别住犍度巴利 2. Pārivāsikakkhandhakaṃ
小品连结 · 35 段
别住者的行持讨论巴利
1. Pārivāsikavattakathā
75 在别住犍度中,为了说明“别住者”这个词的意思是“行别住的人”,所以说“行别住者”。其中“于彼”是指“行别住者”这个派生词句。“于他们”是指四种别住。“外道别住”是指外道的别住,或者应当给予外道的别住,或者外道应当行的别住,这就是外道别住。“不覆藏别住”是指不覆藏的别住,即不覆藏别住。“于彼”是指在不覆藏别住中。“诸”是一个语词。“然而此”是指这个覆藏别住。“于此”是指在别住犍度中。“其余”是指从不覆藏别住以外的其余部分。“三”是指不覆藏别住等三种,应当给予,这是连接关系。应当给予谁呢?所以说“由谁”等。“已犯且”是指应当犯且。“于他们”是指在三种别住中。“然而这些”是指这三种。“于此”是指在别住犍度中。“因此”是因为在这里所意指的,所以。“于这些”是指在三种别住中。巴利
75. Pārivāsikakkhandhake pārivāsikāti padassa parivāsaṃ parivasantīti pārivāsikāti dassento āha ‘‘parivāsaṃ parivasantā’’ti. Tatthāti ‘‘parivāsaṃ parivasantā’’ti taddhitavākye. Tesūti catubbidhesu parivāsesu. Titthiyaparivāsoti titthiyānaṃ parivāso, titthiyānaṃ vā dātabbo parivāso, titthiyehi vā parivasitabbo parivāso titthiyaparivāso. Appaṭicchannaparivāsoti appaṭicchanno parivāso appaṭicchannaparivāso. Tatthāti appaṭicchannaparivāse. Yanti vacanaṃ. Ayaṃ panāti ayaṃ paṭicchannaparivāso pana. Idhāti pārivāsikakkhandhake. Sesāti appaṭicchannaparivāsato sesā. Tayoti appaṭicchannaparivāsādayo tayo, dātabbāti sambandho. Kassa dātabbāti āha ‘‘yenā’’tiādi. Āpannā cevāti āpajjitabbā ceva. Tesūti tividhesu parivāsesu. Ete panāti tayo pana. Idhāti pārivāsikakkhandhake. Tasmāti yasmā idha adhippetā, tasmā. Etesūti tividhesu parivāsesu.
对于“本性比丘”这句话,为了说明这里所指的本性比丘,所以说了“除了……”等话。在“应行本根牵回者等”这句话里,用“等”字把应受敬悦者、行敬悦者、应行出罪者等都包括进来。用“亦”字则是在顾及本性者的本然状态。“他们”就是指那些本性比丘。他们做礼敬等事,这是句子的连接方式。在“受用”这里,所谓受用就是领受,所以解释说“领受”。“于彼”是指对于礼敬等事,这是位格用法。“应取之业”是恭敬的同义词,这是句子的连接。所谓“礼敬等”,就是礼敬、起立、合掌等行为。“扇风等施与”是指施与用扇子扇出的风等。“持来座位”这里,持来就是搬来,搬来座位就是持来座位。为了说明词义,所以解释说“座位的搬来”。“敷设也是”是说,因为搬来之后敷设,搬来本身也就有了这个名称,所以说“或者就是敷设”。用“洗足水”来说明洗足的水,就是足水的词义。用“足台”来说明放脚的台座,就是足座的词义。用“或拭足布”来说明擦脚的布,就是足布的词义。“对于弟子的礼敬等也是”这是连接。用“亦”字说明,对于受用其他事物的人,还有什么可说的呢。“他们”是指那些弟子。“信出家者”是指因信仰而出家。“良家子”是指出身良家以及行为如良家子的人。“做”,具足询问就是连接。“称为被遮止的不可受用”,所以说“自从被遮止之时起就无犯”。“彼此之间如长老一样”这里,“彼此”一词是互相的意思,“如”一词是“凡是”的意思,分开来解释,所以说“互相之间,凡是年长的那一位”。互相之间做集会,所以称为“彼此”。由那位比丘,“受用”这个词是作者格。允许受用,这是连接。巴利
Pakatattānaṃ bhikkhūnanti ettha adhippetapakatatte dassento āha ‘‘ṭhapetvā’’tiādi. Mūlāyapaṭikassanārahādīnampīti ettha ādisaddena mānattārahamānattacārikaabbhānārahādayo saṅgaṇhāti. Pisaddena pakatipakatattaṃ apekkhati. Teti pakatattā. Yaṃ abhivādanādiṃ karontīti yojanā. Sādiyantīti ettha sādiyanaṃ nāma sampaṭicchananti āha ‘‘sampaṭicchantī’’ti. Tatthāti abhivādanādīsu, niddhāraṇe cetaṃ bhummavacanaṃ. Sāmīcikammanti etaṃ ābhisamācārikassa adhivacananti yojanā. Abhivādanādīnīti abhivādanapaccuṭṭhānaañjalikammāni. Bījanavātadānādinoti bījaniyā paharitena pavattassa vātassa dānādino. Āsanābhihāranti ettha abhiharaṇaṃ abhihāro, āsanassa abhihāro āsanābhihāroti vacanatthaṃ dassento āha ‘‘āsanassa abhiharaṇa’’nti. Paññāpanampi abhiharitvā paññāpitattā abhihāroyeva nāmāti āha ‘‘paññāpanameva vā’’ti. ‘‘Pādadhovanaudaka’’nti iminā pādassa dhovanaṃ udakaṃ pādodakanti vacanatthaṃ dasseti. ‘‘Pādaṭṭhapanaka’’nti iminā pādassa ṭhapanakaṃ pīṭhaṃ pādapīṭhanti vacanatthaṃ dasseti. ‘‘Pādaghaṃsanaṃ vā’’ti iminā pādassa ghaṃsanaṃ kathalikaṃ pādakathalikanti vacanatthaṃ dasseti. Saddhivihārikānampi abhivādanādinti sambandho. Pisaddena aññesaṃ sādiyantassa kā nāma kathāti dasseti. Teti saddhivihārikā. Saddhāpabbajitāti saddhāya pabbajitā. Kulaputtāti jātikulaputtā, ācārakulaputtā ca. Karonti, āpucchantiyevāti sambandho. Vāritampi asādiyanaṃ nāmāti āha ‘‘vāritakālato paṭṭhāya anāpattī’’ti. Mithu yathāvuḍḍhanti ettha mithusaddo aññamaññapariyāyo, yathāsaddo yaṃsaddapariyāyo, vicchattho cāti āha ‘‘aññamaññaṃ yo yo vuḍḍho’’ti. Aññamaññañhi mithati saṅgamaṃ karotīti mithūti vuccati. Tena tenāti bhikkhunā, ‘‘sāditu’’nti pade bhāvakattā. Sādituṃ anujānāmīti sambandho.
“依长老次第”这句话,通过“如长老”的第四格不变词,说明长老们是依照次第、按年龄长幼来排的。而前面的词则是第一格不变词。“于行列”就是指在行列中。“即在彼处”就是指在僧团新学比丘所坐的位置。“亦于自恣”通过“亦”这个字表明,不只是伍波萨他时,自恣时也是如此。“由僧团分配”是连接关系。巴利
‘‘Vuḍḍhapaṭipāṭiyā’’ti iminā vuḍḍhānaṃ paṭipāṭi yathāvuḍḍhanti catutthīabyayībhāvaṃ dasseti. Purimapade pana paṭhamāabyayībhāvo. Pāḷiyāti pantiyā. Tatthevāti saṅghanavakaṭṭhāne eva. Pavāraṇāyapīti pisaddena na kevalaṃ uposatheyeva, atha kho pavāraṇāyapīti dasseti. Saṅghena bhājiyamānanti sambandho.
“卸除”是指摈除、放下。以“ava”为前缀,“nud”这个词根把 n 变成 ṇ、把 d 变成 j,就成了“oṇojana”这个词,所以称为“卸除”。“nud”这个词根的意思是拿走、除去,因此说“称为发放”。“指定食等”中的“等”字,包括了筹食等。“彼”指别住比丘。“彼等”指两份或三份指定食等。“下方”指自己下面的座位。“令取”是让较新受戒的比丘去领取。“食物期待”就是食物本身就是所期待的东西,意思是所期待的食物。用“应舍弃”这句话,显示“应摈除”就是“卸除”的意思。“如是”是和“取来之后又舍去”连在一起说的。“彼等”指指定食等。“如果不取”是指如果不按戒腊次序从僧团领取。“不舍”是指如果不转施给别人。“特别”是指已经指定。“彼”指别住比丘。“因为”就是由于。坐在僧团中新学比丘的位置上的那个人,就是“彼”所指的对象。“食堂”指领取食物的地方。“彼”指别住比丘,和“不要让他疲劳”相连。“此”指这个卸除。“彼”指别住比丘,和“已被允许”相连。巴利
Oṇojananti avanudate oṇojanaṃ. Avapubbo nudadhātu nakārassa ṇakāraṃ, dakārassa ca jakāraṃ katvā oṇojananti vuccati. Nudadhātu apanayanattho, tena vuttaṃ ‘‘vissajjanaṃ vuccatī’’ti. Uddesabhattādīnītiādisaddena salākabhattādīni saṅgaṇhāti. Assāti pārivāsikassa. Tānīti dve tīṇi uddesabhattādīni. Heṭṭhāti attano heṭṭhā. Gāhethāti navakatare bhikkhū gāhāpetha. Bhattapaccāsāti bhattameva paccāsā bhattapaccāsā, paccāsābhattanti attho. ‘‘Vissajjetabbānī’’ti iminā avanuditabbanti oṇojananti atthaṃ dasseti. Evanti gahetvā vissajjamāneti yojanā. Tānīti uddesabhattādīni. Yadi pana na gaṇhātīti sace saṅghato vassaggena na gaṇhāti. Na vissajjetīti sace aññassa na vissajjeti. Odissāti uddisitvā. Tassāti pārivāsikassa. Hīti yasmā. Saṅghanavakaṭṭhāne nisinnassa tassāti yojanā. Bhattaggeti bhattassa gahaṇaṭṭhāne. Soti pārivāsiko, mā kilamitthāti sambandho. Idanti oṇojanaṃ. Assāti pārivāsikassa, anuññātanti sambandho.
与“来去的比丘们”相连。所谓“四堂食”,就是四面都有门的殿堂,也就是食堂,在那里按顺序供养的食物就叫四堂食。“此”指的就是四堂食。“于比丘众的行列”就是指比丘们的次第。“退下”就是向下让开。“手所及处”就是施食者手能够到的范围。“鹞鹰”就是鹰。“园民沙弥”这个词,在“令拿来”这个说法里是使役动词的宾语。“自己”就是别住比丘没有受人吩咐而自作主张。“大筐食”也是指放进大筐里所供养的食物。“然而在哪里”就是指在分配处。巴利
Āgatāgatehi bhikkhūhīti sambandho. Catussālabhattanti catumukhā sālā catussālā bhojanasālā, tattha paṭipāṭiyā dinnaṃ bhattaṃ catussālabhattaṃ. Etanti catussālabhattaṃ. Pāḷiyāti bhikkhūnaṃ pāḷiyā. Osakkitvāti heṭṭhā sakkitvā. Hatthapāseti bhattadāyakassa hatthapāse. Senoti kulalo. ‘‘Ārāmikasamaṇuddesehī’’ti padaṃ ‘‘āharāpetu’’nti pade kāritakammaṃ. Sayamevāti pārivāsikena anāṇatto hutvā sayameva. Mahāpeḷabhattepīti mahatiyaṃ peḷāyaṃ pakkhipitvā dinne bhattepi. Yattha panāti parivisaṭṭhāne pana.
76 这里,为了说明“正行”这个词中的“那”字是不定指的说法,就说“现在所说的这个正行”。以这个来正确地行,就是正行。在其中,也就是在正行中。不应授具足戒:在这里,即使已经做了戒师、只是让人听闻甘马语,也仍然属于授具足戒,所以说“即使做了戒师,也不应让他听闻甘马语”。在其他(宣说甘马语者)不存在时:就是自己这里没有其他宣说甘马语的人时。不应给予依止:在这里,只是说不应给客比丘依止,并不是说已给予依止的人也不应(再给他人依止);为了说明这一点,所以说“不应给客比丘依止”等,并与“即使已被诸比丘摄受”相连。巴利
76. Tatrāyaṃ sammāvattanāti ettha tasaddassa aniyamaniddesabhāvaṃ dassento āha ‘‘idāni yā ayaṃ sammāvattanā vuttā’’ti. Sammā vattitabbaṃ etāyāti sammāvattanā. Tatthāti sammāvattanāyaṃ. Na upasampādetabbanti ettha ācariyena hutvā kammavācāsāvanampi upasampādanamevāti āha ‘‘ācariyena hutvāpi kammavācā na sāvetabbā’’ti. Aññasmiṃ asatīti attanā aññasmiṃ kammavācāvācake asati. Na nissayo dātabboti ettha āgantukānameva nissayo na dātabbo, na dinnanissayānampīti dassento āha ‘‘āgantukānaṃ nissayo na dātabbo’’tiādi, yehipi bhikkhūhi gahitoti sambandho.
“其他沙弥”是指:在正常情况下已经给了亲教师、被收为沙弥的人之外,另外的沙弥。“作为尊位所在之处”是指:在一切认可中,作为尊位所在的地方。“有能力者”是指:有能力教诫比丘尼的人。这里说明:由已获得认可的人差遣,即使没有获得认可,也可以依重法或其他方式教诫比丘尼。“已来的比丘尼应当说”是连接关系。“你们的”是指你们的。“彼”是指比丘。“你们的”是指你们的,和“将给”相连。巴利
Aññosāmaṇeroti pakatattakāle upajjhaṃ datvā gahitasāmaṇerehi añño sāmaṇero. Ādhipaccaṭṭhānabhūtāti sabbasammutīnaṃ adhipatibhāvassa ṭhānabhūtā. Paṭibalassāti bhikkhuniyo ovadituṃ paṭibalassa. Iminā laddhasammutikena āṇatto aladdhasammutikopi garudhammehi vā aññehi vā bhikkhuniyo ovadituṃ labhatīti dasseti. Āgatā bhikkhuniyo vattabbāti sambandho. Voti tumhākaṃ. Soti bhikkhu. Voti tumhākaṃ, dassatīti sambandho.
“由漏泄精液”是指漏泄精液这种罪的成因。应当这样连接理解:不应犯身触等重罪。为了按罪聚详细说明各种罪事的轻重和更重,所以说了“在七种中”等话。“更重”是指:恶作罪比恶说罪更重。“那些”是指七种罪。“如同前面的方式”是指如同前面那些罪的方式。“差别”是指各种事的不同。这样按罪聚说明了各种罪事的轻重和更重之后,现在按学处来说明它们的那一点,所以说了“然而在制定所违之学处”等话。“两者”是指事和罪这两者。巴利
Sukkavissaṭṭhiyāti sukkavissaṭṭhiāpattikāraṇā. Kāyasaṃsaggādigarukāpatti nāpajjitabbāti yojanā. Āpattikkhandhavasena āpattivatthūnaṃ pāpiṭṭhabhāvañca pāpiṭṭhatarabhāvañca vitthārento āha ‘‘sattasu hī’’tiādi. Pāpiṭṭhatarāti dubbhāsitāpattito dukkaṭāpatti pāpiṭṭhatarā. Tāsanti sattannaṃ āpattīnaṃ. Purimanayenevāti purimānaṃ āpattīnaṃ nayeneva. Bhedoti vatthūnaṃ viseso. Evaṃ āpattikkhandhavasena āpattivatthūnaṃ pāpiṭṭhapāpiṭṭhatarabhāvaṃ dassetvā idāni sikkhāpadavasena tesaṃ taṃ dassento āha ‘‘paṇṇattivajjasikkhāpade panā’’tiādi. Ubhayampīti vatthuāpattisaṅkhātaṃ ubhayampi.
这里说到“业”的时候,作为因的业,它的名称被借用到了作为结果的甘马语上,所以作为结果的甘马语也被叫作“业”,因此说“称为别住甘马语”。如果有业,或者应当依业而说,那么“甘马语”这个词的含义就应该这样理解。耕作业,就是名为耕作的事业;护牛业,就是名为护牛的事业。通过“业已作”这句话,显示造业的人就叫作业者。他们,就是那些业者比丘,和“不应呵责”连接起来。巴利
Kammanti ettha kāraṇabhūtassa kammassa nāmaṃ kāriyabhūtāyaṃ kammavācāyaṃ upacāravasena kāriyabhūtā kammavācā kammanti vuccatīti āha ‘‘parivāsakammavācā vuccatī’’ti. Kammasmiṃ sati, kammena vā vacitabbāti kammavācāti vacanattho kātabbo. Kasikammanti kasisaṅkhātaṃ kammaṃ. Gorakkhakammanti gorakkhasaṅkhātaṃ kammaṃ. ‘‘Kammaṃ kata’’nti iminā kammaṃ karontīti kammikāti vacanatthaṃ dasseti. Teti kammikā bhikkhū, na garahitabbāti sambandho.
“应当由这种过失来说”,就是“应说”;存在应当说的事,就是“有应说”;意思是“不应当做那件事”。为了详细阐明这个含义,所以说了“因为障碍”等话。应当这样连接理解:只要那件诤事还没有平息,就一步也不应从这处住处离开。“你”指“你的”。巴利
Vacitabbaṃ anena dosenāti vacanīyaṃ, saṃvijjati vacanīyaṃ assāti savacanīyaṃ, taṃ na kātabbanti attho. Tamevatthaṃ vitthārento āha ‘‘palibodhatthāya hī’’tiādi. Yāva na taṃ adhikaraṇaṃ vūpasantaṃ hoti, tāva imamhā āvāsā ekapadampi mā pakkāmīti yojanā. Teti tuyhaṃ.
“随说”在这里的意思是:以教诫的方式对他人说,所以叫“随说”。说到“长老位”时,注释者说“在精舍里不应坐长老位”。为了具体说明什么是长老位,又说“由诵巴帝摩卡者……”等。“我”指我的,“你”指你的。关于“不应被举罪”:这里是以什么而不应被举罪呢?所以说“依事或依罪”。“不应令忆念”就是不应让对方忆念。“不应与比丘们结合”:这里为了说明不应以争论把自己和比丘们牵扯在一起,所以说“不应让他们互相结合而引发争论”。巴利
Anuvādoti ettha anusāsanavasena aññe vadatīti anuvādoti vutte jeṭṭhakaṭṭhānanti āha ‘‘vihāre jeṭṭhakaṭṭhānaṃ na kātabba’’nti. Jeṭṭhakaṭṭhānaṃ sarūpena dassento āha ‘‘pātimokkhuddesakena vā’’tiādi. Meti mayhaṃ. Tanti tavaṃ. Na codetabboti ettha kena na codetabboti āha ‘‘vatthunā vā āpattiyā vā’’ti. Na sāretabboti na sarāpetabbo. Na bhikkhūhisampayojetabbanti ettha bhikkhūhi attanā kalahavasena na sampayojetabbanti dassento āha ‘‘aññamaññaṃ yojetvā kalaho na kāretabbo’’ti.
“即使作为僧团长老而成”的意思是:即使正是作为僧团长老的人。既然本不应走在前面,为什么反而走在后面?因此说“十二肘”等。“座位边界”是指座位本身就是边界,是低劣的,所以称为座位边界。为了说明这个意思,就说“称为僧团新座位”。“彼之”中的“彼”指座位边界,“之”指别住者。“于彼处”即于座位边界。“此”指别住者,与“不得”相连。“所取之余”指已被占用的卧处之外剩下的部分。“充满鼬粪”指充满了鼬的粪便。“之”指别住者的。“尘土所毁之地”指被尘土毁坏、湮没的地方,所以叫尘土所毁之地。“充满蝙蝠与老鼠”指充满了蝙蝠和老鼠。“叶屋”指用树叶覆盖的屋子。“之”指别住者的。“一切住处”是句法配释。“以这些”指以普通的比丘们。“于那些”指于住处。“住处”指前往住处。“资具”指雨安居所得的利养。“一边”指不站在比丘们的行列中,而站在一旁。巴利
Saṅghattherena hutvāti saṅghattherena hontenapīti attho. Purato agantabbe samāne kiṃ pacchato gantabbanti āha ‘‘dvādasahattha’’ntiādi. Āsanapariyantoti āsanameva pariyanto lāmakoti āsanapariyanto, tadatthaṃ dassento āha ‘‘saṅghanavakāsanaṃ vuccatī’’ti. Svāssāti so assa. Soti āsanapariyanto. Assāti pārivāsikassa. Tatthāti āsanapariyante. Ayanti pārivāsiko, na labhatīti sambandho. Gahitāvasesāti gahitāhi seyyāhi avasesā. Maṅgulagūthabharitāti maṅgulānaṃ gūthehi pūritā. Assāti pārivāsikassa. Rajehi hatā nāsitā bhūmi etthāti rajohatabhūmi. Jatukamūsikabharitāti jatūhi ca mūsikāhi ca pūritā. Paṇṇasālāti paṇṇehi chāditā sālā. Assāti pārivāsikassa. Sabbepi āvāsāti yojanā. Etehīti pakatattehi. Tesūti āvāsesu. Yanti āvāsaṃ. Paccayanti vassāvāsikalābhaṃ. Ekapasseti bhikkhūnaṃ pāḷiyaṃ aṭṭhatvā ekasmiṃ passe.
“该”指别住比丘的,“给与”是连接关系。“唯彼”就是座位等的最边缘。“在亲属邀请的地方,被邀请的人”是连接关系。“在那里”指那户人家。“安排”就是安排好之后。“该”指那户人家的,或者应当有。巴利
Assāti pārivāsikassa, dentīti sambandho. So evāti āsanādipariyanto eva. Ñātipavāritaṭṭhāne nimantitenāti sambandho. Tatthāti taṃ kulaṃ. Saṃvidhāyāti saṃvidahitvā. Assāti kulassa, bhaveyya vā.
“羞愧”是指感到羞耻。“即使由……也”是指即使由别住者。“已受持”是指已受持阿兰若头陀支。“如是”是指就像不应受持阿兰若支那样。“乞食头陀支也”中的“也”字是就阿兰若支说的。“然而若有人”是指然而那位别住者。巴利
Harāyamānenāti lajjamānena. Yenāpīti pārivāsikenapi. Samādinnanti āraññikadhutaṅgasamādinnaṃ. Tathāti yathā āraññikaṅgaṃ na samādātabbaṃ, tathā. Piṇḍapātikadhutaṅgampīti pisaddo āraññikaṅgaṃ apekkhati. Yo panāti pārivāsiko pana.
“对不告知我者”,这是句子的连接方式。或者,“当不告知时”,这也是连接方式。“以此因由”就是以此作为条件,这里“缘”这个词是“因”的意思,并且说明从格在此处表示原因。应当这样理解词义:那夜断本身就是缘,因此说“由此而生”。“沙弥们”这个词,在“令煮”这个词里是使役的对象。在这里也一样,无论是让人拿出,还是在精舍里让人煮好之后食用,都没有禁止。为什么?因为说的是“由此而生”。“村”指大村,意思是任何时候都有数百比丘不曾远离的村子。“村住处”中,村本身因为小的含义而叫“村”,在那里所造的住处就是“村住处”,就是这个意思。巴利
Anārocentassa meti yojanā. Anārocente satīti vā yojanā. ‘‘Iminā kāraṇenā’’ti iminā tappaccayāti ettha paccayasaddo kāraṇattho, nissakkavacanañca kāraṇatthe hotīti dasseti. So ratticchedo eva paccayo tappaccayoti vacanattho kātabbo. ‘‘Sāmaṇerehī’’ti padaṃ ‘‘pacāpetvā’’ti pade kāritakammaṃ. Etthāpi pakatiyā nīharāpetvāpi vihāre pacāpetvāpi bhuñjantassa paṭisedho natthi. Kasmā? ‘‘Tappaccayā’’ti vuttattā. Gāmeti mahāgāme, sabbakālaṃ anekasatehi bhikkhūhi avivitte gāmeti attho. Gāmakāvāsanti gāmoyeva khuddakaṭṭhena gāmako, tasmiṃ kārito āvāso gāmakāvāso, taṃ.
“与已去的客住比丘相关联”是这样连接的。那里的“在那里”,是指在某座精舍里;“一切比丘”也是这样连接的。“在那些地方”,是指在各个所在之处。没有看见某些比丘,因为没看见,所以不告知,意思就是只有夜断。巴利
Gatena āgantukapārivāsikenāti sambandho. Tatthāti kismiñci vihāre, sabbe bhikkhūti sambandho. Tattha tatthāti tasmiṃ tasmiṃ ṭhitaṭṭhāne. Na ekacce passati, apassitattā nāroceti, ratticchedova hotīti adhippāyo.
“对一位或众多客比丘”是连接关系。“此处”是指在“应告知客比丘”这句话里。“以所说的方式”是指在“客比丘应告知”这句话里,以所说的方式。为了说明那所说的方式,所以说了“如果”等话。“他们亦”是指客比丘们也是。“彼之”是指别住者的。“对不知者”这里的属格是表示不敬。“然而此”是指别住者。“去时”是指在客比丘们去的时候。“他们亦”是指客比丘们也是。“入后”就是下去之后,意思是进去之后。“此与”是指别住者,“知”是连接关系。“他们之”是指客比丘们的。“彼亦”是指客比丘也是。“之”是指别住者的。“因未知”是因为来的状态没有被知道。“出罪”这个词,在“作”这个词里是业,在“成”这个词里是作者。“超过之夜”是指从隐藏罪行之夜超出的那些夜。“此”是指别住行仪的行道。“无误之行道”是指没有违犯的行道,意思是决定的行道。巴利
Ekassa vā bahūnaṃ vā āgantukānanti sambandho. Etthāti ‘‘āgantukassa ārocetabba’’nti pade. Vuttanayenevāti ‘‘āgantukena ārocetabba’’nti pade vuttanayeneva. Taṃ vuttanayamāvikaronto āha ‘‘sace’’tiādi. Tesampīti āgantukānampi. Tassāti pārivāsikassa. Ajānantassevāti anādare cetaṃ sāmivacanaṃ. Ayañca panāti pārivāsiko ca. Gatakāleti āgantukānaṃ gatakāle. Yepīti āgantukāpi. Okkamitvāti osaritvā, pavisitvāti attho. Ayañcāti pārivāsiko ca, jānātīti sambandho. Nesanti āgantukānaṃ. Yopīti āgantukopi. Assāti pārivāsikassa. Aññātattāti āgatabhāvassa ajānitattā. ‘‘Abbhāna’’nti padaṃ ‘‘karotī’’ti pade kammaṃ, ‘‘hotī’’ti pade kattā. Adhikā rattiyoti āpattipaṭicchannarattito adhikā rattiyo. Ayanti pārivāsikavattapaṭipadā. Apaṇṇakapaṭipadāti aviraddhapaṭipadā, ekaṃsapaṭipadāti attho.
“即使正在行走的比丘”这句话是关联语。使知,就是使听到。“以境与非境”,就是以合适的地方与不合适的地方来告知。咖拉维咖提萨长老说,这句话是关联语。巴利
Gacchantampi bhikkhunti sambandho. Sāvetunti suṇāpetuṃ. Visayāvisayenāti ārocetuṃ desādesena. Karavīkatissatthero āhāti sambandho.
这里所说的“伍波萨他日”一词,是为了排除“伍波萨他”一词在诵巴帝摩卡等场合中的其他含义。在“自恣时”也一样,即指在自恣日也是如此。“前往”,是指去比丘所站的地方。这里说“即使通过使者”,是为了先排除不是所指的使者,再指出所指的使者,因此说应让未受具足戒者……告知。巴利
‘‘Uposathadivase’’ti iminā uposatheti ettha uposathasaddassa pātimokkhuddesādayo atthe nivatteti. Pavāraṇāyapīti pavāraṇadivasepi. Gantunti bhikkhussa ṭhitaṭṭhānaṃ gantuṃ. Dūtenāpīti ettha anadhippetadūtaṃ paṭikkhipitvā adhippetadūtaṃ dassetuṃ vuttaṃ ‘‘anupasampannaṃ…pe… ārocāpetabba’’nti.
“空住”是指比丘们远离人群的独居生活。“在何处”是指在哪个住处。“确实”表示真实,或者表示原因。“在那里”是指在那种空住中。不过,当十种障碍存在时,就应该前往,这是整句话的连接方式。“与不同住者”是指与甘马不同住、见解不同住的人。巴利
Suññavihāroti bhikkhūhi vivittavihāro. Yatthāti yasmiṃ āvāse. Hīti saccaṃ, yasmā vā. Tatthāti suññavihāre. Dasavidhantarāye sati pana gantabbamevāti yojanā. Nānāsaṃvāsakehīti kammanānāsaṃvāsakaladdhinānāsaṃvāsakehi.
81 81. 为了说明住处等的自身形态,他说“所谓住处”等等。以第三个词,即“在住处或非住处”这第三个词。在这些当中,即在住处等当中。从覆盖,即从覆盖物的边缘。在住处内,即在墙壁围起来的住处内。不加区分地,即不区分“被举罪者”或“别住者”,以一般的方式来说。以水滴,即水从覆盖处滴落到这里,所以叫水滴处,以那个来说。在五种大小覆盖所绑定的地方,即在以五种大小覆盖所绑定的这些住处当中,这是前后文的连接。别住者和被举罪者与清净比丘一起(躺卧等)是被禁止的,这是句子的连接。即使在非同一近处,通过“也”这个字表明:在同一近处就不必说了,即使在非同一近处也是如此。在这里,即在同一覆盖下的住处等当中,如果躺下,这是前后文的连接。因此,即使是六十瓦萨的别住者也是如此。巴利
81. Āvāsādīnaṃ sarūpaṃ dassento āha ‘‘āvāso nāmā’’tiādi. Tatiyapadenāti ‘‘āvāse vā anāvāse vā’’ti tatiyapadena. Etesūti āvāsādīsu. Chadanatoti chadanakoṭito. Antoāvāseti bhittiparicchinne antoāvāse. Avisesenāti ‘‘ukkhittako’’ti vā ‘‘pārivāsiko’’ti vā visesaṃ akatvā sāmaññena. Udakapātenāti chadanato udakaṃ patati etthāti udakapāto, tena. Pañcavaṇṇacchadanabaddhaṭṭhānesūti pañcapamāṇena chadanena baddhaṭṭhānesu etesu āvāsesūti sambandho. Pārivāsikassa ca ukkhittakassa ca pakatattena saddhiṃ vāritanti yojanā. Nānūpacārepīti pisaddena ekūpacāre pana kā nāma kathāti dasseti . Etthāti ekacchanne āvāsādike, sace nipajjatīti sambandho. Tasminti saṭṭhivassepi pārivāsike.
“应当起立,应当邀请”,这里是在问:是不是看到比自己年长、清净的比丘,就该起立、就该邀请?所以论中说“即使当天受具足戒的”等等。“Obuddhaṃ”是被障碍的意思。“同一座位”这里,“一”这个词是“相同”的同义词,所以说“同瓦萨者的座位”,意思就是同瓦萨者的座位。“坐在地上”这里,“地”这个词是“地面”的同义词,所以说“坐在地面上”。“与另一者”指的是与别住者。“与同伴一起经行”等等,这是接上文说的。“在同一经行处”这句话,是用来说明“同一经行处”这个词构成了同格限定复合词。巴利
Vuṭṭhātabbaṃ, nimantetabboti ettha kiṃ attano vuḍḍhataraṃ pakatattaṃ disvā vuṭṭhātabbaṃ, nimantetabboti āha ‘‘tadahupasampannampī’’tiādi. Obuddhanti palibuddhaṃ. Ekāsaneti ettha ekasaddo samānapariyāyoti āha ‘‘samānavassikāsane’’ti, samānavassikānaṃ āsaneti attho. Chamāyaṃ nisinneti ettha chamāsaddo bhūmipariyāyoti āha ‘‘bhūmiyaṃ nisinne’’ti. Itarenāti pārivāsikena. Sahāyena saddhiṃ caṅkamati viyāti yojanā. ‘‘Ekasmiṃ caṅkame’’ti iminā ekacaṅkamasaddassa tulyādhikaraṇasamāsavākyaṃ dasseti.
“在地上经行”这一句里,为了表达“在地上”这个处所含义,用了业格,所以说“在地上经行者”。“然而此”:这是接下来要说的。“在此”:在“在地上经行者”这个读法中。“经行者”:指正常状态下的经行。“不应经行”:别住者不应经行,更何况是在砖砌坚固、栏杆围绕的地方呢?这是句义上的连接。“在山间、林间、丛间”:在山中、林中、丛中,或者在山缝、林缝、丛缝中。“近行”:十二肘的近行距离。巴利
Chamāyaṃ caṅkamantanti ettha bhummatthe upayogavacananti āha ‘‘chamāyaṃ caṅkamante’’ti. Ayaṃ panāti vakkhamāno pana. Etthāti ‘‘chamāyaṃ caṅkamante’’ti pāṭhe. Caṅkamanteti pakatatte caṅkamante. Na caṅkamitabbanti pārivāsikena na caṅkamitabbaṃ. Ko pana vādo iṭṭhakācayasampanne vedikāparikkhitte iti atthoti yojanā. Pabbatantaravanantaragumbantaresūti pabbatamajjhavanamajjhagumbamajjhesu, pabbatavivaravanavivaragumbavivaresu vā. Upacāranti dvādasahatthaṃ upacāraṃ.
82 “其他”是指新比丘。“对他”是指对新比丘说的。因为不知道,所以在没有说破时不算恶作。这个道理在一切处都一样。“非后非前”就是不后不前,意思是同一时间一次完成。应当这样连接:同一戒腊的两位别住者。为了说明两位别住者共同居住的过失,所以说了“如果两个人”等话。“对他们”是指对两位别住者。“在这里”是指在别住者等五类比丘当中。应当连接为:应受退回原本者等四类。巴利
82.Itaroti navako. Assāti navakassa. Na vattabhede dukkaṭanti aññātattā na vattabhede dukkaṭaṃ. Eseva nayo sabbattha. Apacchāpurimanti apacchā apurimaṃ, ekapahārenāti attho. Samavassā dve pārivāsikāti yojanā. Dvinnaṃ pārivāsikānaṃ ekato vasanadosaṃ dassento āha ‘‘sace hi dve’’tiādi. Nesanti dvinnaṃ pārivāsikānaṃ. Etthāti pārivāsikādīsu pañcasu bhikkhūsu. Mūlāyapaṭikassanārahādayo cattāroti yojanā.
“给予别住等”里的“等”字,包含了退回原本、给予敬悦和出罪。“就在这些当中”,指的是就在给予别住等事项当中。“此人”,指正在别住的比丘。巴利
Parivāsadānādīnīti ādisaddena mūlāyapaṭikassanamānattadānaabbhānāni saṅgaṇhāti. Etesvevāti parivāsadānādīsu eva. Ayanti pārivāsiko.
83 为了说明“那时,具寿优波离……”这段话的衔接关系,所以接着说“然而,这……”等等。应当这样连接:对独处的优波离长老。或者,作“不顾”义中的属格表达,则应连接为“虽然优波离长老独处”。“在这里”:指在别住者所行的事上。“他”:指优波离长老。“对他”:指对优波离长老。“在那时”:指在三种破夜的情况中。“凡此”:这个“此”与“共住”相连。应连接为:那种住,就叫共住。“别住”:这里是在说明,与平常状态脱离而住,所以说“单独一人的住”。“来者等”:用“等”字,应当把常住者也包括进去。巴利
83. ‘‘Atha kho āyasmā upālī’’tiādivacanassa anusandhiṃ dassento āha ‘‘imaṃ panā’’tiādi . Rahogatassa upālittherassāti yojanā. Atha vā anādare sāmivacanaṃ katvā upālittherassa rahogatassāti yojanā kātabbā. Etthāti pārivāsikavatte. Soti upālitthero. Assāti upālittherassa. Tatthāti tīsu ratticchedesu. Yvāyanti yo ayaṃ, ekato vāsoti sambandho. So vāso sahavāso nāmāti yojanā. Vippavāsoti ettha pakatattena vippayutto hutvā vāsoti dassento āha ‘‘ekakasseva vāso’’ti. Āgantukādīnanti ādisaddena āvāsikā gahetabbā.
84 在这里,“于彼彼”指的是各种不同的处所。“于二处”指的是由两个语句所构成的两处。“以一一”指的是以每一个语句和词句。“已别住”是指已住于别住,因为此人已住于别住,所以称为已住别住者。“实”是真实的意思。“此”与这位比丘相关联。“于清净”指清净的部分。“苦”指轮回之苦。“边”指尽头,或者毁灭。巴利
84.Tattha tatthāti taṃ taṃ ṭhānaṃ. Dvīsu padesūti dvīsu vākyasaṅkhātesu padesu. Ekenekenapīti ekena ekena vākyapadenapi. Parivasiyitthāti parivuttho, parivuttho parivāso etassāti parivutthaparivāso, tassa. Hīti saccaṃ. Esāti eso bhikkhūti sambandho. Suddhanteti suddhakoṭṭhāse. Dukkhassāti vaṭṭadukkhassa. Antanti avasānaṃ, vināsaṃ vā.
应退回原本者的行事论巴利
2. Mūlāyapaṭikassanārahavattakathā
86 86. 要把较新的、应受退回原本处分的人排除在外,这样来连接文义。这里的“这五位”是指这五位清净比丘,这样来连接。“对他们”是指对应受退回原本处分者、应受别住处分者、正在行别住者、应受出罪处分者这四种人,与“应受退回原本处分者等的特征”相连。“在此”是指在应受退回原本处分者的事项上。“从此”是指从应受退回原本处分者的事项中。巴利
86. Navakataraṃ mūlāyapaṭikassanārahaṃ ṭhapetvāti yojanā. Imesaṃ pañcannaṃ pakatattā evāti sambandho. Nesanti mūlāyapaṭikassanārahamānattārahamānattacārikaabbhānārahānaṃ catunnaṃ, mūlāyapaṭikassanārahādilakkhaṇanti sambandho. Etthāti mūlāyapaṭikassanārahassa vatte. Itoti mūlāyapaṭikassanārahassa vattato.
87 就像别住者不能补足僧数一样,这些人也同样不能。应当这样连接理解。巴利
87. Yatheva pārivāsiko gaṇapūrako na hoti, evaṃ etepi na hontīti yojanā.
关于行敬悦者的义务的讨论巴利
4. Mānattācārikavattakathā
92 92. 关于“不足众”这句:这里所说的“众”,就像众食学处(巴吉帝亚 217 等)里那样,所以注释说“四人或超过四人”。“一切处”:指别住犍度。巴利
92.Ūnegaṇeti ettha gaṇo nāma gaṇabhojanasikkhāpade (pāci. 217 ādayo) viya hotīti āha ‘‘cattāro vā atirekā vā’’ti. Sabbatthāti pārivāsikakkhandhake.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13