṭṭhā etassāti bhikkhugatikoti vutte bhikkhunissitako purisoti āha ‘‘bhikkhūhi saddhiṃ vasanakapuriso’’ti. Palujjatīti vinassati. Bhaṇḍaṃ chedāpitanti ettha bhaṇḍasaddo parikkhārattho eva, na mūladhanatthoti āha ‘‘dabbasambhārabhaṇḍa’’nti. Chedāpitanti curādigaṇikadhātuṃ ‘‘chindāpita’’nti rudhādigaṇikadhātuyā vaṇṇeti. Dajjāhanti ekāralopasandhīti āha ‘‘dajje aha’’nti. ‘‘Dajjeha’’ntipi pāṭho. Evañhi sati akāralopasandhi. Dajjeti dadeyyaṃ, dadāmi vā. Saṅghakaraṇīyenāti saṅghassa kātabbena kiccena. Tamatthaṃ dassento āha ‘‘yaṃkiñcī’’tiādi. Tattha yaṃkiñci kātabbanti yojanā. Cetiyachattavedikādīsūti cetiyassa chatte ca vedikāya ca. Ādisaddena sudhālimpādayo saṅgaṇhāti. Tassāti saṅghakaraṇīyassa. Nipphādanatthaṃ gantabbanti sambandho.
这里说的是入雨安居犍度。“未被邀请”这个词,在“前往”这个词里是动作的施行者。“前往”就是去,或者去的行为,在“不允许”这个词里是主语。“一开始就”是指从听法一开始就应该去。“应当集合,这样约定就成立了”是句子的连接。“物品”是指衣等物品。“不允许去”应当理解为:自己不应该去。因此说“然而如果”等等。“在那里”是指那座精舍。用“允许”这个词,说明不会导致安居中断,也没有罪过。“为了利益也”中的“也”字,表示还期待着“我要洗物品”这个目的。“他”是指弟子。“允许”:依照老师的命令,如果七天还没过,就可以去,不会导致安居中断,也没有罪过;如果过了七天,就只是安居中断,但没有罪过,这是这里的意旨。巴利
Etthāti vassūpanāyikakkhandhake. ‘‘Animantitenā’’ti padaṃ ‘‘gantu’’nti pade bhāvakattā. Gantunti gamituṃ, gamanaṃ vā ‘‘na vaṭṭatī’’ti pade kattā. Paṭhamaṃyevāti dhammassavanato paṭhamameva. Sannipatitabbaṃ iti katikā katā hotīti yojanā. Bhaṇḍakanti cīvarādibhaṇḍakaṃ. Gantuṃ na vaṭṭatīti sayameva gantuṃ na vaṭṭatīti attho daṭṭhabbo. Tena vuttaṃ ‘‘sace panā’’tiādi. Tatthāti taṃ vihāraṃ. ‘‘Vaṭṭatī’’ti iminā vassacchedo ca āpatti ca na hotīti dasseti. Atthāyapīti pisaddena ‘‘bhaṇḍakaṃ dhovissāmī’’ti atthaṃ apekkhati. Nanti antevāsikaṃ. Vaṭṭatīti ācariyassa āṇāya sattāhe anatikkante vaṭṭati, vassacchedo ca āpatti ca na hoti. Sattāhe atikkante vassacchedova hoti, na āpattīti adhippāyo.
113. 关于遇到障碍时中断雨安居而不犯戒的论述巴利
113. Antarāye anāpattivassacchedakathā
201 “不远”就是指很近。“在那里”是指在村里。“每七天一次”就是七天里一次。“应当让黎明升起”就是应当在精舍里让天亮(即举行黎明仪式)。“就在那里”就是就在村里。“我们”是就比丘们说的。“又有我们”是就人们说的。“就是对他们”是专指那些因故中断雨安居的比丘。“那”是指筹食等物。“按雨安居数”就是按戒腊来算。巴利
201.Avidūreti āsanne. Tatthāti gāme. Sattāhavārenāti sattāhe ekavārena. Aruṇo uṭṭhāpetabboti vihāre aruṇo uṭṭhāpetabbo. Tatrevāti gāmeyeva. Mayanti bhikkhū sandhāya vuttaṃ. Puna mayanti manusse sandhāya vuttaṃ. Tesaṃyevāti vassacchedabhikkhūnaṃ eva. Tanti salākabhattādiṃ. Vassaggenāti vassagaṇanāya.
“雨安居衣”是指应当布施给雨安居者的衣服。“在那里”是指在那个精舍里。“已送达给他们”是关联句。“在精舍中”是指在已出雨安居者所住的村庄精舍里。“所寄存的物品”是关联句。“在此”是指比丘居住的地方。凡是衣服等可分物品存在,这就是句义连接,即任何衣服等可分配的东西。“就在那里”就是指在那座已出雨安居者所住的村庄精舍里。“由此”是指从田地等所得之物。“在净施人手中”是关联句。“在那里生起的”是指从那座精舍所获得的田地等的产出和资具也是。为了说明“就在那里前往,告知后应当分配”这句话的合理性,说道“僧伽的……”等。“在精舍内”是指在界内。“在两处”是指存于界内和界外两处的可分物品,此为关联。巴利
Vassāvāsikanti vassāvāsānaṃ dātabbaṃ cīvaraṃ. Tatthāti tasmiṃ vihāre. Yesaṃ pāpitanti sambandho. Vihāreti vuṭṭhitagāmavihāre. Upanikkhittakaṃ bhaṇḍanti sambandho. Idhāti bhikkhuno nivāsaṭṭhāne. Yaṃ cīvarādivebhaṅgiyabhaṇḍaṃ atthi, tanti yojanā. Tatthevāti vuṭṭhitagāmavihāre eva. Itoti khettavatthuādito. Kappiyakārakānaṃ hattheti sambandho. Tatruppādepīti tassa vihārassa dinnakhettavatthuādito uppāde paccayepi. ‘‘Tattheva gantvā apaloketvā bhājetabba’’nti vacanassa yuttiṃ dassento āha ‘‘saṅghikañhī’’tiādi. Antovihāre vāti antosīmāya vā. Ubhayatthāti antosīmabahisīma saṅkhātesu dvīsu ṭhānesu ṭhitaṃ vebhaṅgiyabhaṇḍanti sambandho.
114. 僧团分裂时,关于不犯戒而中断雨安居的论述巴利
114. Saṅghabhede anāpattivassacchedakathā
202 “已破”这里,为了说明 ta 这个词缀用在过去时不合适,所以说“僧团已破时,就没有应做的事了”。“然而,那个”,指的是那个僧团。这个词在“将破”这句里是主语,在“被怀疑”这句里是宾语。用“将破”这个词,是为了说明这里“已破”中的 ta 词缀其实是表达未来的情况。“比丘尼们使僧团破裂”这里,为什么要把“比丘尼们使僧团破裂”拿来考虑呢?所以说“不应看作比丘尼们使僧团破裂”。“这”,指的是不被比丘尼们所破的状态。“然而,那些”,指的是那些比丘尼。“它”,指的是僧团。“这”,指的是“众多比丘尼使僧团破裂”这句话。巴利
202.Bhinnoti ettha tapaccayassa atītatthe ayuttabhāvaṃ dassento āha ‘‘bhinne saṅghe karaṇīyaṃ natthī’’ti. Yo panāti saṅgho pana. Idaṃ ‘‘bhijjissatī’’tipade kattā, ‘‘āsaṅkito’’tipade kammaṃ. ‘‘Bhijjissatī’’ti iminā bhinnoti ettha tapaccayassa anāgatatthe pavattabhāvaṃ dasseti. Bhikkhunīhi saṅgho bhinnoti ettha kiṃ bhikkhunīhi saṅgho bhinnoti daṭṭhabboti āha ‘‘na bhikkhunīhi saṅgho bhinnoti daṭṭhabbo’’ti. Etanti bhikkhunīhi abhinnabhāvaṃ. Etā panāti bhikkhuniyo pana. Tanti saṅghaṃ. Etanti ‘‘sambahulāhi bhikkhunīhi saṅgho bhinno’’ti vacanaṃ.
115. 关于在牛栏等地进入雨安居的讨论巴利
115. Vajādīsu vassūpagamanakathā
203 “牧牛人的住处”这句话,是在说明牧牛人像牛住在牛栏里那样住在那里。巴利
203. ‘‘Gopālakānaṃ nivāsaṭṭhāna’’nti iminā gopālakā gāvo viya vaje nivasantīti dasseti.
“近”这个词是“邻近”的同义词,所以说“邻近的”。“在那里”指在小屋里。“在此”指在这间小屋里。因为不能住,所以用通称说“在此”。“三次”是按最高程度说的。因为前面说“一次、两次或三次”,所以要知道一次也可以。“那个也”指简略地停放着的车子。用“依止”这个词表明不应该说出“我在这里入雨安居”这样的话。而“依止”在意义上是指心对“我要在这里住雨安居”的执著。“商队在路上”是不尊重时用的位格。“就在那里”就是在商队那里,和“商队越过”相连。“在那里”指所期望的地方。“散去”指各自分开走。如果在没有村落的地方散去,就应该返回之前的村庄,不应该去别的村庄。“从那里”指从村庄。巴利
Upakaṭṭhasaddo āsannapariyāyoti āha ‘‘āsannāyā’’ti. Tatthāti kuṭikāyaṃ. Idhāti imissaṃ kuṭikāyaṃ. Avihārattā ‘‘idhāti’’sāmaññavasena vuttaṃ. Tikkhattunti idaṃ ukkaṭṭhavasena vuttaṃ. Heṭṭhā hi ‘‘sakiṃ vā dvikkhattuṃ vā tikkhattuṃ vā’’ti (mahāva. aṭṭha. 184) vuttattā sakimpi vaṭṭatīti daṭṭhabbaṃ. Tampīti sālāsaṅkhepena ṭhitasakaṭampi. ‘‘Ālayo’’ti iminā ‘‘idha vassaṃ upemī’’ti vacībhedo na kātabboti dasseti. Ālayoti ca satthe ‘‘idha vassaṃ vasissāmī’’ti cittassa allīyanaṃ. Maggapaṭipanneyeva sattheti anādare bhummavacanaṃ. Tatthevāti sattheyeva. Sattho atikkamatīti sambandho. Tatthāti patthitaṭṭhāne. Vippakiratīti visuṃ visuṃ gacchati . Sace agāmake ṭhāne vippakirati, purimaṃ gāmaṃ sannivattitabbaṃ. Na aññagāmaṃ gantabbaṃ. Tatoti gāmato.
应当前往:说三遍“我在这里入雨安居”,然后就应该前往。就在那里:就是在海上。岸:就是岸边。因为它堆积、阻挡水,所以称为岸。而这位:指在船上入雨安居的比丘。只沿着岸边:按次序,或者顺着方向,只沿着岸边走。在其他地方:在最初得到的村庄之外的其他地方。就在那里:就在最初得到的那个村庄。巴利
Upagantabbanti ‘‘idha vassaṃ upemī’’ti tikkhattuṃ vatvā upagantabbaṃ. Tatthevāti samuddeyeva. Kūlanti tīraṃ. Tañhi kulati udakaṃ āvaratīti kūlanti vuccati. Ayañcāti nāvāyaṃ vassūpagamanabhikkhu. Anutīramevāti anukkamena, anusārena vā tīrameva. Aññatthāti paṭhamaladdhagāmato aññasmiṃ ṭhāne. Tatthevāti paṭhamaladdhagāmeyeva.
“如是”等是总结语。在“而且得到自恣”这句里,“且”字是用来把句子连在一起的意思。在“然而,在前面那些情况中”这句里,“而”字是区分的意思,“然”字是点出特别之处的意思。“是无犯”:只是无犯而已。巴利
Itītiādi nigamanaṃ. Pavāretuñca labhatīti ettha casaddo vākyasampiṇḍanattho. Purimesu ca panāti ettha casaddo byatirekattho, panasaddo visesatthajotako. Anāpatti hotīti anāpattimattameva hoti.
116. 关于不应入雨安居处所的讨论巴利
116. Vassaṃ anupagantabbaṭṭhānakathā
204 就在树洞里:就是在树的孔洞中。孔洞因为能好好地进去、通行,所以叫做树洞。木板覆盖:就是用木板盖住。出入门:就是进出的门。进入和出去,用省略一部分的说法,只取“入”来统称。在木桩顶上:就是在木桩的上面。枝:枝条互相交错伸展,所以叫枝;把 p 音变成 bh 音,再加上表示阴性的 ī 语尾,所以叫做枝。在那里:在高台上。他的:指比丘的,和“没有”相连。五种覆盖物:就是草、叶、砖、石、灰泥这五种覆盖物。这里是按多数情况说的,因为也包括了木板覆盖等。门闩:应该用门闩来拴住的东西。尸体小屋:在停放尸体的地方、坟场里建的小屋,就叫尸体小屋。凿制的床等:用“等”字把凿制的椅子也包括进来。在那里:在尸体小屋里。其他小屋:尸体小屋以外的其他小屋。遮蔽物:指墙壁。门:进出的门。这叫做伞小屋:这是用伞做成的小屋。用大的陶器做成小屋,应该这样连接理解。巴利
204.Rukkhasusīreyevāti rukkhassa vivare eva. Vivarañhi su saṃ irati gacchatīti susīroti vuccati. Padaracchadananti phalakehi chāditaṃ. Pavisanadvāranti pavisananikkhamanadvāraṃ. Pavisanañca nikkhamanañca pavisananti virūpekasesena kātabbaṃ. Khāṇumatthaketi khāṇuno upari. Viṭabhīti viṭaṃ aññamaññavedhanaṃ apati gacchatīti viṭapo, pakārassa bhakāraṃ, itthiliṅgajotakaīpaccayañca katvā viṭabhīti vuccati. Tatthāti aṭṭake. Yassāti bhikkhuno, natthīti sambandho. Pañcannaṃ chadanānanti tiṇapaṇṇaiṭṭhakāsilāsudhāsaṅkhātānaṃ (cūḷava. 303) pañcannaṃ chadanānaṃ. Idañca yebhuyyavasena vuttaṃ padaracchadanādīnampi gahitattā. Dvārabandhananti dvārena bandhitabbaṃ. Chavakuṭikāti chavānaṃ sayanaṭṭhāne susāne katā kuṭikā chavakuṭikāti vuccati. Ṭaṅkitamañcādītiādisaddena ṭaṅkitapīṭhaṃ saṅgaṇhāti. Tatthāti chavakuṭiyaṃ. Aññaṃ kuṭikanti chavakuṭito aññaṃ kuṭikaṃ. Āvaraṇanti bhittiṃ. Dvāranti pavisananikkhamanadvāraṃ. Chattakuṭikā nāmesāti esā chattena katā kuṭikā nāma. Mahantena kapallena kuṭikaṃ katvāti sambandho.
关于不合法的约定巴利
117. Adhammikakatikākathā
205 205. “其他”是指除了“雨安居期间不应让人出家”这个约定之外的其他约定。应当这样连接:“有约定”。“它的”是指不如法的约定。“已说”是指在《第四巴拉基格》的注释中已说。巴利
205.Aññāpīti ‘‘antarāvassaṃ na pabbājetabba’’nti katikāya aññāpi. Katikā hotīti sambandho. Tassāti adhammikakatikāya. Vuttanti catutthapārājikavaṇṇanāyaṃ (pārā. aṭṭha. 2.226) vuttaṃ.
118. 关于承诺后犯恶作罪的讨论巴利
118. Paṭissavadukkaṭāpattikathā
207 在承诺时犯的是恶作罪。这里有人问:是不是只有在承诺雨安居时才有恶作罪?于是回答说“不唯”等等。“正是这个的”,就是指雨安居本身。“以如是等”中的pi字,应当连到“在承诺时”上,意思是“在承诺时也”。“彼彼的”,指业的。“而那个”,是说那个恶作罪是因为违诺才生起的,应当这样连接。“最初也”中的pi字,统摄“之后也”这个词。意思是:最初也是巴吉帝亚,之后也是恶作。巴利
207.Paṭissave āpatti dukkaṭassāti ettha kiṃ vassāvāsapaṭissuteyeva dukkaṭāpatti hotīti āha ‘‘na kevala’’ntiādi. Etassevāti vassāvāsasseva. Evamādināpīti pisaddo ‘‘paṭissave’’ti ettha yojetabbo. ‘‘Paṭissavepī’’ti hi attho. Tassa tassāti kammassa. Tañca khoti tañca dukkaṭaṃ visaṃvādanapaccayā hotīti yojanā. Paṭhamampīti pisaddo ‘‘pacchāpī’’ti padaṃ sampiṇḍeti. Paṭhamampi hi pācittiyaṃ, pacchāpi dukkaṭanti attho.
对于“他就在当天不应做”等说法,应当这样理解其判定和衔接。“而前安居期就看不出来”:这里的“前”指先前存在的,即前安居期,也就是入安居的日期。有人在不同的界区、两个住处入雨安居,在第二个住处说“我要住”时,只要刚一离开第一住处的附近范围,第一处住所的分配就已失效;正因如此,才说“前安居期就看不出来”。“没有让天亮起来”:指在入雨安居的住处,没有等到天亮。“就在当天”:指入雨安居那一天,这句话与“即使已经离开的人”相连。为了说明pi这个词带有责备之意,才说“更何况”等等。“执著”:指心黏着。“因为失去正念”:指由于忘失正念。“不入雨安居”:指说了“我在这个住处入这三个月雨安居”这样的话之后,却不真正入雨安居。巴利
So tadaheva akaraṇīyotiādīsu evaṃ vinicchayo veditabboti yojanā. Purimikā ca na paññāyatīti ettha pure bhavā purimā, sā eva purimikā, pāṭipadatithī. Nānāsīmāya dvīsu āvāsesu vassaṃ upagacchantassa dutiye ‘‘vasissāmī’’ti paṭhamāvāsassa upacārato nikkhantamatte paṭhamasenāsanaggāhassa passambhanaṃ sandhāya vuttaṃ ‘‘purimikā ca na paññāyatī’’ti. Aruṇaṃ anuṭṭhāpetvāti vassaṃ upagamanavihāre aruṇaṃ anuṭṭhāpetvā. Tadahevāti tasmiṃ vassūpagamanaahani eva, pakkantassāpīti sambandho. Pisaddassa garahatthaṃ dassento āha ‘‘ko pana vādo’’tiādi. Ālayoti cittassa allīyanaṃ. Asatiyāti satipamuṭṭhena. Vassaṃ na upetīti ‘‘imasmiṃ vihāre imaṃ temāsaṃ vassaṃ upemī’’ti (mahāva. aṭṭha. 184) vacībhedaṃ katvā vassaṃ na upeti.
“七日”是指以七日为期限,和“未来的”连在一起理解。“第九日”是指前迦提迦月白分第九日,或者后迦提迦月白分第九日。“或者不来,也无罪”:因为已经住满雨安居,所以即使不来,也没有犯戒,这就是它的意思。巴利
Sattāhanti sattāhena, anāgatāyāti sambandho. Navamitoti pubbakattikamāsassa juṇhapakkhanavamito, pacchimakattikamāsassa juṇhapakkhanavamito vā. Mā vā āgacchatu, anāpattīti vassaṃvutthattā mā vā āgacchatu, anāpattīti attho.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10