礼敬彼世尊、阿拉汉、正自觉者
律藏
Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa · Vinayapiṭaka
269 段
结集的问答
Saṃgāyanassa pucchā vissajjanā
尊者,请僧团听我说:这次集会规模很大,面对这样的集会,要让所有人都听到说法并不容易。所以,我现在把机会交给住在帕库库那城的贾瓦那长老,以及持三藏、担任法库的维吉达萨拉毗旺萨尊者,让他们承担提问律藏和解答律藏的责任。贤友们,请你们按照法和律,来进行这些第六次结集之前的律藏提问与律藏解答事务。
Suṇātu me bhante saṅgho, mahatī ayaṃ parisā, evarūpāya parisāya na sukarā sabbaso kathaṃ sāvetuṃ, tasmā āyasmato ca javanattherassa pakhukkūnagaravāsino āyasmato ca vicittasārābhivaṃsassa tipiṭakadhara dhammabhaṇḍāgārikassa vinayapucchanabhārañca vinayavissajjana bhārañca āvahituṃ okāsaṃ dammi, karotha tumhe āvuso chaṭṭhasaṃgītipubbaṅgamāni vinayapucchana vinayavissajjana kiccāni yathādhammaṃ yathāvinayaṃ.
尊者,请僧团听我说:如果僧团认为合适,我想向具寿维吉达萨拉毗旺萨——持三藏者、法库——请教律藏。
Suṇātu me bhante saṅgho, yadi saṅghassa pattakallaṃ, ahaṃ āyasmantaṃ vicittasārābhivaṃsaṃ tipiṭakadhara dhammabhaṇḍāgārikaṃ vinayaṃ puccheyyaṃ.
尊者维吉塔萨拉布万萨
Bhadantavicittasārābhivaṃsena
尊者们,请僧团听我说:如果僧团觉得时机合适,我就针对律,回答尊者贾瓦那长老所问的问题——他是僧团导师大长老的代表。
Suṇātu me bhante saṅgho, yadi saṅghassa pattakallaṃ, ahaṃ āyasmatā javanattherena saṅghanāyaka mahātherassa paṭinidhibhūtena vinayaṃ puṭṭho vissajjeyyaṃ.
第一波罗夷学处的提问
Paṭhama pārājika sikkhāpucchā
问:贤友,那位有知有见的世尊、阿罗汉、正自觉者,最初制定的第一波罗夷,是在哪里制定的?
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena paṭhamaṃ pārājikaṃ kattha paññattaṃ.
回答:尊者,是在毗舍离制定的。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante paññattaṃ.
问:贤友,是缘谁而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha paññattaṃ.
回答:尊者,这是针对苏定那迦兰达子而制定的。
Vissajjanā – sudinnaṃ bhante kalandaputtaṃ ārabbha paññattaṃ.
问:贤友,这是针对什么事而制定的?
Pucchā – kismiṃ āvuso vatthusmiṃ paññattaṃ.
回答:尊者,苏定那·迦兰达子与前妻行了淫欲之事,尊者,就是针对这件事而制定的。
Vissajjanā – sudindo bhante kalandaputto purāṇadutiyikāya methunaṃ dhammaṃ paṭisevi, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
问:贤友,在那里有施设、随施设、未生起的施设吗?
Pucchā – atthi āvuso tattha paññatti anupaññatti anuppannapaññatti.
回答:尊者,有一种施设,两种随施设;在其中,并没有未生起的施设。
Vissajjanā – ekā bhante paññatti dve anupaññattiyo, anuppannapaññatti tasmiṃ natthi.
问:贤友,是遍处制定,还是特定处制定?
Pucchā – sabbatthapaññattinukho āvuso padesapaññattinukho.
回答——尊者,是遍处的施设。
Vissajjanā – sabbatthapaññatti bhante.
问:贤友,是共通的施设,还是非共通的施设?
Pucchā – sādhāraṇapaññattinukho āvuso asādhāraṇapaññattinukho.
回答:是共通的施设,尊者。
Vissajjanā – sādhāraṇapaññatti bhante.
问:贤友,是单方面的施设,还是双方面的施设?
Pucchā – ekatopaññattinukho āvuso ubhatopaññattinukho.
回答:尊者,是两方面的施设。
Vissajjanā – ubhatopaññatti bhante.
问:贤友,在五种巴帝摩卡诵中,它被包含在哪里?归属于哪里?
Pucchā – pañcannaṃ āvuso pātimokkhuddesānaṃ katthogadhaṃ kattha pariyāpannaṃ.
回答:尊者,它包含在因缘中,归属于因缘。
Vissajjanā – nidānogadhaṃ bhante nidānapariyāpannaṃ.
问:贤友,它是按哪一种总说进入总说的?
Pucchā – katamena āvuso uddesena uddesaṃ āgacchati.
回答:尊者,以第二种总说,进入总说。
Vissajjanā – dutiyena bhante uddesena uddesaṃ āgacchati.
问:贤友,四种败坏当中,哪一种败坏?
Pucchā – catunnaṃ āvuso vipattīnaṃ katamā vipatti.
陈述:尊者,是戒的败坏。
Vissajjanā – sīlavipatti bhante.
问:贤友,什么是败失?
Pucchā – kā āvuso vipatti.
给予:尊者,不守护就是过失。
Vissajjanā – asaṃvaro bhante vipatti.
问:贤友,什么是成就?
Pucchā – kā āvuso sampatti.
回答:尊者,自制就是对的。
Vissajjanā – saṃvaro bhante sammatti.
问:贤友,什么是修行?
Pucchā – kā āvuso paṭipatti.
回答是:心里想着“我绝不再做这种事”,然后尽此一生、直到命终都受持学处并照着学,尊者,这就是修行。
Vissajjanā – na evarūpaṃ karissāmīti yāvajīvaṃ āpāṇakoṭikaṃ samādāya sikkhati sikkhāpadesu, ayaṃ bhante paṭipatti.
问:贤友,世尊是基于几种利益才制立了第一条波罗夷?
Pucchā – kati āvuso atthavase paṭicca bhagavatā paṭhamaṃ pārājikaṃ paññattaṃ.
回答:尊者,世尊基于十种利益,制立了第一条波罗夷罪:一、为了僧团的完善安稳;二、为了僧团的安乐;三、为了折伏无耻恶人;四、为了让善行比丘安住安乐;五、为了防护现世的诸漏;六、为了断除来世的诸漏;七、为了让未生信心的人生起信心;八、为了让已生信心的人信心增长;九、为了正法久住;十、为了护持律法。
Vissajjanā – dasa bhante atthavase paṭicca bhagavatā paṭhamaṃ pārājikaṃ paññattaṃ, 1 - saṅghasuṭṭhutāya, 2 - saṅghaphāsutāya, 3 - dummaṅkūnaṃ puggalānaṃ niggahāya, 4 - pesalānaṃ bhikkhūnaṃ phāsuvihārāya, 5 - diṭṭhadhammikānaṃ āsavānaṃ saṃvarāya, 6 - samparāyikānaṃ āsavānaṃ paṭighātāya, 7 - appasannānaṃ pasādāya, 8 - pasannānaṃ bhiyyobhāvāya, 9 - saddhammaṭṭhitiyā, 10 - vinayānuggahāya.
问:贤友,哪些人在修学?
Pucchā – ke āvuso sikkhanti.
回答:尊者,有学的人和善凡夫都在修学。
Vissajjanā – sekkhāca bhante puthujjanakalyāṇakāca sikkhanti.
问:贤友,哪些人是学已修毕者?
Pucchā – ke āvuso sikkhitasikkhā.
回答:尊者,阿拉汉们是已修学圆满的人。
Vissajjanā – arahanto bhante sikkhitasikkhā.
问:贤友,它安住在哪里?
Pucchā – kattha āvuso ṭhitaṃ.
回答:尊者,安住在乐于学处的人当中。
Vissajjanā – sikkhākāmesu bhante ṭhitaṃ.
问:贤友,哪些人在持守?
Pucchā – ke āvuso dhārenti.
回答:尊者,凡适合者,他们就会持守。
Vissajjanā – yesaṃ bhante vattati te dhārenti.
问:贤友,这是谁说的话?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
回答:尊者,这是世尊、阿罗汉、正等正觉者的话。
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
问:贤友,这是谁带来的?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
回答:尊者,这是从一代代传承中传下来的。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
尊者,请僧团听我说:我向持三藏、法库管理者具寿维吉达萨拉毗旺萨询问了第一波罗夷的因缘,也问了人、问了事、问了制戒和随制戒等。具寿维吉达萨拉毗旺萨被问之后,一一作了解答。尊者,这样一来,这第一波罗夷学处无垢、极清净,正是那位世尊、阿拉汉、正自觉者所说。因此,就像从前大迦叶等大长老们——那些古结集者——为了称为梵行的佛陀教法久住,为了大众的利益、大众的安乐,为了悲悯世间,为了人天的利益、福祉和安乐,结集并随结集了法与律;同样,我们现在所有参加第六次结集大法会的人,也应当以同声诵念的方式,结集这第一波罗夷学处。
Suṇātu me bhante saṅgho ahaṃ bhante āyasmantaṃ vicitthasārābhivaṃsaṃ tipiṭakadhara dhammabhaṇḍāgārikaṃ paṭhamassa pārājikassa nidānampi pucchiṃ, puggalampi pucchiṃ, vatthumpi pucchiṃ, paññatti anupaññattiādīnipi pucchiṃ, puṭṭho puṭṭhoca so āyasmāvicittasārābhivaṃso vissajjesi, itihidaṃ bhante paṭhamaṃ pārājika sikkhāpadaṃ nimmalaṃ suparisuddhaṃ tasseva bhagavato vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa, tasmā yathāpure mahākassapādayo mahātheravarā porāṇasaṃgītikārā brahmacariya saṅkhātassa buddhasāsanassa ciraṭṭhitiyā bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṃ dhammavinayaṃ saṅgāyiṃsuceva anusaṅgāyiṃsuca, evameva mayampi dāni sabbeva chaṭṭhasaṃgītimahādhammasabhāpariyāpannā idaṃ paṭhama pārājika sikkhāpadaṃ ekatosajjhāyanavasena saṃgāyeyyāma.
尊者僧团,请听我说:这个集会规模很大,在这样的大众面前,要让所有人都完全听清说法并不容易。所以,我给予住在教法喜乐园的具寿索巴纳,以及持三藏、法库管理者具寿维吉达萨拉毗旺萨机会,让他们承担律问和律答的任务。贤友们,请你们如法如律地承担作为第六次结集之先导的律问与律答事务。
Suṇātu me bhante saṅgho, mahatī ayaṃ parisā, evarūpāya parisāya na sukarā sabbaso kathaṃ sāvetuṃ, tasmā āyasmatoca sobhanassa sāsanari sārāmādhivāsino āyasmatoca vicittasārābhivaṃsassa tipiṭakadhara dhammabhaṇḍāgārikassa vinayapucchanabhārañca vinayavissajjanabhārañca āvahituṃ okāsaṃ dammi, karotha tumhe āvuso chaṭṭhasaṃgītipubbaṅgamāni vinayapucchana vinayavissajjana kiccāni yathādhammaṃ yathāvinayaṃ.
尊者,请僧团听我说:如果僧团觉得时机合适,我想向具寿维吉达萨拉毗旺萨——持三藏者、法藏库的守护者——请教律藏。
Suṇātu me bhante saṅgho, yadi saṅghassa pattakallaṃ, ahaṃ āyasmantaṃ vicittasārābhivaṃsaṃ tipiṭakadhara dhammabhaṇḍāgārikaṃ vinayaṃ puccheyyaṃ.
由尊者毗吉多萨拉阿毗梵萨
Bhadantavicittasārābhivaṃsena
尊者们,请僧团听我说:如果僧团觉得时机合适,我就针对具寿索巴纳长老——僧团领袖大长老的代表——所问的律藏问题,来作答。
Suṇātu me bhante saṅgho, yadisaṅghassa pattakallaṃ, ahaṃ āyasmatā sobhanattherena saṅghanāyaka mahātherassa paṭinidhibhūtena vinayaṃ puṭṭho vissajjeyyaṃ.
关于第二波罗夷的学处提问
Dutiya pārājika sikkhāpucchā
问:贤友,那位有知有见的世尊、阿罗汉、正等正觉者所制定的第二条波罗夷,是在哪里制定的?
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā jānatā passatā arahatā sammāsambuddhena dutiyaṃ pārājikaṃ kattha paññattaṃ.
宣告:尊者,是在王舍城制定的。
Vissajjanā – rājagahe bhante paññattaṃ.
问:贤友,是缘于谁而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha paññattaṃ.
回答:尊者,这条学处是针对陶匠之子达尼耶而制定的。
Vissajjanā – dhaniyaṃ bhante kumbhakāraputtaṃ ārabbha paññattaṃ.
问:贤友,这是针对什么事而制定的?
Pucchā – kismiṃ āvuso vatthusmiṃ paññattaṃ.
回答:尊者,陶工的儿子檀尼耶偷拿了国王没给他的木材,这条学处就是针对这件事制定的。
Vissajjanā – dhaniyo bhante kumbhakāraputto rañño dārūni adinnaṃ ādiyi, tasmiṃ vatthusmiṃ paññattaṃ.
问:贤友,在那里有施设、随施设、未生施设吗?
Pucchā – atthi āvuso tattha paññatti anupaññatti anuppannapaññatti.
回答:尊者,有一种施设,有一种随施设,但在那里没有未生施设。
Vissajjanā – ekā bhante paññatti ekā anupaññatti anuppannapaññatti tasmiṃ natthi.
问:贤友,这里什么是根本制?
Pucchā – kā āvuso tattha mūlapaññatti.
回答:如果有比丘以偷盗的心取走别人没有给的东西,就像那种不与取的情况——国王抓到贼后,可能杀他、绑他、或者赶走他,骂他说:“你是贼!你是蠢人!你是糊涂人!你是小偷!”——比丘像这样取走别人没给的东西,也是波罗夷,不共住。尊者,这就是这里的根本制。
Vissajjanā – yo pana bhikkhu adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādiyeyya, yathārūpe adinnādāne rājāno coraṃ gahetvā haneyyuṃvā bandheyyuṃvā pabbājeyyuṃvā corosi bālosi muḷhosi thenosīti tathārūpaṃ bhikkhu adinnaṃ ādiyamāno ayampi pārājiko hoti asaṃvāsoti ayaṃ bhante tattha mūlapaññatti.
问:贤友,什么是那里的随制?
Pucchā – kā āvuso tattha anupaññatti.
回答:尊者,所谓“或从村落,或从林野”,这就是那里随事而制的规定。
Vissajjanā – gāmāvā araññāvāti ayaṃ bhante tattha anupaññatti.
问:贤友,什么是那里的圆满制?
Pucchā – kā āvuso tattha paripuṇṇapaññatti.
回答:如果有个比丘,从村落或从林野,以偷盗的意图拿走别人没有给的东西——对于这种不与取,国王们抓住盗贼之后,可能会杀他、绑他、赶走他,骂道:“你是贼!你是傻瓜!你是糊涂虫!你是小偷!”——比丘如果像这样拿走别人没有给的东西,同样也是波罗夷,不共住。尊者,这就是那里圆满的制定。
Vissajjanā – yo pana bhikkhu gāmāvā araññāvā adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādiyeyya, kathārūpe adinnādāne rājāno coraṃ gahetvā haneyyuṃvā bandheyyuṃvā pabbājeyyuṃvā corosi bālosi mūḷhosi thenosīti tathārūpaṃ bhikkhu adinnaṃ ādiyamāno ayampi pārājiko hoti asaṃvāsoti ayaṃ bhante tattha paripuṇṇapaññatti.
问:贤友,这是遍处制定,还是分处制定?
Pucchā – sabbatthapaññatti nukho āvuso padesapaññattinukho.
回答——尊者,是遍处的施设。
Vissajjanā – sabbatthapaññatti bhante.
问:贤友,是共通施设,还是非共通施设?
Pucchā – sādhāraṇapaññattinukho āvuso asādhāraṇapaññatti nukho.
回答:是共通的施设,尊者。
Vissajjanā – sādhāraṇapaññatti bhante.
问:贤友,是单方面的施设,还是双方面的施设?
Pucchā – ekatopaññattinukho āvuso ubhatopaññattinukho.
回答:尊者,是两方面的施设。
Vissajjanā – ubhatopaññatti bhante.
问:贤友,在第二条波罗夷里,以不与取的方式拿取物品的人,会犯多少种罪?请分别解说。
Pucchā – tasmiṃ āvuso dutiya pārājike adinnaṃ ādiyanto kati āpattiyo āpajjati vibhajitvā vissajjehi.
回答:尊者,偷取别人没给的东西时,会犯三种罪。如果偷取价值五个摩沙迦或超过五个摩沙迦的未给之物,以盗心拿取,就犯波罗夷;如果偷取价值不足五个摩沙迦或超过一个摩沙迦的未给之物,以盗心拿取,就犯土喇咤亚;如果偷取价值一个摩沙迦或不足一个摩沙迦的未给之物,以盗心拿取,就犯恶作。尊者,偷取别人没给的东西时,就会犯这三种罪。
Vissajjanā – adinnaṃ bhante ādiyanto tisso āpattiyo āpajjati, pañca māsakaṃvā atireka pañca māsakaṃvā agghanakaṃ adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādiyati āpatti pārājikassa, ūnapañcamāsakaṃvā atirekamāsakaṃvā adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādiyati āpatti thullaccayassa, māsakaṃvā ūnamāsakavā agghanakaṃ adinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādiyati āpatti dukkaṭassa, adinnaṃ bhante ādiyanto imā tisso āpattiyo āpajjati.
问:贤友,哪些人无犯?
Pucchā – kesaṃ āvuso anāpatti.
回答:尊者,有十种人无犯:把它当成自己的东西的人、出于信任而拿的人、暂时借用的人、拿饿鬼所守护之物的人、拿畜生所守护之物的人、把它当成粪扫衣的人、精神失常的人、心散乱的人、受剧苦的人、最初犯戒的人。
Vissajjanā – dasannaṃ bhante puggalānaṃ anāpatti, sakasaññissa, vissāsaggāhena gaṇhantassa, tāvakālikaṃ gaṇhantassa, petapariggahaṃ gaṇhantassa, tiracchānagatapariggahaṃ gaṇhantassa, paṃsukūlasaññissa, ummattakassa, khittacittassa, vedanāṭṭassa, ādikammikassāti.
问:贤友,在五种巴帝摩卡诵中,它被包含在哪里?归属于哪里?
Pucchā – pañcannaṃ āvuso pātimokkhuddesānaṃ katthogadhaṃ katthapariyāpannaṃ.
回答:尊者,包含在序分中,属于序分。
Vissajjanā – nidānogadhaṃ bhante nidānapariyāpannaṃ.
问:贤友,以哪一种总说来进入总说?
Pucchā – katamena āvuso uddesena uddesaṃ āgacchati.
回答:尊者,用第二种诵分来诵出。
Vissajjanā – dutiyena bhante uddesena uddesaṃ āgacchati.
问:贤友,四种过失里,哪一种过失?
Pucchā – catunnaṃ āvuso vipattīnaṃ katamā vipatti.
回答:尊者,是戒的败坏。
Vissajjanā – sīlavipatti bhante.
问:贤友,七种犯戒蕴当中,哪一种犯戒蕴?
Pucchā – sattannaṃ āvuso āpattikkhandhānaṃ katamo āpattikkhandho.
回答:尊者,是波罗夷罪聚。
Vissajjanā – pārājikāpattikkhandho bhante.
问:贤友,六种犯戒的起因当中,是由几种起因生起的?
Pucchā – channaṃ āvuso āpattisamuṭṭhānānaṃ katihi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti.
回答:尊者,它由三种起因生起:有时从身和心生起,不从语生起;有时从语和心生起……
Vissajjanā – tīhi bhante samuṭṭhānehi samuṭṭhāti, siyā kāyatoca cittatoca samuṭṭhāti, na vācāto, siyā vācātoca
有的是从心生起,不是从身生起;有的是从身、从语、从心一起生起。
Cittatoca samuṭṭhāti, na kāyato, siyā kāyatoca vācātoca cittatoca samuṭṭhāti.
问:贤友,四种诤事里,是哪一种诤事?
Pucchā – catunnaṃ āvuso adhikaraṇānaṃ katamaṃ adhikaraṇaṃ.
回答:尊者,这是犯诤事。
Vissajjanā – āpattādhikaraṇaṃ bhante.
问:贤友,七种灭诤法当中,依几种灭诤法而得以平息?
Pucchā – sattannaṃ āvuso samathānaṃ katihi samathehi sammati.
回答:尊者,通过两种灭诤法得以平息,即现前毗尼和自言治。
Vissajjanā – dvihi bhante samathehi sammati sammukhāvinayenaca paṭiññāta karaṇenaca.
问:贤友,那里什么是律?那里什么是增上律?
Pucchā – ko āvuso tattha vinayo, ko tattha abhivinayo.
回答:尊者,施设是律,分别解说则是增上律。
Vissajjanā – paññatti bhante vinayo vibhatti abhivinayo.
问:朋友,这里面什么是巴帝摩卡?这里面什么是增上巴帝摩卡?
Pucchā – kiṃāvuso tattha pātimokkhaṃ kiṃ tattha adhipātimokkhaṃ.
回答:尊者,施设就是巴帝摩卡,分别就是增上巴帝摩卡。
Vissajjanā – paññatti bhante pātimokkhaṃ, vibhatti adhipātimokkhaṃ.
问:贤友,什么是违犯?
Pucchā – kā āvuso vipatti.
尊者,不满就是不守护的过失。
Vissajjanā – asaṃvaro bhante vipatti.
问:贤友,通过什么而有成就?
Pucchā – kā āvuso sampatti.
回答:尊者,守护就是成就。
Vissajjanā – saṃvaro bhante sampatti.
问:贤友,什么是修行?
Pucchā – kā āvuso paṭipatti.
回答:尊者,他终生受持“我绝不再做这种事”,直到命终,并在诸学处上修学,这就是在那里的修行。
Vissajjanā – na evarūpaṃ karissāmīti yāvajīvaṃ āpāṇakoṭikaṃ samādāya sikkhati sikkhāpadesu ayaṃ bhante tattha paṭipatti.
问:贤友,世尊是依据几种利益而制定第二波罗夷的?
Pucchā – kati āvuso atthavase paṭicca bhagavatā dutiyaṃ pārājikaṃ paññattaṃ.
回答:尊者,世尊依十种利益而制定第二波罗夷:为了僧团的善好,为了僧团的安乐,为了折伏恶人,为了善比丘的安乐住,为了防护现世的诸漏,为了断除来世的诸漏,为了让未生信的人生信,为了让已生信的人增长,为了正法久住,为了摄受律。
Vissajjanā – dasa bhante atthavase paṭicca bhagavatā dutiyaṃ pārājikaṃ paññattaṃ. Saṅghasuṭṭhutāya saṅghaphāsutāya dummaṅkūnaṃ puggalānaṃ niggahāya pesalānaṃ bhikkhūnaṃ phāsuvihārāya diṭṭhadhammikānaṃ āsavānaṃ saṃvarāya samparāyikānaṃ āsavānaṃ paṭighātāya appasannānaṃ pasādāya pasannānaṃ bhiyyobhāvāya saddhammaṭṭhitiyā vinayānuggahāya.
问:贤友,谁在学?
Pucchā – ko āvuso sikkhanti.
回答:尊者,有学的人和善凡夫都在修学。
Vissajjanā – sekkhāca bhante puthujjanakalyāṇakāca sikkhanti.
问:贤友,哪些人是已修学圆满的人?
Pucchā – ke āvuso sikkhitasikkhā.
回答:尊者,阿拉汉们是已修学圆满的人。
Vissajjanā – arahanto bhante sikkhitasikkhā.
问:贤友,它立于何处?
Pucchā – kattha āvuso ṭhitaṃ.
许可:尊者,安住于乐于修学者中。
Vissajjanā – sikkhākāmesu bhante ṭhitaṃ.
问:贤友,哪些人持守?
Pucchā – ke āvuso dhārenti.
回答:尊者,凡适合者,他们就会持守。
Vissajjanā – yesaṃ bhante vattati te dhārenti.
问:贤友,这是谁说的话?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
回答:尊者,这是世尊——阿拉汉、正自觉者——说的话。
Vissajjanā – bhagavatā bhante vacanaṃ arahato sammāsammuddhassa.
问:贤友,这是由谁带来的?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
解释:尊者,这是从一代代传承中传下来的。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
问:贤友,这里面有没有需要加进去或删掉的地方?有没有字词颠倒、词句错乱的问题?
Pucchā – atthi nu kho āvuso tattha upanetabbaṃ vā apanetabbaṃ vā akkharapadapaccābhaṭṭhaṃ vā viraddhapadabyañjanaṃ vā.
回答:尊者,没有。
Vissajjanā – natthi bhante.
尊者,请僧团听我说。尊者,我向具寿维吉达萨拉毗旺萨——持三藏、法藏者,询问了第二波罗夷的因缘,询问了人,询问了事,询问了制立,询问了随制立,询问了犯,询问了无犯,也询问了许多其他诸如此类应当问的地方。具寿维吉达萨拉毗旺萨每被问到,都一一作答。尊者,这样一来,这第二波罗夷学处是清净无染的,极为纯净,正是那位世尊、阿拉汉、正自觉者的话语。因此,就像从前以大迦叶为首的那些大长老、古代结集者,为了让被称为梵行的佛陀教法长久住世,为了大众的利益,为了大众的安乐,出于对世间的悲悯,为了天和人的义利、利益与安乐,结集并一再结集法与律;同样,如今我们所有参与第六次结集大法会的人,也应一起诵习这第二波罗夷学处,和合、欢喜地加以结集。
Suṇātu me bhante saṅgho ahaṃ bhante āyasmantaṃ vicittasārābhivaṃsa tipiṭakadharadhammabhaṇḍāgārikaṃ dutiyassa pārājikassa nidānampi pucchiṃ, puggalampi pucchiṃ, vatthumpi pucchiṃ, paññattimpi pucchiṃ, anupaññattimpi pucchiṃ, āpattimpi pucchiṃ, anāpattimpi pucchiṃ, aññānipi īdisāni pucchitabbaṭṭhānāni anekāni pucchiṃ, puṭṭho puṭṭhoca so āyasmā vicittasārābhivaṃso vissajjesi. Iti hidaṃ bhante idaṃ dutiyaṃ pārājika sikkhāpadaṃ nimmalaṃ, suparisuddhaṃ, tasseva bhagavato vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa, tasmā yathā pure mahākassa pādayo mahātheravarā porāṇasaṃgītikārā brahmacariyasaṅkhātassa buddhasāsanassa ciraṭṭhitiyā, bahujanahitāya, bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya, hitāya, sukhāya, devamanussānaṃ dhammavinayaṃ saṅgāyiṃsuceva anusaṅgāyiṃsuca, evameva mayampi dāni sabbeva chaṭṭhasaṃgītimahādhammasabhāpariyāpannā idaṃ dutiya pārājika sikkhāpadaṃ ekato gaṇasajjhāyaṃ katvā samaggā sammodamānā hutvā saṅgāyeyyāma.
第三波罗夷学处的提问
Tatiya pārājika sikkhāpucchā
问:贤友,那位世尊、正自觉者所制定的第三条波罗夷,是在哪里制定的?
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā (pa) sammāsambuddhena tatiyaṃ pārājikaṃ kattha paññattaṃ.
回答——尊者,是在毗舍离制定的。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante paññattaṃ.
问:贤友,是缘于谁而制立的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha paññattaṃ.
回答——尊者,是缘于众多比丘而制立的。
Vissajjanā – sambahule bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ.
问:贤友,这是针对什么事而制定的?
Pucchā – kismiṃ āvuso vatthusmiṃ paññattaṃ.
回答——尊者,有很多比丘互相夺去了生命,尊者,就是针对这件事而制定的。
Vissajjanā – sambahulā bhante bhikkhu aññamaññaṃ jīvitā voropesuṃ, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
问:贤友,在那里有没有施设、随施设和未生施设?
Pucchā – atthi nukho āvuso tattha paññatti anupaññatti anuppannapaññatti.
回答——尊者,有一种施设,一种随施设,但在那里并没有未生施设。
Vissajjanā – ekā bhante paññatti, ekā anupaññatti, anuppannapaññatti tasmiṃ natthi.
问:贤友,这里的根本制立是什么?
Pucchā – kā āvuso tattha mūlapaññatti.
回答:尊者,如果有比丘故意夺走人的生命,或者替他寻找杀人的工具,这也是波罗夷,不共住。尊者,这就是这里的根本制立。
Vissajjanā – yopana bhikkhu sañcicca manussaviggahaṃ jīvitā voropeyya, satthahārakaṃvāssa pariyeseyya ayampi pārājiko hoti asaṃvāsoti ayaṃ bhante tattha mūlapaññatti.
问:贤友,这里的随制是什么?
Pucchā – kā āvuso tattha anupaññatti.
回答:或者赞叹死亡,或者劝人赴死,说:“喂,男子!你过这种罪恶又痛苦的生活有什么用?死了比活着好。”
Vissajjanā – maraṇavaṇṇaṃ vā saṃvaṇṇeyya maraṇāya vā samādapeyya ambhopurisa kiṃ tuyhiminā pāpakena dujjīvitena matante jīvitā
“更好”是指:以如是心、以如是意、以如是心的思惟,用种种方式赞叹死亡,或者劝人赴死。尊者,这就是此处的随制。
Seyyāti iti cittamano cittasaṅkappo anekapariyāyena maraṇavaṇṇaṃ vā saṃvaṇṇeyya maraṇāya vā samādapeyyāti ayaṃ bhante tattha anupaññatti.
问:贤友,这里什么是具足制?
Pucchā – kā āvuso tattha paripuṇṇapaññatti.
回答:如果有比丘故意夺走人的生命,或者替他寻找杀人的工具,或者赞叹死亡,或者劝他死去,说“喂,男子!这罪恶的苦命对你有什么用?死了比活着更好”,像这样以心意、以心念,用种种方式赞叹死亡,或者劝他死去,这个比丘也是波罗夷,不共住。尊者,这就是这里完整的制定。
Vissajjanā – yo pana bhikkhu sañcicca manussaviggahaṃ jīvitā voropeyya, satthahārakaṃvāssa pariyeseyya, maraṇavaṇṇaṃ vā saṃvaṇṇeyya, maraṇāya vā samādapeyya, ambho purisa kiṃ tuyhiminā pāpakena dujjīvitena matante jīvitā seyyoti iti cittamano cittasaṅkappo anekapariyāyena maraṇavaṇṇaṃvā saṃvaṇṇeyya, maraṇāya vā samādapeyya, ayampi pārājiko hoti asaṃvāsoti ayaṃ bhante tattha paripuṇṇapaññatti.
问:贤友,这是遍处制,还是一处制?
Pucchā – sabbatthapaññatti nukho āvusopadesapaññatti nukho.
回答——尊者,是遍处的施设。
Vissajjanā – sabbatthapaññatti bhante.
问:贤友,这是共通施设,还是不共通施设?
Pucchā – sādhāraṇapaññattinukho āvuso asādhāraṇapaññatti nukho.
回答:是共通的施设,尊者。
Vissajjanā – sādhāraṇapaññatti bhante.
问:贤友,是单方面的施设,还是双方面的施设?
Pucchā – ekatopaññatti nukho āvuso ubhatopaññatti nukho.
回答:尊者,是两方面的施设。
Vissajjanā – ubhatopaññatti bhante.
提问:贤友,在第三条波罗夷罪里,故意夺人性命的人,会犯多少种罪?
Pucchā – tasmiṃ āvuso tatiya pārājike sañcicca manussaviggahaṃ jīvitā voropento kati āpattiyo āpajjati.
回答:尊者,故意夺人性命的人,会犯三种罪:如果为人挖坑,心里想“掉下去就会死”,这犯的是恶作罪;掉下去时生起苦受,这犯的是土喇咤亚罪;如果因此死了,这犯的是波罗夷罪。尊者,故意夺人性命的人,犯的就是这三种罪。
Vissajjanā – sañcissa bhante manussaviggahaṃ jīvitā voropento tisso āpattiyo āpajjati, manussaṃ odissa papātaṃ khaṇati papatitvā marissatīti āpatti dukkaṭassa, papatite dukkhā vedanā uppajjati āpatti thullaccayassa, marati āpatti pārājikassa, sañcicca bhante manussaviggahaṃ jīvitā voropento imā tisso āpattiyo āpajjati.
问:贤友,哪些人无犯?
Pucchā – kesaṃ āvuso anāpatti.
解释——尊者,有七种人无犯:不是故意杀的、不知道的、没有杀意的、精神失常的、心颠倒的、被苦受逼恼的、初犯者。
Vissajjanā – sattannaṃ bhante puggalānaṃ anāpatti, asañcicca mārentassa, ajānantassa, na maraṇādhippāyassa, ummattakassa, khittacittassa, vedanāṭṭassa, ādikammikassa.
问:贤友,在五种巴帝摩卡诵中,它被包含在哪里?归属于哪里?
Pucchā – pañcannaṃ āvuso pātimokkhuddesānaṃ katthogadhaṃ kattha pariyāpannaṃ.
回答——尊者,归入因缘,属于因缘所摄。
Vissajjanā – nidānogadhaṃ bhante nidānapariyāpannaṃ.
提问——贤友,是以哪一种总说而来到总说呢?
Pucchā – katamena āvuso uddesena uddesaṃ āgacchati.
回答:尊者,以第二种总说,进入总说。
Vissajjanā – dutiyena bhante uddesena uddesaṃ āgacchati.
问:贤友,四种过失里,哪一种过失?
Pucchā – catunnaṃ āvuso vipattīnaṃ katamā vipatti.
回答——尊者,是戒的败坏。
Vissajjanā – sīlavipatti bhante.
问:贤友,七种犯戒蕴当中,哪一种犯戒蕴?
Pucchā – sattannaṃ āvuso āpattikkhandhānaṃ katamo āpattikkhandho.
回答:尊者,是波罗夷罪聚。
Vissajjanā – pārājikāpattikkhandho bhante.
问:贤友,六种罪的生起中,它由几种生起而生起?
Pucchā – channaṃ āvuso āpattisamuṭṭhānānaṃ katihi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti.
回答:尊者,在六种罪的发生方式中,它可以由三种方式产生:有时从身体和心产生,不从语言产生;有时从语言和心产生,不从身体产生;有时从身体、语言和心三者产生。
Vissajjanā – channaṃ bhante āpattisamuṭṭhānānaṃ tīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti, siyā kāyatoca cittatoca samuṭṭhāti, na vācato , siyā vācatoca cittatoca samuṭṭhāti, na kāyato, siyā kāyatoca vācatoca cittatoca samuṭṭhāti.
问:贤友,四种诤事里,是哪一种诤事?
Pucchā – catunnaṃ āvuso adhikaraṇānaṃ katamaṃ adhikaraṇaṃ.
回答:尊者,这是犯诤事。
Vissajjanā – āpattādhikaraṇaṃ bhante.
问:贤友,七种灭诤法当中,依几种灭诤法而得以平息?
Pucchā – sattannaṃ āvuso samathānaṃ katihi samathehi sammati.
回答:尊者,七种灭诤法中,以两种灭诤法得到平息,也就是现前毗尼和自言毗尼。
Vissajjanā – sattānaṃ bhante samathānaṃ dvīhi samathehi sammati, sammukhā vinayenaca paṭiññātakaraṇenaca.
问:贤友,在这里什么是律?在这里什么是增上律?
Pucchā – ko tattha āvuso vinayo ko tattha abhivinayo.
回答:尊者,施设是律,分别说是增上律。
Vissajjanā – paññatti bhante vinayo vibhatti abhivinayo.
问:贤友,在那里,什么是巴帝摩卡?什么是增上巴帝摩卡?
Pucchā – kiṃ āvuso tattha pātimokkhaṃ kiṃ adhipātimokkhaṃ.
回答:尊者,施设就是巴帝摩卡,分别说是增上巴帝摩卡。
Vissajjanā – paññatti bhante pātimokkhaṃ vibhatti adhipātimokkhaṃ.
问:贤友,什么是退堕?
Pucchā – kā āvuso vipatti.
回答:尊者,不守护就是失败。
Vissajjanā – asaṃvaro bhante vipatti.
问:贤友,什么是成就?
Pucchā – kā āvuso sampatti.
回答:尊者,守护就是成就。
Vissajjanā – saṃvaro bhante sampatti.
问:贤友,在那里,什么是修行?
Pucchā – kā āvuso tattha paṭipatti.
定义:他受持“我这一生直到命终都不做这种事”,并在学处上修学。尊者,这就是在这方面实际的修行。
Vissajjanā – na evarūpaṃ karissāmīti yāvajīvaṃ āpāṇakoṭikaṃ samādāya sikkhati sikkhāpadesu ayaṃ bhante tattha paṭipatti.
问:贤友,世尊是依据几种利益而制定第三条波罗夷的?
Pucchā – kati āvuso atthavase paṭicca bhagavatā tatiyaṃ pārājikaṃ paññattaṃ.
回答:尊者,世尊依十种利益而制定第三波罗夷,是为了僧团的清净、僧团的安乐,以及为了护持律法。
Vissajjanā – dasa bhante atthavase paṭicca bhagavatā tatiyaṃ pārājikaṃ paññattaṃ saṅghasuṭṭhutāya saṅghaphāsutāya (pa) vinayānuggahāya.
问:贤友,哪些人在修学?
Pucchā – ke āvuso sikkhanti.
回答:尊者,有学的人和善凡夫都在修学。
Vissajjanā – sekkhāca bhante puthujjanakalyāṇakāca sikkhanti.
问:贤友,哪些人是学已修习圆满的人?
Pucchā – ke āvuso sikkhitasikkhā.
回答:尊者,阿拉汉们是已修学圆满的人。
Vissajjanā – arahanto bhante sikkhitasikkhā.
问:贤友,它安住在哪里?
Pucchā – kattha āvuso ṭhitaṃ.
回答:尊者,安住在乐于修学者们之中。
Vissajjanā – sikkhākāmesu bhante ṭhitaṃ.
问:贤友,是谁在持守?
Pucchā – ke āvuso dhārenti.
许可:尊者,凡是对他们说到的,他们就持守。
Vissajjanā – yesaṃ bhante vattati te dhārenti.
问:贤友,这是谁说的话?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
回答:尊者,这是世尊、阿罗汉、正等正觉者的话。
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
问:朋友,这是谁带来的?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
回答:尊者,这是从代代相传的传承中传来的。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
问:贤友,在那里,有没有什么需要增补或删减的,或者有字词颠倒、文句错乱的地方?
Pucchā – atthinukho āvuso tattha kiñci upanetabbaṃ vā apanetabbaṃ vā akkharapadapaccābhaṭṭhaṃ vā viraddhapadabyañjanaṃ vā.
回答:尊者,没有。
Vissajjanā – natthi bhante.
尊者,请僧团听我说。尊者,我向具寿维吉达萨拉毗旺萨——持三藏者、法库——询问了第三波罗夷的因缘,询问了人,询问了事,询问了制立,询问了随制,询问了犯,询问了无犯,也询问了其他许多应当询问的地方。每当被问到时,具寿维吉达萨拉毗旺萨都一一作了回答。尊者,因此这第三波罗夷学处是清净无染的,极为纯净,正是那位世尊、阿拉汉、正自觉者的话语。所以,就像从前大迦叶等诸位大长老——古代结集的先贤们,为了让被称为梵行的佛陀教法长久住世,为了大众的利益、大众的安乐,为了悲悯世间,为了诸天与人的利益、福祉与安乐,而结集并共同诵出法与律;同样,我们如今所有参与第六次结集大法会的人,也应当一起把这条第三波罗夷学处作为团体共诵来念,和合一致、欢喜融洽地共同诵出。
Suṇātu me bhante saṅgho, ahaṃ bhante āyasmantaṃ vicittasārābhivaṃsaṃ tipiṭakadhara dhammabhaṇḍāgārikaṃ tatiyassa pārājikassa nidānampi pucchiṃ, puggalampi pucchiṃ, vatthumpi pucchiṃ, paññattimpi pucchiṃ, anupaññattimpi pucchiṃ, āpattimpi pucchiṃ, anāpattimpi pucchiṃ, aññānipi evarūpāni pucchitabbaṭṭhānāni anekāni pucchiṃ, puṭṭho puṭṭhoca so āyasmā vicittasārābhivaṃso vissajjesi, itihidaṃ bhante tatiyapārājikasikkhāpadaṃ nimmalaṃ suparisuddhaṃ tasseva bhagavato vacanaṃ arahato sammāsammuddhassa, tasmā yathā pure mahākassapādayo mahātheravarā porāṇasaṃgītikārā brahmacariyasaṅkhātassa buddhasāsanassa ciraṭṭhitiyā bahujanahitāya bahujanasukhāya lokānukampāya atthāya hitāya sukhāya devamanussānaṃ dhammavinayaṃ saṅgāyiṃsuceva anusaṅgāyiṃsuca, evameva mayampi dāni sabbeva chaṭṭhasaṃgītimahādhammasabhāpariyāpannā idaṃ tatiyapārājikasikkhāpadaṃ ekato gaṇasajjhāyaṃ katvā samaggā sammodamānā hutvā saṃgāyeyyāma.
第四波罗夷学处问
Catuttha pārājika sikkhāpucchā
问:贤友,那位了知者、见者……正等正觉的世尊所制定的第四条波罗夷,是在哪里制定的?
Pucchā – yaṃ tena āvuso bhagavatā jānatā passatā…pe… sammāsambuddhena catutthaṃ pārājikaṃ kattha paññattaṃ.
允许:尊者,在毗舍离城。
Vissajjanā – vesāliyaṃ bhante.
问:贤友,是针对谁而制定的?
Pucchā – kaṃ āvuso ārabbha paññattaṃ.
许可:这是针对伐古、穆达、提里耶的尊者比丘们而制定的。
Vissajjanā – vaggumudātīriye bhante bhikkhū ārabbha paññattaṃ.
问:贤友,这是针对什么事而制定的?
Pucchā – kismiṃ āvuso vatthusmiṃ paññattaṃ.
回答:尊者,住在跋耆牟达河岸的那些比丘,在在家人面前互相称赞对方超越常人的法。尊者,就是基于这件事,制定了这条戒。
Vissajjanā – vaggumudātīriyā bhante bhikkhū gihīnaṃ aññamaññassa uttarimanussadhammassa vaṇṇaṃ bhāsiṃsu, tasmiṃ bhante vatthusmiṃ paññattaṃ.
问:贤友,在那里有施设、随施设、未生施设吗?
Pucchā – atthi āvuso tattha paññatti anupaññatti anuppannapaññatti.
回答:尊者,有一种施设,一种随施设,未生施设在它那里不存在。
Vissajjanā – ekā bhante paññatti ekā anupaññatti anuppannapaññatti tasmiṃ natthi.
问:贤友,那里面什么是根本制?
Pucchā – katamā āvuso tattha mūlapaññatti.
回答:如果有比丘实际上并没有证得超越常人的法,却宣称自己证得了超越常人的法、宣称自己拥有圣者的智见,说“我知道、我见到”,后来不管是被追问还是没被追问,他因为犯了戒而想要得到清净,就这样说:“贤友,我其实不知道却说知道,没见到却说见到,这是空洞的妄语。”这个比丘同样是波罗夷,不共住。尊者,这就是这里的根本制。
Vissajjanā – yo pana bhikkhu anabhijānaṃ uttarimanussadhammaṃ uttarimanussadhammaṃ attupanāyikaṃ alamariyañāṇadassanaṃ samudācareyya, itijānāmi itipassāmīti, tato aparena samayena samanuggāhīya mānovā asamanuggāhīya mānovā āpanno visuddhāpekkho evaṃ vadeyya ajānamevaṃ āvuso avacaṃ jānāmi apassaṃ passāmi tucchaṃ musāvilapinti ayampi pārājiko hoti asaṃvāsoti ayaṃ bhante tattha mūlapaññatti.
问:贤友,这里什么是随制?
Pucchā – katamā āvuso tattha anupaññatti.
回答:尊者,这就是那里所说的“除了增上慢”的随制。
Vissajjanā – aññatra adhimānāti ayaṃ bhante tattha anupaññatti.
阿难,有些比丘其实并没有看见,却觉得自己看见了;并没有达到,却觉得自己达到了;并没有证得,却觉得自己证得了;并没有亲身体证,却觉得自己亲身体证了。他们因为增上慢,就宣称自己已经证知了什么。但那种说法根本站不住脚。
Honti ye te ānanda bhikkhū adiṭṭhe diṭṭhasaññino apatte pattasaññino anadhigate adhigatasaññino asacchikate sacchikatasaññano adhimānena aññaṃ byākaronti, tañca kho etaṃ abbohārikaṃ.
问:贤友,在那里,哪些是完全制立?
Pucchā – katamā āvuso tattha paripuṇṇapaññatti.
回答:如果有比丘,自己并没有真正证得那种超越常人的境界,却对外宣称说“我知”“我见”,说自己拥有足以成为圣者的知见。后来,不管别人有没有追问,当他犯了罪、想要恢复清净时,又这样说:“贤友,我其实不知道却说知道,没看见却说看见,那是空洞虚假的胡说。”除非是出于增上慢,这位比丘同样犯波罗夷,不共住。尊者,这就是这里所说的完全施设。
Vissajjanā – yopana bhikkhu anabhijānaṃ uttarimanussadhammaṃ attupanāyikaṃ alamariyañāṇadassanaṃ samudācareyya, iti jānāmi iti passāmīti, tato aparena samayena samanuggāhīyamānovā asamanuggāhīyamānovā āpanno visuddhāpekkho evaṃ vadeyya ajānamevaṃ āvuso avacaṃjānāmi apassaṃ passāmi tucchaṃ musā vilapinti, aññatra adhimānā ayampi pārājiko hoti asaṃvāsoti ayaṃ bhante tattha paripuṇṇa paññatti.
问:贤友,是遍处制定,还是特定处制定?
Pucchā – sabbatthapaññatti nukho āvuso padesapaññatti nukho.
回答——尊者,是遍处的施设。
Vissajjanā – sabbatthapaññatti bhante.
问:贤友,是共通施设呢,还是不共通施设?
Pucchā – sādhāraṇapaññatti nukho āvuso asādhāraṇapaññattinukho.
回答:是共通的施设,尊者。
Vissajjanā – sādhāraṇapaññatti bhante.
问:贤友,是单方面的施设,还是双方面的施设?
Pucchā – ekatopaññatti nukho āvuso ubhato paññatti nukho.
回答:尊者,是(佛)为双方制定的学处。
Vissajjanā – ubhatopaññatti bhante.
问:贤友,在第四条波罗夷里,虚妄地宣称自己拥有实际上并不存在的、非真实的过人法,会犯多少种罪?请分别解说。
Pucchā – tasmiṃ āvuso catuttha pārājike asantaṃ abhūtaṃ uttarimanussadhammaṃ ullapanto kati āpattiyo āpajjati, vibhajitvā vissajjehi.
回答:尊者,在第四条波罗夷里,明明不存在、不是真的过人法,却虚夸地宣称,会犯三种罪。明明不存在、不是真的过人法,却虚夸地宣称,犯波罗夷罪。如果说“住在你精舍里的那位比丘是阿拉汉”,对方听懂了,犯土喇咤亚罪;对方没听懂,犯恶作罪。尊者,虚夸地宣称过人法的人,就会犯这三种罪。
Vissajjanā – tasmiṃ bhante catutthapārājike asantaṃ abhūtaṃ uttarimanussadhammaṃ ullapanto tisso āpattiyo āpajjati, asantaṃ abhūtaṃ uttarimanussadhammaṃ ullapati āpattipārājikassa, yo te vihāre vasati so bhikkhu arahāti bhaṇati paṭivijānantassa āpatti thullaccayassa, appaṭivijānantassa āpatti dukkaṭassa, uttarimanussadhammaṃ bhante ullapanto imā tisso āpattiyo āpajjati.
问:贤友,哪些人无犯?
Pucchā – kesaṃ āvuso anāpatti.
回答:尊者,有六种人无犯:因为增上慢而说的人、没有欺骗意图的人、精神错乱的人、心散乱的人、被感受逼恼的人、最初修行的人。
Vissajjanā – channaṃ bhante puggalānaṃ anāpatti adhimānena bhaṇantassa anullapanādhippāyassa ummattakassa khittacittassa vedanāṭṭassa ādikammikassa.
问:贤友,在五种巴帝摩卡诵中,它被包含在哪里?归属于哪里?
Pucchā – pañcannaṃ āvuso pātimokkhuddesānaṃ katthogadhaṃ kattha pariyāpannaṃ.
回答:尊者,属于因缘,包含在因缘之中。
Vissajjanā – nidānogadhaṃ bhante nidānapariyāpannaṃ.
问:贤友,以哪一种总说而进入总说?
Pucchā – katamena āvuso uddesena uddesaṃ āgacchati.
回答:尊者,以第二种总说,进入总说。
Vissajjanā – dutiyena bhante uddesena uddesaṃ āgacchati.
问:贤友,四种违犯当中,哪一种算是违犯?
Pucchā – catunnaṃ āvuso vipattīnaṃ katamā vipatti.
回答:尊者,是戒的违犯。
Vissajjanā – sīlavipatti bhante.
问:贤友,七种犯戒蕴当中,哪一种犯戒蕴?
Pucchā – sattannaṃ āvuso āpattikkhandhānaṃ katamo āpattikkhandho.
回答:尊者,是波罗夷罪聚。
Vissajjanā – pārājikāpattikkhandho bhante.
问:贤友,六种犯戒的起因中,它是由几种起因产生的?
Pucchā – channaṃ āvuso āpattisamuṭṭhānānaṃ katihi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti.
回答:尊者,六种犯戒的起因,通过三种方式生起:有时从身体和心生起,不从语生起;有时从语和心生起,不从身生起;有时从身体、语和心一起生起。
Vissajjanā – channaṃ bhante āpattisamuṭṭhānānaṃ tīhi samuṭṭhānehi samuṭṭhāti, siyā kāyatoca cittatoca samuṭṭhāti, na vācato, siyā vācatoca cittatoca samuṭṭhāti, na kāyato, siyā kāyatoca vācatoca cittatoca samuṭṭhāti.
问:贤友,四种诤事里,是哪一种诤事?
Pucchā – catunnaṃ āvuso adhikaraṇānaṃ katamaṃ adhikaraṇaṃ.
回答:尊者,这是犯诤事。
Vissajjanā – āpattādhikaraṇaṃ bhante.
问:贤友,七种灭诤法当中,依几种灭诤法而得以平息?
Pucchā – sattannaṃ āvuso samathānaṃ katihi samathehi sammati.
回答:尊者,于七种止息法中,由两种止息法予以平息,也就是现前毗尼和自言毗尼。
Vissajjanā – sattannaṃ bhante samathānaṃ dvīhi samathehi sammati, sammukhāvinayenaca paṭiññātakaraṇenaca.
问:贤友,这里面什么是律,什么是增上律?
Pucchā – ko tattha āvuso vinayo, ko tattha abhivinayo.
回答:尊者,施设就是律,分别就是增上律。
Vissajjanā – paññatti bhante vinayo, vibhatti abhivinayo.
问:贤友,在那里什么是巴帝摩卡?什么是增上巴帝摩卡?
Pucchā – kiṃ āvuso tattha pātimokkhaṃ, kiṃ adhipātimokkhaṃ.
回答:尊者,施设就是巴帝摩卡,分别就是增上巴帝摩卡。
Vissajjanā – paññatti bhante pātimokkhaṃ, vibhatti adhipātimokkhaṃ.
问:贤友,什么是退堕?
Pucchā – kā āvuso vipatti.
回答:尊者,不守护就是退堕。
Vissajjanā – asaṃvaro bhante vipatti.
问:贤友,什么是成就?
Pucchā – kā āvuso sampatti.
回答:尊者,守护就是成就。
Vissajjanā – saṃvaro bhante sampatti.
问:贤友,在这里,什么是行持?
Pucchā – kā āvuso tattha paṭipatti.
回答:尊者,这里的行持是:终生乃至命终,受持“我不再这样做”,并在诸学处上修学。
Vissajjanā – na evarūpaṃ karissāmīti yāvajīvaṃ āpāṇakoṭikaṃ samādāya sikkhati sikkhāpadesu ayaṃ bhante tattha paṭipatti.
问:贤友,世尊是基于多少种利益而制定了第四条波罗夷?
Pucchā – kati āvuso atthavase paṭicca bhagavatā catutthaṃ pārājikaṃ paññattaṃ.
回答——尊者,世尊基于十种利益而制定了第四条波罗夷:为了让僧团安稳住持、让僧团安乐……中略……为了护持律法。
Vissajjanā – dasa bhante atthavase paṭicca bhagavatā catutthaṃ pārājikaṃ paññattaṃ, saṅghasuṭṭhutāya saṅghaphāsutāya…pe… vinayānuggahāya.
问:贤友,哪些人在修学?
Pucchā – ke āvuso sikkhanti.
回答:尊者,有学的人和善凡夫都在修学。
Vissajjanā – sekkhāca bhante puthujjanakalyāṇakāca sikkhanti.
问:贤友,哪些人是已修学圆满的人?
Pucchā – ke āvuso sikkhitasikkhā.
回答:尊者,阿拉汉们是已修学圆满的人。
Vissajjanā – arahanto bhante sikkhitasikkhā.
问:贤友,它安住在哪里?
Pucchā – kattha āvuso ṭhitaṃ.
回答:尊者,它安住在乐于修学的人当中。
Vissajjanā – sikkhākāmesu bhante ṭhitaṃ.
问:贤友,哪些人持守?
Pucchā – ke āvuso dhārenti.
回答:尊者,凡适合者,他们就会持守。
Vissajjanā – yesaṃ bhante vattati te dhārenti.
问:贤友,这是谁说的话?
Pucchā – kassa āvuso vacanaṃ.
回答:尊者,这是世尊、阿罗汉、正等正觉者的话。
Vissajjanā – bhagavato bhante vacanaṃ arahato sammāsambuddhassa.
问:贤友,这是谁带来的?
Pucchā – kenāvuso ābhataṃ.
回答:尊者,这是从一代代传承中传下来的。
Vissajjanā – paramparāya bhante ābhataṃ.
问:贤友,那里有没有什么需要补充或删掉的?或者有没有字词传错、文句脱漏的地方?
Pucchā – atthi nukho āvuso tattha kiñci upanetabbaṃ vā apanetabbaṃ vā akkharapadapaccābhaṭṭhaṃ vā viraddhapadabyañjanaṃ vā.
回答:尊者,没有。
Vissajjanā – natthi bhante.