(11)1. 安稳住品
(11) 1. Phāsuvihāravaggo
《惊慌经》的注释
1. Sārajjasuttavaṇṇanā
101101. 在第三品的第一经中,“带来无畏”的意思是带来无所畏惧的状态。“有惊慌”的意思是生起忧恼。
101. Tatiyassa paṭhame vesārajjakaraṇāti visāradabhāvāvahā. Sārajjaṃ hotīti domanassaṃ hoti.
2. 《疑惧经》的注释
2. Ussaṅkitasuttavaṇṇanā
102102. 在第二经中,“被疑惧并被猜疑”是指既被疑惧又被猜疑。“即使是不动法者”的意思是:即使已经证得不坏之法、已经漏尽的比丘,也还是会被其他恶比丘疑惧和猜疑。关于“以妓女为行境者”等说法:“妓女”是指靠容貌姿色谋生的女子;以她们为“行境”,意思是经常去她们家里。其余的词也按同样的方式理解。其中,“寡妇”指死了丈夫的女人;“大姑娘”指年纪较大的未婚女子。
102. Dutiye ussaṅkitaparisaṅkitoti ussaṅkito ca parisaṅkito ca. Api akuppadhammopīti api akuppadhammo khīṇāsavo samānopi parehi pāpabhikkhūhi ussaṅkitaparisaṅkito hotīti attho. Vesiyāgocarotiādīsu vesiyā vuccanti rūpūpajīviniyo, tā gocaro assāti vesiyāgocaro, tāsaṃ gehaṃ abhiṇhagamanoti attho. Sesapadesupi eseva nayo. Tattha pana vidhavāti matapatikā. Thullakumārikāti mahallikakumārikāyo.
3. 《大盗经》的注释
3. Mahācorasuttavaṇṇanā
103在第三经中,“我要用这里的财富来款待”的意思是:我要从属于我的财物里拿出财富,用它来款待他,并且消除我和他之间的隔阂。“取”是指拿走属于别人的物品。“秘密谋略”是指应当隐藏的谋略。“执取边见者”是指执取常见或断见并坚持这种立场的人。这里其余的内容意思都很清楚。在第四经中,全部解释都和前面所说的一样。
103. Tatiye ito bhogena paṭisantharissāmīti ito mama sāpateyyato bhogaṃ gahetvā tena paṭisanthāraṃ karissāmi, tassa ca mama ca antaraṃ pidahissāmīti attho. Gahaṇānīti parasantakānaṃ bhaṇḍānaṃ gahaṇāni. Guyhamantāti guhitabbamantā. Antaggāhikāyāti sassataṃ vā ucchedaṃ vā gahetvā ṭhitāya. Sesamettha uttānatthameva. Catutthe sabbaṃ heṭṭhā vuttanayameva.
5. 《安乐住经》的注释
5. Phāsuvihārasuttavaṇṇanā
105105. 在第五经中,“慈身业”是指由慈心所发动的身体行为。“无论公开还是背后”是指当面和背后。其余几项也是同样的道理。“所谓那些戒……”等,是就四遍净戒来说的。“导向定”是指能产生道定和果定的。“达到戒平等者”是指达到了戒的平等,也就是成为戒行一致的人。“对此行者”是指对于做这件事的人。因此,在这部经中,戒是综合来说的,见则是指观正见。
105. Pañcame mettaṃ kāyakammanti mettacittena pavattitaṃ kāyakammaṃ. Āvi ceva raho cāti sammukhe ceva parammukhe ca. Itaresupi eseva nayo. Yāni tāni sīlānītiādi catupārisuddhisīlavasena vuttaṃ. Samādhisaṃvattanikānīti maggasamādhiphalasamādhinibbattakāni. Sīlasāmaññagatoti samānasīlataṃ gato, ekasadisasīlo hutvāti attho. Takkarassāti yo naṃ karoti, tassa. Iti imasmiṃ sutte sīlaṃ missakaṃ kathitaṃ, diṭṭhi vipassanāsammādiṭṭhīti.
《阿难经》的注释
6. Ānandasuttavaṇṇanā
106第六经中,“不依增上戒而指责他人”是指不会因为他人的戒行而呵责、非难他人。“观察自己”是指以了知自己已做和未做之事的方式来观察自己。“不观察他人”是指对他人已做和未做之事不加干预。“不显著”是指不为人知、福德微薄。“由不显著”是指因为不为人知、福德微薄。“不愁恼”是指不陷入忧愁苦恼。如此,在这部经中所说的正是漏尽者。
106. Chaṭṭhe no ca paraṃ adhisīle sampavattā hotīti paraṃ sīlabhāvena na garahati na upavadati. Attānupekkhīti attanova katākataṃ jānanavasena attānaṃ anupekkhitā. No parānupekkhīti parassa katākatesu abyāvaṭo. Apaññātoti apākaṭo appapuñño. Apaññātakenāti apaññātabhāvena apākaṭatāya mandapuññatāya. No paritassatīti paritāsaṃ nāpajjati. Iti imasmiṃ sutte khīṇāsavova kathito.
《戒经》等经的注释
7-8. Sīlasuttādivaṇṇanā
107-108第七经和第八经里,戒、定、慧是合在一起说的;解脱指阿拉汉果;解脱知见就是省察智,只属于世间法。第八经也是同样的道理。不过这里因为省察智是在无学者身上生起的,所以称作“无学”。
107-108. Sattame sīlasamādhipaññā missikā kathitā, vimutti arahattaphalaṃ , vimuttiñāṇadassanaṃ paccavekkhaṇañāṇaṃ lokiyameva. Aṭṭhamepi eseva nayo. Paccavekkhaṇañāṇaṃ panettha asekhassa pavattattā asekhanti vuttaṃ.
《四方经》等经的注释
9-10. Cātuddisasuttādivaṇṇanā
109-110109-110. 第九经里说的“四方者”,是指在四个方向上行走无碍的人。这部经里也只讲到漏尽者。第十经里的“足够者”是恰当、堪能的意思。这里同样也只讲到漏尽者。
109-110. Navame cātuddisoti catūsu disāsu appaṭihatacāro. Imasmimpi sutte khīṇāsavova kathito. Dasame alanti yutto. Idhāpi khīṇāsavova kathito.