第44章
Catucattālīsatima pariccheda
在哈塔达塔去世之后,阿迦菩提王子;
国王的幼弟是西里桑伽,他是菩提。
Accaye hatthadāṭhassa, aggabodhikumārako; Kaṇiṭṭho rājino āsi, sirisaṅghādi bodhiko.
这位是法王,以正见闻名;
因此,他造作了无量善业。
Dhammarājā ayaṃ āsi, sammā dassanasaññuto; Tasmā so puññakammāni, appameyyāni vattayi.
他看了看三部僧众的食堂。
他扩建了大波利殿,还让人颁布了禁杀令。
Nikāyattayavāsīnaṃ, bhattaggamavalokayi; Mahāpāḷiñca vaḍḍhesi, māghātañceva kārayi.
他让人按各人应得的,安排了官职等级,无私无执;
还以铁匠等各类工匠,以及和合的僧众来摄受。
Ṭhānantarañca dāpesi, yathāraha manālayo; Sipagottādiyoggehi, saṃgatehi ca saṃgahi.
那位大智者无论在何处见到,诸比库啊,
恭敬地装饰了融入教法的少许(经文)。
Yattha katthaci disvāpi, bhikkhavo so mahāmati; Sakkatvā sobhaṇāpesi, parittaṃ sāsanogadhaṃ.
他走到住在龙树林精舍的那位长老跟前,
具好牙齿、大智慧、具足戒行、多闻广学。
Theraṃ so upasaṅkamma, nāgasālanivāsinaṃ; Dāṭhāsivaṃ mahāpaññaṃ, sīlavantaṃ bahussutaṃ.
恭敬地从他那里听闻了正等觉者的教法之后,
对法生起极深的净信,说这是能带来一切安宁的。
Sakkacca naṃ tato sutvā, sammāsambuddhasāsanaṃ; Dhamme’tīvapasīditvā, sabbasantikaro iti.
听说了上座部的说法,以及自己从前亲人的事。
恶人们心怀恶意,会做出许多伤害行为。
Sutvā theriyavādānaṃ, pubbañātīnamattano; Pāpānaṃ duṭṭhacittānaṃ, apakāre kate bahū.
他在精舍和僧寮里,把那些老旧破损的地方都修整了;
他施舍财产村,也在各处广行种种饶益。
Vihāre pariveṇe ca, jiṇṇepākatike akā; Bhogagāme ca dāpesi, tattha tattha bahūdaye.
在断绝的条件下亦有行动,就像被指使去做那事一样。
他还把僧团的奴仆,安排到了合适的位置上。
Vicchinnapaccaye cākā, tadātyaṃ kurite viya; Dāsakepi ca saṅghassa, yathāṭhāne ṭhapāpayi.
他为这位名为阿迦舍的长老建了一座叫“精勤堂”的住处。
他接受之后,那位大智者也将它布施给了僧团。
Padhānaghara metassa, therassa’kāsanāmakaṃ; Paṭiggahetvā taṃ so’pi, saṅghassā’dā mahāmatī.
在受用物的村子里,他也给了她那些东西——即巴哈拉塔拉和基欣比拉。
还有Kataka、Tulādhāra和Andhakāraka。
Bhogagāme ca tassā’dā, bharattālaṃ kihimbilaṃ; Katakañca tulādhāraṃ, andhakārakameva ca.
Andhakāra、Antureḷi、Bālava、Dvāranāyaka;
还有大尼卡迪卡村和另一种贝拉哈拉村。
Andhakāraṃ antureḷiṃ, bālavaṃ dvāranāyakaṃ; Mahānikaḍḍhikañceva, peḷahāḷaṃ tathāparaṃ.
他把这些以及其他的受用村落布施后,这位人中之主。
据说,他把女奴隶和园丁也给了自己的亲戚。
Ete aññe ca so datvā, bhogagāme narissaro; Dāsi ārāmike ceva, attano kira ñātake.
同样地,对于两个僧团,在资具匮乏的精舍中;
他亲眼见过也好,只是听人说起也好,都会布施许多受用村(收益村庄)。
Tathā dvinnaṃ nikāyānaṃ, vihāre mandapaccaye; Disvāpi ca sutvā vā, bhogagāme bahū adā.
就算说再多又有什么用呢?哪怕是在三大派僧团之中;
他布施了一千座村庄,人口众多,安宁无扰。
Bahunā kintuvuttena, nikāyesu’pi tīsu’pi; Adā gāmasahassaṃ so, bahuppādaṃ nirākulaṃ.
Anussaranto so tiṇṇaṃ, ratanānaṃ guṇe vare; Ekāvaliṃ gahetvāna, akkhamāla makā kira.
他就这样通过一切努力,成为以法为依归的人。
一切跟随他学习的人,都成了依法而行的人。
Evaṃ sabbappayogehi, so’hu dhammaparāyano; Sabbe tamanusikkhantā, hesu dhammakarā narā.
达米罗·波特哈库塔沃那时是他的做工者;
你让人建造了名为马坦比亚的奇妙精勤堂。
Damiḷo potthakuṭṭhavo, tassa kammakaro tadā; Māṭambiyavhaṃ kāresi, padhānagharamabbhutaṃ.
布卡卡拉的芒果池,还有织工的瓦罐。
他常把尼提拉韦提村送给她,作为她自己的财产。
Būkakalle ambavāpiṃ, tantavāyikacāṭikaṃ; Gāmaṃ niṭṭhilaveṭṭhiñca, tassā’dā so sadā sakaṃ.
在卡普拉精舍,以及在库伦达比拉精舍也同样。
他也在大王殿和宫殿里亲自建造。
Kappūrapariveṇe ca, kurundapillake tathā; Mahārājaghare ceva, pāsāde so’va kārayi.
他在其他地方拥有三个村庄,在寺院方面极为富有。
名叫波特哈萨塔的智者,住在祇陀林精舍。
Aññatthā’dā tayo gāme, vihāresu mahādhano; Potthasātavhayo pañño, vihāre jetanāmake.
建成了名为将军王的精舍。
达米罗人大康多,也建了一座同名的精舍。
Senāpatirājanāmaṃ, pariveṇaṃ samāpayi; Mahākando ca damiḷo, pariveṇaṃ sanāmakaṃ.
同样地,有一个人独自去了小路,到了塞哈拉副王那里;
副王也礼敬他,国王的僧伽帝须也同样礼敬他。
Cullapanthaṃ tathā eko, sehālauparājakaṃ; Uparājā sakāresi, saṅghatisso’pi rājino.
在其他像这样的精舍里,也有许多人住过。
众生跟随跋沙王,如此依法而行。
Aññesu bahavo āsuṃ, vihāre evamādike; Bhassa rañño’ nuvattantā, evaṃ dhammīhi pāṇino.
无论是恶行还是善行,
凡是行此精进者,
世人确实对你行此诸事,
智者应当辨明它。
Pāpaṃ vāpi hi puññaṃ vā, Padhānoyaṃ karoti yo; Lo ko taṃ taṃ karoteva, Taṃ vijaneyya paṇḍito.
那位国王的大福王后名叫最胜。
她让人建造了最胜园,作为比丘尼们的住所。
Jeṭṭhanāmā mahāpuññā, mahesī tassa rājino; Jeṭṭhārāmañca kāresi, bhikkhūnīnamupassayaṃ.
她的女奴也布施了熟石之地的两个村落;
还有坦布达村和贝拉村,以及一百位净人。
Tassā’dāsi ca dve gāme, pakkapāsāṇabhūmiyaṃ; Tambuddhaṃ bhelagāmañca, ārāmikasataṃ tathā.
摩罗耶王也建造了一座极其珍贵的舍利殿;
在曼陀罗山寺里,那位大财主为佛塔(做了某事)。
Akā malayarājāpi, dhātugehaṃ mahārahaṃ; Maṇḍalagirivihāramhi, cetiyassa mahādhano.
他也在铜殿上,把中央尖顶盖了起来。
菩提帝沙的精舍,以及菩提帝沙的广大名声。
Lohapāsādake so’va, chādesi majjhakūṭakaṃ; Bodhitissavihārañca, bodhitasso mahāyaso.
岛上所有的诸侯,处处都随各自的力量。
他们建造了许多精舍与庭院。
Dīpe maṇḍalikā sabbe, tattha tattha yathābalaṃ; Vihāre pariveṇe ca, kārayiṃsu anappake.
这位国王的时代,在这里是由福德之业所构成的。
因为害怕太冗长,就没有彻底去考察。
Tassa kālo narindassa, puññakammamayo idha; Ativitthārabhītena, sabbaso na vicāritaṃ.
先前的论说方式,对我而言也好像乱成一团;
按照所说的主要方式,这是对诸因的标示。
Pubbakopi kathāmaggo, ākulo viya bhātime; Yathāpadhānaṃ kathitaṃ, hetūnaṃ upalakkhaṇaṃ.
后来过了一段时间,他到了普拉提那城;
他就在那里住了下来,一边积累善业福德。
Athāparena kālena, pulatthinagaraṃ gato; Vāsaṃ tattheva kappesi, karonto puññasañcayaṃ.
他被无法医治的疾病缠上,自己的死期已到;
他知道了死亡,便召集了大众。
Atekicchiyarogena, samphuṭṭho kālamattano; Maraṇassa viditvāna, tamāhuyamahājanaṃ.
他如法地教导之后,就走向了死亡。
众人对那位死者极度悲痛,痛哭哀号。
Ovaditvāna dhammena, maraṇaṃ so upāgami; Mahājano mate tasmiṃ, bāḷhasoko parodiya.
在火葬场为他办完了所有该做的事,一件也没落下。
连他的骨灰,也拿来给自己做药。
Katvā āḷahaṇe tassa, kiccaṃ sabbamasesato; Tassāḷāhaṇabhasmampi, katvā bhesajjamattano.
国王把全部财物,连同所有强有力的车乘;
他取了并守护后,来到了城里。
Rājā bhaṇḍañca taṃ sabbaṃ, sabbañca balavāhanaṃ; Sammā ādāya gopetvā, nagaraṃ samupāgami.
就这样,在第十六年,国王去世了。
泰米尔人波特库塔也治理了他的王国。
Evaṃ soḷasame vasse, rājā āsi divaṅgato; Potthakuṭṭhopi damiḷo, rajjaṃ tassa vicārayi.
抓住副王达塔希瓦之后,把他流放了。
牢房要妥善安排,守护和防卫不要下令去做。
Uparājaṃ gahetvāna, dāṭhāsivaṃ khipāpayi; Cārako vihituṃ sammā, rakkhāvaraṇa mādisi.
没有国王,就没法享用大地。
把那个名叫达多的人带来,他以Dhanapiṭṭha为最上。
Vinā raññā na sakkāti, mediniṃ paribhuñjituṃ; Ānetvā dattanāmakaṃ, dhanapiṭṭhappadhānakaṃ.
那位王族中降生者,就为他灌顶,让他登上王位;
给他取好名字之后,他自己就把一切都安排妥当了。
Uppannaṃ rājavaṃsamhi, rajje taṃ abhisiñciya; Tassa nāmaṃ ṭhapetvāna, sayaṃ sabbaṃ vicārayi.
达多在那披提,住进了以自己名字命名的精舍;
做了福德之事,还积累了其他种种善行。
Danto so dhanapiṭṭhimhi, vihāraṃ sakanāmakaṃ; Kārayitvāna puññāni, aññānipi samācini.
他保持平稳不动,就这样沉醉于甘露两年后去世;
波特库塔在彼死后,又另一位青年。
Samakantu so ṭhatvā’va, vassadvaya mahumato; Potthakuṭṭho matetasmiṃ, puna aññampi māṇavaṃ.
把哈塔达塔召集起来,那些出生于乌那城的人。
他也被灌顶立为王,像从前一样随心所欲地统治。
Hatthadāṭhaṃ samāhūya, uṇhā nagarasambhavaṃ; Tampi rajje bhisiñcitvā, yathā pubbaṃ sayaṃvasī.
建好了迦罗帝伽,也同样建了精勤堂;
我做了六个月的福业,他也一样落入了死神的掌控。
Kāḷadīghāvikaṃ katvā, padhānagharakaṃ tathā; Puññamaññaṃ chamāsehi, so’pi maccuvasaṃ gato.
像这样明白了许多危险之后,
财富、粮食和车乘;
舍弃了王国之乐,具大智慧;
他们应当乐于可意的福德。
Evaṃ viditvā bahupaddavāni; Dhanāni dhaññāni ca vāhanāni; Vihāya rajjesu ratiṃsappaññā; Manuññapuññābhiratā bhaveyyuṃ.