对身体的观察
Kāyapaccavekkhaṇā
无始以来颠倒之有情,见真实义者
请赐予我喜乐之美味,世尊之足被此人所敬奉。
Nādikāla viparita, jana bhūtattha dassino; Dātume kantikassādaṃ, satthu pādo timānito.
满心欢喜地以头顶戴着花饰礼敬正自觉者的莲足。
我说,善哉、能令人欢喜的,是善身之省察。
Sīse pilandiyā modī, sambuddha caraṇa mbujaṃ; Sādhu tuṭṭhikaraṃ brūmi, sukāya paccavekkhaṇaṃ.
以如理的方式作意,不执取相违冲突之想。
愿善士们审察此法,虽由我这钝智者所造。
Yoniso manasīkatvā, nādā viruddha maññitaṃ; Sādhavo ta mudikkhantu, mayāpi mandabuddhino.
因为所贪求的对象是有所依赖的,而且它们具有积聚的性质;
那时,以那种方式运作的身体,是令人厌恶的积聚。
Icchitabbāna māyattā, tesañca cayabhāvato; Tadākārena vattitā, kāyo jeguccha puñjako.
一次又一次地进入,把智引入其中。
不攀缘外境,观察与审察。
Punappunaṃva okkama, ñāṇa manto pavesiya; Bāhiraṃva anālamba, ikkhaṇā paccavekkhaṇā.
就像被肉覆盖着的骨头,被那从意念生起的风一吹,就动摇了。
女人已去之想,并不是一种自我省察。
Maṃsacchanna ṭṭhirūpeva, manoja vāyu cālite; Nārī gatāti yācintā, neva sāpaccavekkhaṇā.
想、见和心,这些就是颠倒。
他们被无明深深笼罩,就这样运转下去。
Saññādiṭṭhica cittañca, vipallāsā imetayo; Ta dākārena vattanti, avijjo ttharitā bhusaṃ.
他们的期望是颠倒的,
颠倒就是那些被认为的。
期望和希求,被称为……
从本质上说,就是渴爱本身。
Āsā viparite yesaṃ, Vipallāsāti tematā; Āsā āsisanā vuttā, Taṇhāyeva sabhāvato.
把不净的看成净的,把无常的看成常的;
把苦当成乐,把无我当成我。
Asubheva subhamiti, anicceeva niccato; Dukkheyeva sukhaṃvāti, anattaniva attato.
想、见、思。
从造作方式来说,有十二种,分为三类。
那些见,是由初道(须陀洹道)所断的,
其余的则被其余诸道所断除。
Saññāṇaṃ dassanaṃ cintā, Dvādasā kārato tayo; Diṭṭhisā cādi maggena, Sesā sesehi vajjhitā.
渴爱就是“这是我的”,慢就是“我是”。
对于他,见与“自我”;这三种被称为戏论。
Taṇhā tassi mametanti, māno maññi ahantica; Yassi diṭṭhica attāti, papañcā nāmime tayo.
(因其)使轮回漫长,故名为戏论。
他们长久修习并努力实行,却没有得到解脱。
Papañcanti saṃsāraṃ, tasmā papañcanāmakā; Bhavayante payojentā, mokkhaṃ nādaṃsu te ciraṃ.
沉溺在有之淤泥里,随顺戏论,被戏论牵着走;
他们长久以来一直受苦,离涅槃极其遥远。
Bhavapaṅke ni mujjantā, papañcānaṃ vasānugā; Cirassaṃ dukkhitā honti, ārā nibbānato tiva.
我不会说“非我所、非我、非自我”,因此不跟他们争论。
那些争吵、争论的人,离涅槃并不远。
Name nāhaṃ naattāti, etehi vivadaṃ kare; Bhaṇḍantā vivadantā te, nibbānato adūrino.
对于颠倒和戏论,这两者都应当断除。
应当反复观察:这个身体是令人厌恶的堆积物。
Vipallāse papañceca, dvepiete pahātave; Sopaccavekkhitabbe vaṃ, kāyo jegucchapuñjako.
头发、体毛、指甲、牙齿,
渴爱的行境也是。
所以,那些想要见到他们的人,
渴爱永远被挡住了。
Kesā lomā nakhādantā, Taṇhāyāpica gocarā; Tasmā te daṭṭhukāmena, Taṇhā nivāritā sadā.
渴爱像疮疖一样只贴在皮肤上,是向外攀缘的渴爱。
所以在这里,皮肤说,正等觉者不是外在的。
Laggikā chaviyaṃyeva, taṇhā bāhiragocarā; Tasmā ettha tacovāha, sambuddho na bahicchaviṃ.
这个渴爱,借由“以皮为界”之句也能被遮止。
因此,皮肤不该被执取,就像不该执取皮衣一样。
Esā tacapariyanta, padenāpi nivāritā; Ato chavi manālamba, tacasīva manekare.
它把骨、肉、皮等可厌之物遮盖起来;
应以智慧断除它,因此称为“皮”。
Jigucchitāni chādeti, aṭṭhi maṃsa tacādini; Ñāṇena chindi tabbāca, tasmā chavīti vuccati.
切开薄皮后,就能看到里面的皮。
把它切成肉等物后……
胎中之物以灯
就像以智慧为明灯一样。
Chaviṃ chetvā tacaṃ passe, Taṃ chetvā maṃsakādayo; Gabbhevatthūni dīpena, Yathā paññāpadīpiko.
这由皮肤构成的身体是可厌的。
不净的,却显得清净美好;
仅仅一层皮肉而已
这个如何显得美妙?
Jeguccho chaviyā kāyo, Asubhova subhāyate; Nicchavā tacamattena, Kathaṃ subhāyate ayaṃ.
筋腱绑成的骨架,涂满了血肉;
皮肤欺骗了这群被表皮包住的人。
Nhārubandho ṭṭhisaṅghāto, maṃsalohi ta limpito; Chaviyāva vimoheti, tacacchanno imaṃ pajaṃ.
颜色和形状,以及
气味、咳嗽与卧处。
令人厌恶、令人反感,
Vaṇṇa saṇṭhāna toceva, Gandho kāsā sayehica; Jegucchā paṭikulyāca,
所谓的头发对我来说绝非可爱。
Kesānāma na mepiyā.
把每一个都逐一作意,以常的方式引导,以母为量。
应当修习的着手实行,是如所理解的那样。
Ekekaṃ manasīkatvā, naye nicceva mādinā; Bhāvetabbā samārambha, yathāpaññāyate tathā.
脑髓充满,头骨也令人厌恶;
口、鼻、眼、耳等处的孔洞,穿孔难看。
Pūritaṃ matthaluṅgassa, sīsaṭṭhipi jigucchitaṃ; Mukha nāsakkhi kaṇṇādi, chiddā vachidda duddasaṃ.
腐臭的气流在体内窜动,滞留在腹腔的肠子和血;
胆汁、痰、肺、心脏和肝脏,咄!
Pūti vāyu vicarita, kucchiṭṭhantāni lohitaṃ; Pittaṃ semhañca papphāsaṃ, hadayaṃ yakanampi dhī.
食物和饮料虽然可口,却浸着唾液,上面涂着蜜。
被牙齿嚼碎的食物,就像狗的呕吐物一样让人恶心。
Anna pānaṃ manuññampi, kheḷa tinta madhopari; Dantehi pisitaṃ svāna, vamathūva jigucchitaṃ.
只要寿命还没耗尽,吞下去的食物就能在胃里停留;
在虫群聚集的地方,那里就有吃下的食物。
Yāvatāyu adhotevā, māsaye gilitaṃ ṭhitaṃ; Kimikūla samākiṇṇe, tahimevā sitāsitaṃ.
这个叫做胃中物,它从那里进入肠道。
当白昼消尽时,那粪便以及容器本身,那两者也,唉!
Etaṃ udariyaṃ nāma, tamhā pakkāsayaṃ gataṃ; Dinaccaye karīsantaṃ, sā sayaṃ taṃdvayampi dhī.
把食物和饮品这些最上等的受用之物摆出来,再送进去。
人遮遮掩掩地将停留在体内的东西排出来。
Pakāsetvā paveseti, annapānaṃ mahārahaṃ; Paṭicchanno niharati, tameva nto ṭhitaṃ jano.
进入时,那被围绕的……
独自排泄时,私下蹲踞。
就像进入一个让人欢喜的地方,
出去时,感到厌恶。
Pavese taṃ parivato, Nihareko raho lino; Manuññaṃva pavīsante, Nikkhamante jigucchitaṃ.
令人厌恶、令人反感的,肉、筋、皮、骨;
不可爱也不令人满意,既不是女人也不是男人。
Jeguccha paṭikulyāni, maṃsanhāru tacaṭṭhini; Napiyāni na tuṭṭhāni, nevaitthī napūpiso.
手、脚、脸等部位,
没有别的什么可厌离的。
在那里,幼女少女,
因为愚痴,把(幼女/少女)当成“存在/实有”来想。
Hattha pāda mukhādīni, Natthaññāni jigucchitā; Tatthā kumārikā kaññā, Mohena atthisaññitā.
在已分别分离的头发、体毛、指甲等中,
没有少女,也没有女子,当这些部分聚合在一起时,她又从哪里来呢?
Paccekaṃ vinibhuttesa, kesa loma nakhādisu; Natthikaññā kumārīvā, sampiṇḍitesu sā kuto.
虚空本身就是身体的消散。
被皮等四周包裹着;
同样,头部、脸和手,
脚、大腿、腰等部位。
Ākāsoyeva kāyāṅkhyo, Tacādi parivārito; Tathāsīsaṃ mukhaṃhattho, Pādoru kaṭiādayo.
就像柱子之类的东西构成房屋一样,
当它们聚合起来时,就在自身/彼等之上安立为世俗假名。
Thambhādīsviva gehoti, Piṇḍite svesu sammuti;
所谓身体,就是女人、男人,
Kāyoti itthiposoti,
应当思惟寂静,而不是非寂静;思惟寂静的人得到安乐。
心里老想着那些根本不存在的东西,就会被各种痛苦折磨。
Santaṃ cinteyya nāsantaṃ, santaṃ cintayato sukhaṃ; Asantaṃ anucintento, nānādukkhehi tappati.
当明存在时,无明就不存在;当无明存在时,明就不存在。
所以,那被称为痴,渴爱也跟它相伴。
Javatyā vijjamāneva, nāvijjā vijjamānake; Tasmātaṃnāmako moho, taṇhāpica tadanvitā.
不管是男人身还是女人身,都是污秽、不净、让人厌恶的。
没有像它那样可指责的,它使无垢者亦成有垢。
Puṃkāyovāthīkāyovā , malāsucijigucchito; Tassamaṃ natthigārayhaṃ, yvāmalampi malaṃkare.
没有与身体同等的仇敌。
长久带来大危害;
没有比身体更会骗人的东西,
不净的反而显得清净美丽。
Natthi kāyasamoverī, Mahānatthakaro cīraṃ; Natthi kāyasamo vañco, Asubhova subhāyate.
见女见男及见自他身,其实都无所见;
正确地看见为可厌、可嫌,看见。
Thīpuṃ saparakāyoti, passatipi napassati; Jeguccha paṭikulyoti, sammā passati passati.
把净与不净想成净与不净的人,
“智哉、智哉”是胜者所宣说的。
对世间与出世间,他们没有明智。
种种存在的行者。
Subhosubhoti maññantā, Dhīti dhīti jinerite; Lokālokā nadhīyesaṃ, Bhavā bhavā vacārino.
贪欲之火越来越旺,
把净的与不净的看成净的,
那火渐渐变得极其微弱,
以智慧持续观照者。
Bhiyyobhiyyova rāgaggi, Subhosubhotipassato; Mandomandova soaggi, Dhīvadhīvavipassato.
就算听法再多,也还是像愚人一样,把不净的东西当成清净的。
观不净而修观的人,即使少闻也堪称智者。
Bahussutopi bālova, asubhe subhamaññako; Asubhoti vipassanto, appassutopipaṇḍito.
就算一个人懂得成百上千种技艺,
了知自身,胜过知道其他一切。
Yoca sippāni jāneyya, satāni sahassānipi; Kāyekajānanaṃ seyyo, yañce añña vijānaṃnaṃ.
我连自己身上的一处也不知道,更别说从佛陀那里得来的法义了。
我们是自称多闻者与智者,正该为此感到羞愧。
Kāyamekampi naññāmi, buddhāladdhanayo api; Sutāca paṇḍitātyamhā, yuttoyevā tilajjituṃ.
我想,对这般可厌之物,我却执之为净。
他人也称我为智者,实在该极其羞愧。
Subhatoyeva maññāmi, evaṃ jigucchitampinaṃ; Mañca ñe paṇḍito tyāhu, alamevātilajjituṃ.
我在身体上从未得到过不净想。
善得善逝之论说,他应羞愧于自称阿罗汉。
Kāye asubhasaññaṃyo, nalabhāmi kadācipi; Suladdha sugato vādo, svārahovātilajjituṃ.
即使以身轮回流转者,其行相如实;
在每一世每一世里,因为不知道,我曾把它当成我的,最后还是放下了它。
Kāyena saṃsarantopi, tadākāraṃ yathātathaṃ; Bhavebhave ajānanto, mamāyitvāva taṃ cajiṃ.
即使以身体在轮回中流转,我也不会厌嫌这个身体;
虽然一直执取着,把它当成我的,像珍爱之物一样爱惜,我最终还是舍弃了它。
Kāyena saṃsarantopi, naññā kāya jiguccataṃ; Niccupādā mamāyanto, piyāyitvāva taṃ cajiṃ.
把不实之物当成坚实,贪爱那有害之物。
我在一次又一次的生死轮回中,因为颠倒妄想,承受了无尽的痛苦。
Kubhāraṃ sārasaññāya, piyāyitvāva hiṃsakaṃ; Anantadukkha māpādiṃ, vipallāso bhavebhave.
令生悚惧之后,已得大良马者,自己的心。
践行胜者教导的智者,精进从不退转。
Mahājānīya pattoti, saṃvejetvā sakaṃmanaṃ; Dirokata jinovādo, anivattita vīriyo.
对从未见过的这个,就让它以那样的样子看见吧。
畏惧轮回之怖者,视其余为无所谓。
Adiṭṭhapubba metassa, tathākāraṃva passatu; Kicca mañña mupekkhāya, saṃsāra bhaya bhīruko.
该做的却弃置不做,不该做的反倒去做;
那些骄慢而放逸的人,他们的诸漏便会增长。
Yañhikiccaṃ apaviṭṭhaṃ, akiccaṃ pana kayirā; Unnaḷānaṃ pamattānaṃ, tesaṃ vaḍḍhanti āsavā.
对于那些已经善加精勤、恒常保持身至念的人,
他们不沾染不该做的事,对应当做的事则持续精勤去做。
具念且正知的人,诸漏都会趣向灭尽。
Yesañca susamāraddhā, niccaṃ kāyagatā sati; Akiccaṃ te nasevanti, kicce sātata kārino; Satānaṃ sampajānānaṃ, atthaṃ gacchanti āsavāti.
他们称赞说身体像金子一样。
用“口眼”等说法来指代这个。
对于贪染者与迷乱者,他们使之如此做,
其他人如同自己一样。
Thomentā soṇṇaṃ kāyora, Mukhakkhi tyādinā imaṃ; Ratte muṭṭhe karontete, Aññejane sayaṃviya.
使身体的光彩显露者
言语确实就是魔的教说。
那不美的显示者。
言语彻底清净的开示。
Kāyasobhya pakāsetā, Vācā ve māradesanā; Tadasobhya pakāsetā, Vācā sammuddha desanā.
胜者已指出身体是不净的,可执取它的人却把它当成净的;
迷惑的人无法从诸有中解脱,他们是佛陀的违逆者。
Asubhoti jinuddiṭṭhaṃ, kāyaṃ subhoti gāhino; Saṃmuḷhāte na muccanti, bhavā buddha virodhino.
胜者所教导的身体确实是不净的,执取者亦如此。
只有智者才能解脱,他们随顺佛陀的教法,从诸有中出离。
Asubhoti jinuddiṭṭhaṃ, kāyaṃ tatheva gāhino; Paṇḍitā teva muccanti, bhavā buddhamatānugā.
即使洗净并装饰身体时,污垢仍从身体流出;
何须净化身体,就像愚人一样,把那当作值得敬重的事。
Sodhentelaṅkaronteva , malāsavantikāyato; Alaṃ kāyavisodhena, bālova taṃ garuṃ karo.
就像守护者为了健康而守护着,
身体与疾病同住。
守护唱诵者其实毫无意义,
守护心识,唯有守护心才是真正有益的。
Gopenteva arogāya, Kāyo rogenasaṃvase; Gāyaguttaṃ mudhāyeva, Cittaguttaṃva sātthakaṃ.
就算用旃檀香等涂抹全身,
以珍珠宝石装饰,
那个身就是如此本质。
从各处流散而出。
Candanādi vilittopi, Muttomaṇi vibhūsito; Taṃsabhāvova sokāyo, Vissavanto tatotato.
已掉落的和未掉落的,
没有任何差别。
如果这个身体比那个更悦意,
就算掉下去了,也还是那样。
Patiteca apatite, Viseso natthi kiñcipi; Kāyo cemanuñño tamhā, Patitopi tathāsiyā.
人的身体,比起畜生存在。
这个身体极其令人厌恶,又很难清净,也很难养护。
Kāyo manussajātīnaṃ, tiracchāna ttabhāvato; Jegucchita tarohoti, dubbisodhoca dubbharo.
以生来的身体,无法安居。
每天都要清洁,用洗涤、擦洗等方式来清理。
Yathājātena kāyena, sakkā viharituṃ naca; Paccahaṃ sodhanīyoca, dhovana majjanādibhi.
既然连皮都割开喝血了,蚊虻之类难道还做不到吗?
斩断肉、骨等之后,智者如何不执取呢?
Rattaṃ pātuṃ chaviṃ chetvā, sakkā ḍaṃsādayopinaṃ; Chetvā maṃsa ṭṭhikādīni, dhīro nālambituṃ kathaṃ.
那些执著于这层皮的人,就像苍蝇黏在汗水上;
被女相、男相、容貌相等想所迷惑,这些人就昏了头,陷入极大的热恼。
Lagganti chavimatte ye, makkhikā sedapā yathā; Thīpuṃ mukhādi saññāya, te pamuḷhā mahātapā.
四处游荡于不可见的欲乐之境,就像猴子被粘胶粘住一样;
被众多敌人逼迫,他们在极度痛苦中死去。
Cārī agocare kāme, laggālepe kapīriva; Bahūhi pīḷitā rīhi, maranti atidukkhino.
他们能战胜那难以战胜的贪欲之敌,行走在胜利之地与不净之境;
依止田埂的鹌鹑,如鹰隼般力量强大。
Rāgāriṃ dujjayaṃ jeyyuṃ, jayabhummāsubhe carā; Sītānissita laṭukī, senakaṃva mahabbalaṃ.
商旅是以身体为活动范围者
胜利佛陀的第二。
愿它们只在这里成为行境,
别在欲乐里求胜。
Kāyadhi ggocaro veso, Jayabhūbuddha duttiyā; Ettheva gocarā hontu, Mābho kāme jayatthikā.
观身美好,以天眼见之。
为了将来获得圣道,那种见将会生起。
Kāyā subhaṃ vipassantu, dibba kkhināpya passiyaṃ; Āyatiṃ maggalābhāya, taṃ dassanaṃ bhavissati.
用慧眼去看,不要用肉眼去看此可鄙之身。
睁开慧眼之后,独处者应当好好观察。
Dhīcakkhunāva dhikkāyaṃ, passe na maṃsacakkhunā; Ummilitvāva dhīcakkhuṃ, vivekaṭṭho udikkhatu.
就像乌龟把五肢藏进壳里,应当把眼等诸根收摄隐藏起来;
愿怨敌得到可乘之机,五门未守护。
Pañcaṅgāni yathā kummo, cakkhādīni nigūhaye; Verī labhatu mokāsaṃ, pañcadvārā arakkhitā.
眼睛和色境住在一起,就会生出贪爱的儿子。
与带来大祸的悲伤同住,应当远离它。
Cakkhurūpena saṃvāsā, rāgaputtaṃ vijāyati; Mahānatthakaro soca, saṃvāsaṃ tena vāraye.
众生因女人等想而执着于色等。
并非通过蕴想,而是具彼想者离欲。
Rūpādīsusañjantīti, sattā itthyādi saññāya; Natveva khandhasaññāya, taṃsaññihi virāgino.
在自身和他身两方面,
智者应当斩断渴求。
斩断了渴求,就能安乐地生活。
众生因欲望而受苦。
Sakāyeparakāyeca , Āsaṃ chindeyya paṇḍito; Āsaṃ chetvā sukhaṃseti, Āsāya dukkhitā pajā.
在看见时、在听闻时、身体
在交往中,乃至在性行为时;
没有贪求的人,就活得安乐。
无渴爱者痛苦。
Dassane savane kāya, Saṃsagge methunepica; Nirāso sukhito hoti, Anirāsotidukkhito.
对外在已经清净,却没有摒弃那令人厌恶的污秽堆。
若知此身不净,对自身的贪爱便会减薄。
Bahīva sodhitaṃ yassa, na vanto jeguccha puñjakaṃ; Taṃkāyaṃ asutaṃjāna, tanurāgo siyāttani.
希求对身离贪者,应当观察其内部。
向内观察、不精进的人,就能获得从轮回中解脱。
Kāyevirāga micchanto, nupasseyya tadantaraṃ; Antodassī atappanto, labhe saṃsāramocanaṃ.
众生众生,于外执取实相,为我所执者。
知足而修观的人,不会一再漂泊于新的存在中。
Sattā sattā bahiṭṭhevā, sāraṃsāraṃ mamāyino; Santosanto vipassanto, navānavāyatiṃbhave.
够了够了,身体从污秽中不断渗出污秽。
光辉接着光辉,在方法上安立了根据;心接着心,被弄得偏离了。
Alaṃ alaṃ katvā kāyaṃ, malāmalāsavantito; Sobhaṃ sobhaṃ naye ṭhānaṃ, manaṃ manaṃ pyalaṃ kataṃ.
由交往而生者,诸爱生起;
有爱着,就会有这苦。
看见由贪爱所生的过患,
独自游走,像犀牛角一样。
Saṃsaggajātassa bhavanti snehā, Snehānvayaṃ dukkha midaṃ pahoti; Ādinavaṃ snehajaṃpekkha māno, Eko carekhagga visāṇa kappo.
在朋友中间,嬉戏就是快乐,
对子女也有很深的爱。
对与所爱者分离感到厌恶,
独自游走,像犀牛角一样。
Khiṭṭā rati hoti sahāya majjhe, Puttesuca vipulaṃ hoti pemaṃ; Piyavippayogaṃ vijigucchamāno, Eko care khaggavisāṇa kappo.
竹竿涂上黏胶后黏着。
对儿女和妻子抱有牵挂;
就像没有粘着的竹节一样,
独自游走,像犀牛角一样。
Vaṃso visāloyathā visatto, Puttesu dāresuca yāapekkhā; Vaṃsakaḷirova asajjamāno, Eko care khaggavisāṇa kappo.
若欲求者之所欲得以实现,
确实,得到想要的东西,人就会满心欢喜。
Kāmaṃ kāmaya mānassa, tassacetaṃ samijjhati; Addhā pītimano hoti, macco laddhā yadicchati.
如果对于他,那个正在欲求、欲已生起的众生,
那些欲乐就会退失,他会像被箭射中一样痛苦不堪。
Tassace kāmayānassa, chandajātassa jantuno; Tekāmā parihāyanti, sallaviddhova ruppati.
远离欲乐的人,就像用脚避开蛇头一样。
对世间贪爱,具念者能超越。
Yokāme parivajjeti, sappasseva padā siro; Somaṃ visattikaṃ loke, sato samativattati.
田地、宅地、池塘,牛马、奴隶和仆从;
女人、亲戚和种种欲乐,会引诱人趋向胎胞。
Khettaṃ vatthuṃ taḷākaṃvā, gavassaṃ dāsaporisaṃ; Thiyo bandhū puthukāme, yonaro anugijjhati.
无力的人被它们压制,种种危难将他碾碎;
因此,苦难紧跟着他,就像水灌进破船一样。
Abalā naṃ balīyanti, maddantenaṃ parissayā; Tatonaṃ dukkhamanveti, nāvaṃ bhinna mivodakaṃ.
所以,一个总是保持正念的人,应当远离种种欲乐。
舍弃了它们之后,你就能渡过瀑流,就像把船里的水舀出后到达彼岸一样。
Tasmājantu sadāsato, kāmāni parivajjaye; Te pahāya tare oghaṃ, nāvaṃ sitvāva pāragū.
忧愁从欲望产生,
恐惧从欲望中产生。
从欲乐中解脱的人,
没有忧愁,哪来的恐惧?
Kāmato jāyate soko, Kāmato jāyate bhayaṃ; Kāmato vippamuttassa, Natthi soko kuto bhayaṃ.
观净而住,诸根不守护;
对饮食不知节制,懈怠又精进卑下;
魔罗就会击倒他,就像狂风吹倒一棵脆弱的树。
Subhānupassiṃ viharantaṃ, indriyesu asaṃvutaṃ; Bhojanamhi amattaññuṃ, kusitaṃ hīna vīriyaṃ; Taṃve pasahati māro, vāto rukkhaṃva dubbalaṃ.
安住不净观者,于诸根善加防护;
于食知量者,具足信、已发精进者;
魔罗根本动摇不了他,就像狂风吹不动石山一样。
Asubhānupassiṃ viharantaṃ, indriyesu susaṃvutaṃ; Bhojanamhica mattaññuṃ, saddhaṃ āraddha vīriyaṃ; Taṃve nappasahati māro, vāto selaṃva pabbataṃ.
就像屋顶盖得不严实,雨水就会漏进来;
如是,未修习之心,贪欲即能将其刺透。
Yathā agāraṃ ducchannaṃ, vuṭṭhi samati vijjhati; Evaṃ abhāvitaṃ cittaṃ, rāgo samativijjhati.
那些贪欲之火微弱的人,就是这样观察的。
在教法中得到了立足处,不厌倦、不怠惰,乐于其中。
Tadevaṃ paccavekkhanti, ye te rāgaggidubbalā; Patiṭṭhaṃ sāsane laddhā, nukkaṇṭhā nalasā ratā.
就算得到了佛的教导,我也不能自称是新人。
不消除嗔恨与贪爱,何时才能在轮回中成熟?
不做福德业,也不容忍别人的过错。
Buddhāvādaṃ labhitvāpi, nāhaṃsakkā navomhiti; Dosaṃ taṇhaṃ anāsento, paripakko kadābhave; Puññakammaṃ akaronto, paravajjaṃ akhamanto.
渴爱是身的造作者,它使人变得卑下。
信是心的造作者,它使人变得崇高。
Kāya saṅkhārikā taṇhā, nīcānīcakarāca sā; Cittasaṅkhārikā saddhā, uccā uccakarāca sā.
渴爱喜欢盯着好看的东西,信心则靠实际行动和虔诚供养来体现。
渴爱四处散乱游走,信则清净而行。
Dassanīye ratā taṇhā, saddhāsvācārabhattikā; Vikiṇṇacārikā taṇhā, saddhā visadacārinī.
渴爱是心的污垢,它连同随从带来无尽痛苦;
信能让心清净,随顺它就能带来安乐。
Manokilesikā taṇhā, sānugānanta dukkhadā; Cittappasādikā saddhā, attānuga sukhāvahā.
渴爱与信两者,如此即是如此;应当如实了知其中的差别。
明白了渴爱之后,就应该把它灭掉,同时在心里培养信心。
Taṇhā saddhāna miccevaṃ, visesaṃ jāna tatvato; Ñatvā taṇhaṃ vināseyya, saddhaṃbhāveyya cetasi.
甘蔗被榨机压碎,檀香木也被碾成粉末;
就像甘甜与芬芳,即使被伤害,慈心依然存在。
Ucchukaṃ yantapattampi, sañcuṇṇitampi candanaṃ; Madhuraṃva sugandhaṃva, mettiva hiṃsitopi saṃ.
即使被砍伐,檀香也能用香气熏染。
已寂静的人,用慈爱的妙香,连伤害自己的人也能熏香。
Attacchedampi vāseti, sugandheniva candanaṃ; Santo mettāsugandhena, attahiṃsampi vāsaye.
无论何时,即使干燥的檀香粉末也不会有臭味;
就算同样落到痛苦里,已寂静的人也不会去做恶事。
Kadācipi na duggandhi, sukkhaṃ cuṇṇampi candanaṃ; Tatheva dukkhapattopi, na santo pāpakārako.
应以忍辱对待他人的过失,并忆念佛陀的忍辱,行应行利益之事。
即使对怀有敌意的人,也应以慈心浸润自己,内心不应生起怨恨。
Khame vajjaṃ kareyyatthaṃ, buddhakhanti manussaraṃ; Mettātintena verīpi, nupanāho siyattani.
那个辱骂者不会落到我身上,我才是造成损害的人。
智者明白这个道理,就绝不会去辱骂任何人。
Nagacchati ta makkoso, mamevā natthakārako; Iti ñatvāva sappañño, neva kkoseyya kiñcanaṃ.
愿辱骂不来到我。
只会对那人(骂人者自己)带来无益损害;
明白了这一点,就该忍耐。
不要以骂回应。
Akkoso maṃ naāgacche, Tassevā natthakārako; Iti ñatvā titikkheyya, Na paccakkosanaṃ kare.
没有接受这个骂人者,
那个骂回去的人,算不上什么了不起。
觉悟者不会执取它,
别让自己变得更糟。
Akkosaka nayaṃ gaṇhi, Paccakkoso na so varo; Budho taṃ nānugāheyya, Mā sova pāpiyo bhave.
渴爱与无明是这棵轮回毒树的两个根。
三与听闻正法,只有这两种果是甜美的。
Taṇhāvijjāca mūlādve, saṃsāravisapādape; Sabbhatti saddhammassutaṃ, dveyeva madhurā phalā.
通过净化心使其纯净,通过纯净来训练它。
应持守无量安乐,未清净的苦则如垢染。
Sodhe citta mupakkamma, suddhaṃ upakkamena taṃ; Vahe sukhaṃ asaṅkheyyaṃ, dukkhaṃ asodhitaṃ mali.
清净的能导向善趣,不清净的则导向恶趣。
把心洗干净,不要用贪和嗔的污垢去涂抹它。
Sodhitaṃ sugatiṃneti, duggatiṃva asodhitaṃ; Cittaṃ sodhetu mālimpe, rāgadosa malehi taṃ.
由嗔怒所生者被此摧毁。
在教法中确实存在这样的方法。
除了这里,没有别的地方可以拿取它。
觉者应灭除那两者。
Dosejā nāsitā yena, Sāsanevatthi sonayo; Natthaññattha tamādāya, Budho nāsetu taṃdvayaṃ.
住在兰那僧的住处,在达谷切提的东面。
这是由住在[该处]的具胜法长老所造。
Ranakunavāsi katāvāse, daguṃcetī puratthime; Vasatā aggadhammena, therena racito ayanti.