从前,在梵迦国的梵迦城里,有一位梵迦王。
你曾是羯陵伽王的女儿,也是那位国王的王后。
Vaṅgesu vaṅganagare, vaṅgarājā ahu pure; Kāliṅgarañño dhītā’si, mahesī tassa rājino.
那位国王和那位王后生了一个女儿。
占相师们预言,她将与兽王(狮王)结合。
So rājā deviyā tassā, ekaṃ alabhi dhītaraṃ; Nemittābyākaruṃ tassā, saṃvāsaṃ magarājinā.
她长得极其美丽,对欲望也极其贪求。
你被国王和王后厌弃,因羞耻而可憎。
Atīva rūpiniṃ āsi, atīva kāmagiddhinī; Devena deviyā’cāpi, lajjāyā’si jagucchitā.
她独自一人走了出去,一心渴望自由自在地四处游荡的快乐。
她跟着一支前往摩揭陀的商队一起走,没人认出她来。
Ekākinī sā nikkhamma, serīcārasukhatthinī; Satthena saha aññātā, agā magadhagāminā.
在拉拉国的密林里,一头狮子逃离了商队;
其余者往别处奔逃,而她却朝狮子所去的方向奔去。
Lāḷaraṭṭhe aṭaviyā, sīho satthamabhiddhavi; Aññattha sesā dhāviṃsu, sīhagatadisantusā.
狮子抓到猎物后,离去时看见她,就对她产生了贪恋。
被贪欲染着的狮子,摇着尾巴、垂下耳朵。
Gaṇhitvā gocaraṃ sīho, gacchaṃ disvā tamā’rato; Ratto upāgalālento, laṅgulaṃ pattakaṇṇako.
她看见他之后,想起了曾经听过的占相师所说的话。
她毫不畏惧,抚摸他的肢体,让他心生欢喜。
Sā taṃ disvā saritvāna, nemittavacanaṃ sutaṃ; Abhītā tassa aṅgāni, rañjayanti parāmasi.
因为贪恋她的触碰,它将她驮到背上,未曾听闻。
狮子把她带回自己的洞穴,和她一起生活。
Tassā phassenā’ti ratto, piṭṭhiṃ āropiyā’sutaṃ; Sīho sakaṃ guhaṃ netvā, tāya saṃvāsamācari.
因为和她同住相处,后来在合适的时候,生下了一对双胞胎。
她生下了儿子和女儿。
Tena saṃvāsamanvāya, kālena yamake duve; Puttañca dhītarañcāti, rājadhītā janesi sā.
他的儿子手足有狮子相,从此就叫他这个名字。
给他取名叫狮臂,给女儿取名叫狮西瓦利。
Puttassa hatthapādā’suṃ, sīhākārā tato akā; Nāmena sīhabāhuṃ taṃ, dhītaraṃ sīhasīvaliṃ.
他儿子十六岁那年,向母亲问出了心里的疑惑。
你既是我们的父亲又是母亲,为什么这么不相像?
Putto soḷasavasso so, mātaraṃ pucchi saṃsayaṃ; Tuvaṃ pitā ca no amma, kasmā visadisā iti.
她把这些都告诉了他,他回答说:“我们为什么不逃走呢?”
她用岩石把你的洞口封住了,她这样说道。
Sā sabbamabravī tassa, kiṃnayāmā’ti so’bravi; Guhaṃ thaketitāto te, pāsāṇenāti sā’bravi.
他用肩膀扛起大洞穴的封石。
他一天之内就走了五十由旬的来回。
Mahāguhāya thakanaṃ, khandhenā’dāya so akā; Ekāhene’va paññāsa-yojanāni gatāgataṃ.
当狮子在家中乞食时,把母亲安置在右边;
把妹妹放在左边,三人迅速离开了。
Gocarāya gahe sīhe, dakkhiṇasmiñhi mātaraṃ; Vāme kaṇiṭṭhiṃ katvāna, tayo sīghaṃ apakkamī.
他们穿上树枝衣,来到了边境的村庄。
那时,国王女儿就在那里,舅表兄弟也在那时。
Nivāsetvāna sākhaṃ te, paccantaṃ gāmamāgamuṃ; Tatthāsi rājidhītāya, mātulassa suto tadā.
旺伽国王的将军,驻扎在边境村庄。
他坐在榕树根旁,正安排着要做的事。
Senāpati vaṅgarañño, ṭhito paccanta gāmako; Nisinnovaṭamūlaleso, kammantaṃ saṃvidhāyakaṃ.
他们见到那些人,被问起时就回答说:我们是住在森林里的人。
就这样,那位军队之主让他们献上了衣服。
Disvā te pucchite’vocuṃ, aṭavī vāsino mayaṃ; Iti so dāpayī tesaṃ, vatthāni dhajinī pati.
那些衣服存在且殊胜,食物被置于叶子上布施。
那些叶子变成了金盘,这是靠他们的功德。
Tānā’hesuṃ uḷārāni, bhattaṃ paṇṇesu dāpayi; Sovaṇṇabhājananā’suṃ, tesaṃ puññena tāni ca.
他因此感到震惊,将军就问:你们是谁?
那位王女把自己的出身和族姓告诉了他。
Tena so vimhito pucchi, ke tumheti camūpati; Tassa sā jātigottāni, rājadhītā nivedayi.
他带着姑母的女儿,那位军队之主。
到了梵伽城后,他就和她一起生活了。
Pitucchā dhītaraṃ taṃ so, ādāya dhajinī pati; Gantvāna vaṅganagaraṃ, saṃvāsaṃ tāya kappayi.
狮子迅速进了山洞,却没看见那三个人;
他被丧子之痛折磨着,既不吃,也不喝。
Sīho sīghaṃ guhaṃ gantvā, te adisvā tayo jane; Aṭṭito puttasokena, na ca khādi na cā’pivi.
他寻找着那些孩子,来到了一座边境的小村庄;
他无论走到哪个村子,都会被人赶走。
Dārake te gavesanto, agā paccantagāmake; Ubbāsīyati so so’va, yaṃyaṃ gāmamupeti so.
边境的居民去了之后,把这件事禀告了国王。
狮子正在祸害你的国土,大王,请制止它。
Paccantavāsino gantvā, rañño taṃ paṭivedayuṃ; Sīho piḷeti te raṭṭhaṃ, taṃ deva paṭisedhaya.
他过去生在象背上设下的那个障碍,是用来阻挡、制伏(我)的。
去取来,悉达耶!他派了一千个人去。
Alakaṃ nisedhakaṃ tassa, hatthikkhandhagataṃ pure; Ādetu sīhadāyīti, sahassaṃ so pacārayi.
同样地,两千以及三千,人主也是如此。
母亲在两个或两个战局中,对狮臂者是有益的。
Tatheva dvesahassāni, tīṇicā’pi narissaro; Dvīsu vāresu vāresi, mātā sīhabhujaṃ hitaṃ.
第三次时,狮臂没有发问就抓住了。
杀害自己的母亲、那三千人和自己的父亲。
Aggahi tatiye vāre, sīhabāhu apucchiya; Mātaraṃ tisahassaṃ taṃ, ghātetuṃ pitaraṃ sakaṃ.
他们把王子带到国王面前,国王就在这里对他说:
如果你能抓住那头狮子,我就把那个国家赐给你。
Rañño kumāraṃ dassesuṃ, taṃ rājā idha mabravi; Gahito yadi sīho te, dammi raṭṭhaṃ tadeva te.
他走到那个洞口,远远地就看见了狮子。
他因为对儿子的疼爱,射出那一箭,想要射穿它。
So taṃ gantvā guhādvāraṃ, sīhaṃ disvāva ārakā; Entaṃ puttasinehena, vijjhituṃ taṃ saraṃ khipi.
箭射中额头,却因慈心而停住了;
就在王子脚边,那支箭折返回来,落到了地上。
Saro naḷātamāhacca, mettacittena thassa tu; Kumārapādamūle’va, nivatto pati bhūmiyaṃ.
就这样一直到第三次,天鹿才发怒。
随后,那支箭被射出,刺穿了他的身体,贯穿而出。
Tathā’si yāva tatiyaṃ, tato kujjhimigāmipo; Tato khitto sarotassa, kāyaṃ nibbijja nikkhami.
他拿上带鬃毛的狮头,回到了自己的都城。
那时,死去的瓦伽王的遗体停留了七天。
Sakesaraṃ sīhasīsaṃ, ādāya sapuraṃ agā; Matassa vaṅgarājassa, sattāhāni tadā ahu.
国王无子,又因其业而喜悦;
听了他是国王的外孙,又认出了母亲。
Rañño aputtakattā ca, patītā cassa kammunā; Sutvā ca rañño nattuttaṃ, sañjānitvā ca mātaraṃ.
大臣们聚在一起,没有隔阂,同心一意。
他们对狮臂王子说:你要当国王啊。
Amaccā sannipatitā, akhilā ekamānasā; Sīhabāhu kumārassa, rājā hohīti abravuṃ.
他接受了王位,然后把王位交给了母亲的丈夫。
他带着西哈西瓦莉,亲自回到了自己的出生地。
So rajjaṃ sampaṭicchitvā, datvā mātu patissa taṃ; Sīhasīvalimādāya, jātabhūmiṃ gato sayaṃ.
他在那里建了一座城,人们叫它狮子城。
他在森林里一百由旬处安置,也在村庄中安置。
Nagaraṃ tattha māpesi, ahu sīhapuranti taṃ; Araññe yojanasate, gāme cāpi nivesayi.
在先前那个 Lāḷa 国,那位狮臂王。
他立西哈西瓦莉为王后,然后治理国家。
Lāḷaraṭṭhe pure tasmiṃ, sīhabāhunarādhipo; Rajjaṃ kāresi katvāna, mahesiṃ sīhasīvaliṃ.
这位王后十六次,每次都是双胞胎。
她生下的儿子当中,长子名叫维阇耶。
Mahesī soḷasakkhattuṃ, yamake ca duve duve; Putte janayi kālesā, vijayo nāma jeṭṭhako.
第二个儿子名叫苏弥多,他们一共有三十二个儿子。
到了合适的时候,国王为维阇耶灌顶,立他做副王。
Sumitto nāma dutiyo, sabbe dvattiṃsa puttakā; Kālena vijayaṃ rājā, uparajje’bhi secayi.
维阇耶行为不端,他的随从也是这样;
他们犯下许多暴行,这些暴行让人难以承受。
Vijayo visamācāro, āsi tamparisāpi ca; Sāhasāni anekāni, dussahāni kariṃsute.
愤怒的众人把这件事禀告了国王;
国王安抚了他们之后,好好地告诫了儿子。
Kuddho mahājano rañño, tamatthaṃ paṭivedayi; Rājā te saññapetvāna, puttaṃ ovadi sādhukaṃ.
一切也如第二样,而第三样是;
愤怒的众人说:“把你的儿子杀掉。”
Sabbaṃ tatheva dutiyaṃ, ahosi tatiyaṃ pana; Kuddho mahājano āha, puttaṃ ghātehi te iti.
国王然后将维阇耶,连同他的那些随从眷属。
让七百个男人剃掉半边头发,
Rājā’thavijayaṃ tañca, parivārañca tassa taṃ; Sattasatāni purise, kāretvā addhamuṇṇake.
让人把他们装上船后,放逐到大海里;
同样地,他们的妻子和孩子们也是如此。
Nāvāya pakkhipāpetvā, vissajjāpesi sāgare; Tathā tesaṃ bhariyāyo, tatheva ca kumārake.
他们一个个被分开遣送,那些男人、女人和孩子们;
他们各自登上各自的岛,并在那里住了下来。
Visuṃ visuṃ te vissaṭṭhā, purisitthikumārakā; Visuṃ visuṃ dīpakasmiṃ, okkamiṃsu vasiṃsu ca.
裸身岛是ñāyittha,幼童登上的岛;
而妻子们所登上的岛,则叫大因陀罗岛。
Naggadīpoti ñāyittha, kumārokkantadīpako; Bhariyokkantadīpo tu, mahindadīpako iti.
维阇耶在苏波罗迦港登陆了。
大众以暴力在那里,他因为害怕,又登上了船。
Suppārake paṭṭanamhi, vijayo pana okkami; Parisā sāhasene’ttha, bhīto nāvaṃ punā’ruhi.
名叫维阇耶的王子,在楞伽岛;
抵达铜掌岛后,他智慧坚定;
在娑罗树的双柱之间
如来在安卧之日入般涅槃。
Laṃkāyaṃ vijayasanāmako kumāro; Otiṇṇo thiramati tambapaṇṇidīpe; Sālānaṃ yamakaguṇānamantarasmiṃ; Nibbātuṃ sayitadine tathāgatassa.