第二十五章
Pañcavīsatima pariccheda
杜达伽摩尼的胜利
Duṭṭhagāmaṇi vijayo
杜达伽摩尼王随后做了凝聚人心的事,
把舍利安置在矛上,带着车乘、军力和象马随行。
Duṭṭhagāmaṇirājā’tha , katvāna janasaṅgahaṃ; Kunte dhātuṃ nidhāpetvā, sayoggabalavāhano.
到了提舍大寺,向僧团顶礼之后,这样说道:
我要去恒河的彼岸,让教法光耀起来。
Gantvā tissamahārāmaṃ, vanditvā saṅghamabravi; ‘‘Pāragaṅgaṃ gamissāmi, jotetuṃ sāsanaṃ ahaṃ.
比库们,请允许我们与你们同行。
吉祥和守护,以及去见比丘,都是低劣的。
Sakkātuṃ bhikkhavo detha, amhehi sahagāmino; Maṅgalañceva rakkhā ca, bhikkhūnaṃ dassanaṃ hino.
僧团为了罚役之目的,派出了五百位僧人;
国王带上比丘僧团,随后就从那里出发了。
Adāsi daṇḍakammatthaṃ, saṅgho pañcasataṃ yatī; Bhikkhusaṅghatamādāya, tato nikkhamma bhūpati.
把垢染清理干净之后,来这里的路就顺畅了。
骑上康杜拉象,被众战士簇拥着。
Sodhāpetvāna malaye, idhāgamanamañjasaṃ; Kaṇḍulaṃ hatthimāruyha, yodhehi parivārito.
他带着庞大的军队,出发去打仗;
与摩诃伽摩城相连,并连接于塞那古塔哈拉卡姆。
Mahatā balakāyena, yuddhāya abhinikkhami; Mahāgāmena sambaddhā, senāgā’guttahālakaṃ.
来到玛希央嘎纳,以泰米尔人的方式抓住了伞。
在那里杀掉泰米尔人之后,就来到了安巴提塔卡。
Mahiyaṅgaṇamāgamma, chattaṃ damiḷamaggahī; Ghātetvā damiḷe tattha, āgantvā ambatitthakaṃ.
恒河有护城河环绕,而提塔巴渡口则被泰米尔人占据。
用四个月(交战),练成武艺、力大无穷。
Gaṅgā parikhāsampannaṃ, titthambadamiḷaṃ pana; Yujjhaṃ catūhi mā sehi, katahatthaṃ mahabbalaṃ.
他让人看见自己的母亲,就用这个计策把敌将抓住了。
然后从那里下来后,泰米尔人、七位力量强大的国王。
Mātaraṃ dassayitvāna, tena lesena aggahi; Tatooruyha damiḷe, sattarāje mahabbale.
仅在一夜之间被抓住并使之安全,这位大力者;
由军队给予的财物,因此被称为安稳园。
Ekāheneva gaṇhitvā, khemaṃ katvā mahabbalo; Balassā’dā dhanaṃ tena, khemārāmoti vuccati.
多那在大水池中央的泥泞处,抓住了那头大牛。
在哈拉科拉有主权,在纳利索巴有纳利卡。
Mahākoṭṭhantare sobbhe, doṇo gavaramaggahī; Hālakole issariyaṃ, nāḷisobbhamhi nāḷikaṃ.
他在长怖岩那里,也抓住了长怖。
在龟背上,他用四个月的时间抓到了猴头。
Dīghābhayagallakamhi, gaṇhi dīghābhayampi ca; Kacchipiṭṭhe kapisīsaṃ, catumāsena aggahi.
在科塔纳城擒获科塔,随后又擒获哈拉瓦哈纳卡。
瓦希塔地的瓦希塔达米拉人,以及村长处的村长。
Koṭanagare koṭañca, tato hālavahāṇakaṃ; Vahiṭṭhe vahiṭṭhadamiḷaṃ, gāmaṇimhi ca gāmaṇiṃ.
他在瓮村拿到瓮,在欢喜村拿到欢喜儿;
他在树桩村拿了一根树桩,但在Tambuṇṇa村则拿了两根。
Kumbhagāmamhi kumbhañca, nandigāmamhi nandikaṃ; Gaṇhi khāṇuṃ khāṇugāme, dve tu tambuṇṇame pana.
舅舅和外甥,名叫Tamba和Uṇṇa,令人悦意的两人;
名为阎浮顶者和索索的两人,那个村子就以他们的名字命名。
Mātulaṃ bhāgineyyañca, tambauṇṇamanāmake; Jambucaggahī soso ca, gāmo’hu taṃ tadavhayo.
因不知道是自己的军队,亲族们便自相残杀。
国王听了真实誓言之后,就在那里履行了它。
‘‘Ajānitvā sakaṃsenaṃ, ghātenti sajanā’’ iti; Sutvāna saccakiriyaṃ, akarī tattha bhūpati.
为了王权安乐而努力,这从来都不是我做的事。
我这样做,正是为了确立正自觉者的教法。
Rajjasukhāya vāyāmo, nāyaṃ mama kadācipi; Sambuddha sāsanasseva, ṭhapanāya ayaṃ mama.
凭此真实语,愿我军的已进入身体的物资归我所有。
愿它变成网一样的颜色——那时,它就真的那样发生了。
Tena saccena mesenā-kāyopagatabhaṇḍikaṃ; Jālavaṇṇaṃva hotūti, taṃ tathevatadā ahu.
所有泰米尔人在恒河岸边,残余者都被杀光了;
他们为了寻求庇护,进入了名为维吉塔的城。
Gaṅgātīramhi damiḷā, sabbe ghātitasesakā; Vijitaṃ nagaraṃ nāma, saraṇatthāya pāvisuṃ.
他在平坦舒适的地方放下了肩上的包裹。
那个营寨以……ṭhīti之名而广为人知。
Phāsuke aṅgaṇaṭhāne, khandhāvāraṃ nivesayi; Taṃ khandhāvāra.....ṭhīti, nāmenā’hosi pākaṭaṃ.
国王为了攻取维吉塔城,正在仔细考量谋划;
看见勇士难提密多走来后,国王就放出宝象犍陀罗。
Vijitanagaragāhatthaṃ, vīmaṃsanto narādhipo; Disvā’yantaṃ nandimittaṃ, visajjāpesi kaṇḍulaṃ.
难提密多制伏了那头前来捕捉的大象。
它按压大象的两只象牙,使其蹲坐了下来。
Gaṇhituṃ āgataṃ hatthiṃ, nandīmitto karehitaṃ; Ubho dante pīḷayitvā, ukkuṭikaṃ nisīdayi.
难提密多与大象在一起,因为他在那里搏斗。
因此,那个村庄从此就被叫作“象战村”。
Hatthinā nandimitto tu, yasmā yattha ayujjhi so; Tasmā tattha tato gāmo, hatthiporoti vuccati.
两位国王仔细商量过后,进入了维吉塔城。
士兵们所在的南门那里,发生了一场可怕的战斗。
Vīmaṃsitvā ubho rājā, vijitaṃ nagaraṃ agā; Yodhānaṃ dakkhiṇadvāre, saṅgāmo āsi bhiṃsano.
在东门那里,那位维卢苏摩那;
他杀死了无数骑马的泰米尔人。
Puratthimamhi dvāramhi, so veḷusumano pana; Aneka saṅkhe damiḷe, assāruḷhe aghātayi.
泰米尔人堵住了城门,国王派出了士兵;
坎努罗、难提密多和殊罗尼弥罗在右边。
Dvāraṃ thakesuṃ damiḷā, rājā yodhe visajjayi; Kaṇṇulo nandimitto ca, suranimilo ca dakkhiṇe.
摩诃索纳和戈陀,
长老、儿子,以及他们三位;
在三门处的行动。
那时,他们在其余者那里做。
Mahāsoṇo ca goṭṭho ca, Thera putto ca te tayo; Dvāresu tīsu kammāni, Itaresu tadā karuṃ.
那座城有三重壕沟,还有高墙守护;
铁打的门,敌人很难攻破。
Nagaraṃ taṃ tiparikhaṃ, uccapākāra gopitaṃ; Ayokammakatadvāraṃ, arīhi duppadhaṃsiyaṃ.
双膝跪立,用象牙砸碎石头武器;
那头大象以及砖块,来到了铁门前。
Jāṇūhi ṭhatvā dāṭhāhi, bhinditvāna silāyudhā; Iṭṭhakā ceva hatthi so, ayodvāramupāgami.
城门楼上的泰米尔人,投出了各种各样的武器。
烧红的铁球,还有糯米胶和石灰。
Gopuraṭṭhā tu damiḷā, khipiṃsu vividhā’yudhe; Pakkaṃ ayoguḷañceva, kathikañca silesikaṃ.
当沥青被扔出去击中背部时,象坎杜拉像被烟熏一样难受。
被痛苦逼迫着,他走到有水的地方,跳了进去。
Piṭṭhiṃ khitte silesamhi, dhūpāyante’tha kaṇḍulo; Vedanaṭṭo’dakaṭhānaṃ, gantvāna tattha ogahī.
这不是你喝的酒,而是攻破城门之事。
去吧,把城门打开!牛棚之主这样说道。
Na idaṃ surāpāṇaṃ te, ayodvāra vighāṭanaṃ; Gaccha dvāraṃ vighāṭehi, iccāhagoṭṭhayimbaro.
那头象中至尊生起傲气,发出长鸣。
从水里站起来后,这头骄慢的象站在了干地上。
So mānaṃ janayitvāna, koñcaṃ katvā gajuttamo; Udakā uṭṭhahitvāna, thale aṭṭhāsi dappavā.
把象伤处理后,他制成了粘合药。
国王登上那头象,用手碰了碰它额头上的凸起。
Hatthivajje viyojetvā, silesaṃ osadhaṃ akā; Rājā āruyha hatthiṃ taṃ, kumbhe phusiyapāṇinā.
在整个楞伽岛上,亲爱的康杜拉,我把王位赐给你。
说完“我给你”之后,让他高兴起来,又用上好的饭菜供养他。
‘‘Laṃkādīpamhi sakale, rajjaṃ te tāta kaṇḍula; Dammī’’ti taṃ tosayitvā, bhojetvā varabhojanaṃ.
用布把它裹好,再让人严密地武装妥当。
把七层水牛皮绑在皮盾的背面。
Veṭhayitvā sāṭakena, kārayitvā suvammitaṃ; Sattaguṇaṃ māhisacammaṃ, bandhetvā cammapiṭṭhiyaṃ.
他让人给(大象)披上七层涂油皮革,然后就把它(大象)派出去了。
他像闪电一样轰隆作响,抓住时并不安全。
Tasso’ paritelacammaṃ, dāpetvā taṃ visajjayi; Asanīviya gajjanto, so gahetvā’paddave saha.
他用獠牙刺穿了门板,又用脚踹击门槛;
萨达拉巴哈把那扇门推倒在地。
Padaraṃ vijjhi dāṭhāhi, ummāraṃ padasā’hani; Saddhārabāhaṃ taṃ dvāraṃ, bhūmiyaṃ saravaṃ pati.
城门处,一堆草料正掉落在象背上;
用双臂环护之后,欢喜之友便把它推转开去。
Gopure dabbasambhāraṃ, patantaṃ hattipiṭṭhiyaṃ; Bāhāhi pariharitvāna, nandīmitto pavaṭṭayi.
看见了他的行为,康杜拉满心欢喜。
它就把最初结下的獠牙与脊背之仇抛掉了。
Disvāna tassa kiriyaṃ, kaṇḍulo tuṭṭhamānaso; Dāṭhāpīṭhanaveraṃ taṃ, chaḍḍhesi paṭhamaṃ kataṃ.
康杜拉为从自己背后进入之故。
那最上等的象转身退开,回头望向那里的勇士。
Atthano piṭṭhitoyeva, pavesatthāya kaṇḍulo; Nivattitvāna oloki, yodhaṃ tattha gajuttamo.
他说:“我不会从大象踩出的路进入。”
南迪密多思量过后,用手臂击打城墙。
‘‘Hatthinākatamaggena, nappavekkhāmahaṃ’’iti; Nandīmitto vicintetvā, pākāraṃ hani bāhunā.
据说他身高十八肘,肩膀宽厚。
他望着苏拉尼马拉,他也不欲求那条路。
So aṭṭhārasahatthucco, patiaṭṭhusabho kira; Oloki suranimalaṃ, anicchaṃ sopi taṃ pathaṃ.
翻过城墙,
落在城中。
把门一扇一扇地打破后,
牛栏像狗一样进入了。
Laṅghayitvāna pākāraṃ, Nagarabbhantare pati; Bhinditvā dvāramekekaṃ, Goṭṭho soṇova pāvisi.
大象抓住了车轮,朋友抓住了敞车的棚架;
歌塔持椰子树,尼摩罗持最上等宝剑。
Hattī gahetvā rathacakkaṃ, mitto sakaṭapañjaraṃ; Nāḷikerataruṃ goṭṭho, nimmalo khaggamuttamaṃ.
大索纳(如)棕榈树,长老之子(如)大棍棒。
他们各自沿着街道行进,在那里把泰米尔人碾成了粉末。
Tālarukkhaṃ mahāsoṇo, theraputto mahāgadaṃ; Visuṃ visuṃ vīthigatā, damiḷe tattha cuṇṇayuṃ.
攻破了毗吉多城后,这位刹帝利在四个月内……
接着他去了山城,杀了泰米尔人吉里亚。
Vijitaṃ nagaraṃ bhetvā, catumāsena khattiyo; Tatho girilakaṃ gantvā, giriyaṃ damiḷaṃ hani.
到了马赫拉城,那城有三重护城河,然后从那里;
四周被咖丹巴花藤团团围绕。
Gantvā mahelanagaraṃ, timahāparikhaṃ tato; Kadamba pupphavallīhi, samantā parivāritaṃ.
只有一道门,很难进去,他在那里住了四个月。
国王用计谋战擒获了大城王。
Ekadvāraṃ duppavesaṃ, catumāse vasaṃ tahiṃ; Gaṇhi mahelarājānaṃ, mantayuddhena bhūmipo.
随后,那位大地之主在抵达阿努拉达普拉城时;
他在康达瓦罗安营驻扎,那是一座有开阔空间的山。
Tato’nurādhanagaraṃ, āgacchanto mahīpati; Khandhāvāraṃ nivesesi, paritokāsapabbataṃ.
在吉塔穆拉月,要在那里挖一个池塘。
他们在水里嬉戏,那里有个村庄叫波索那城。
Māsamhi jeṭṭhamūlamhi, taḷākaṃ tattha kāriya; Jalaṃ kīḷi tahiṃ gāmo, posonanagaravhayo.
杜达伽摩尼王听到埃拉鲁前来作战的消息后,
埃罗把大臣们召集起来,说道:
Taṃ yuddhāyāgataṃ sutvā, rājānaṃ duṭṭhagāmaṇiṃ; Amacce sannipātetvā, eḷāro āha bhūmipo.
那位国王也亲自上阵作战,
他的战士们也声名远扬。
大臣应该怎么做呢?
他们对我们是怎么想的?
‘‘So rājā ca sayaṃyodho, Yodhā cassa mahūkira; Amacco kinnu kātabbaṃ, Kinti maññanti no ime.
迪伽姜度(及其随从)是伊拉罗王的战士。
他们下定决心:“明天,我要打仗。”
Dīghajattuppabhutayo, yodhā eḷārarājino; ‘‘Suve yuddhaṃ karissāmi’’, iti te nicchayaṃ karuṃ.
杜达伽摩尼王也和母亲商量之后,
他按照母亲的意愿,让人建造了三十二座堡垒。
Duṭṭhagāmaṇirājāpi, mantetvā mātuyā saha; Tassā matena kāresi, dvattiṃsa balakoṭṭhake.
在那里,他把手持王伞的国王塑像安放好了。
国王自己站在里面的门楼中。
Rājacchattadhare tattha, ṭhapesi rājarūpake; Abbhantare koṭṭhake tu, sayaṃ aṭṭhāsi bhūpati.
伊罗罗王身披铠甲,骑着一头如山般巨大的象王;
登上后,带着车辆与军队坐骑,前往那里。
Eḷārarājā sannaddho, mahāpabbata hatthinaṃ; Āruyha agamā tattha, sayogga balavāhano.
当战斗正在进行时,那位长膝大力、有大力量的壮士;
拿起剑和盾,在战斗中拼杀,样子令人恐惧。
Saṅgāme vattamānamhi, dīghajattu mahabbalo; Ādāya khaggaphalakaṃ, yujjhamāno bhayānako.
在手中高举八肘后,那个王者之形冲向虚空;
先用剑劈开,再砸碎第一座军营寨门。
Hatthe aṭṭharasu’ggantvā, nabhaṃ taṃ rājarūpakaṃ; Chinditvā asinā bhindi, paṭhamaṃ balakoṭṭhakaṃ.
就这样把其余的也击溃之后,这位势力强大者在malakoṭṭha。
伽摩尼王站在那里,走向了军寨。
Evaṃ sesepi bhinditvā, malakoṭṭhe mahabbalo; Ṭhitaṃ gāmaṇirājena, balakoṭṭhamupāgami.
那位苏罗尼摩罗勇士,在行走的国王上方;
他报出自己的名字后,那位势力强大的勇士就辱骂了他。
Yodho so suranimalo, gacchantaṃ rājino’pari; Sāvetvā attano nāmaṃ, tamakkosi mahabbalo.
另一个人气冲冲地喊道:“我要杀了你!”然后腾空而起。
另一个人降下来时,他把木板递了上去。
Itaro ‘‘taṃ vadhissa’’nti, kuddho ākāsamuggami; Itaro otarantassa, phalakaṃ upanāmayi.
他心想:“我要把这盾牌砍断。”
他用剑砍向盾牌,把它甩开,随即又恼怒起来。
‘‘Chindā metaṃ saphalakaṃ’’, iti cintiya so pana; Phalakaṃ hani khaggena, taṃ muñciyi’ tarosayi.
长膝者正布置着放下的盾牌,就在那里倒下。
苏罗尼摩罗站起来后,用矛击打那倒下者。
Kappento muttaphalakaṃ, dīghajattu tahiṃ pati; Uṭṭhāya sūranimilo, patitaṃ sattiyā’hani.
普萨提婆吹响了螺号,泰米尔军队随即溃散。
伊罗罗也撤退了,他们杀了很多泰米尔人。
Saṅkhaṃ dhami phussadevo, senā bhijjittha dāmiḷi; Eḷaropi nivattittha, ghātesuṃ damiḷe bahū.
在那里也有一个水池,是阵亡者的血汇成的血池。
因此,它就以“库拉特瓦池”这个名字广为人知。
Tattha vāpi jalaṃ āsi, hatānaṃ lohitā vilaṃ; Tasmā kulatthavā pīti, nāmato vissutaṃ ahu.
杜达伽摩尼国王让人在那里击鼓巡行后,
别杀伊罗罗,除我之外,其他人不得杀。
Carāpetvā tahiṃ bheriṃ, duṭṭhagāmaṇi bhūpati; ‘‘Na hanissatu eḷāraṃ, maṃmuñciya paro’’iti.
自己披好铠甲,骑上同样披挂整齐的康杜拉象,
紧追着伊罗罗,来到了南门。
Sannaddho sayamāruyha, sannaddhaṃ kaṇḍulaṃ kariṃ; Eḷāraṃ anubandhanto, dakkhiṇadvāramāgami.
在东门前,两位国王打了起来。
伊罗罗投出长矛,伽摩尼王却把它挡开了。
Puradakkhiṇadvāramhi, ubho yujjhiṃsu bhūmipā; Tomaraṃ khipi eḷāro, gāmaṇi tamavañcayi.
他用象牙刺穿了那头象,用自己的象的象牙。
他投出长矛刺向伊罗罗,他本人也连同手一起倒在那里。
Vijjhāpesi ca dantehi, taṃ hatthiṃ sakahatthinā; Tomaraṃ khipi eḷāraṃ, sahatthi tattha so pati.
从那以后,他打赢了战斗,拥有自己的车乘、军力和坐骑。
他把楞伽岛变成一片统一的领地,然后进入了都城。
Tato vijitasaṅgāmo, sayoggabalavāhano; Laṃkaṃ ekātapattaṃ so, katvāna pāvisi puraṃ.
在城里敲了鼓,让周围一由旬内的人们都听到;
他召集了众人,为伊罗罗王举行了供养。
Puramhi bheriṃ cāretvā, samantā yojane jane; Sannipātiya kāresi, pūjaṃ eḷārarājino.
在他身体倒下的地方,用尖顶殿堂火化了。
在那里建了一座塔,还做了庄严装饰。
Taṃ dehapatitaṭhāne, kūṭāgārena jhāpayi; Cetiyaṃ tattha kāresi, parihāramadāsi ca.
直到今天,兰卡的国王们来到那一带附近。
正是靠着那样的方式,他们不让乐器发出声响。
Ajjāpi laṃkāpatino, taṃ padesasamīpagā; Teneva parihārena, na vādāpenti tūriyaṃ.
就这样,杜达伽摩尼把三十二位泰米尔国王
他拿起一把伞,就统治了兰卡。
Evaṃ dvattiṃsa damiḷa, rājāno duṭṭhagāmaṇi; Gaṇhitvā ekacchattena, laṃkārajjamakāsi so.
当都城被攻破、陷落时,那个身形高大的战士
向伊罗罗禀报了外甥的英勇事迹。
Vijite nagare bhinne, yodho so dīghajattuko; Eḷārassa nivedetvā, bhāgineyyassa yodhataṃ.
到那名叫哈卢卡的、自己的外甥那里;
他派遣是为了前来,听了他的之后,哈卢卡(就来了)。
Tassa halluka nāmassa, bhāgineyyassa attano; Pesayī cāgamatthāya, tassa sutvāna halluko.
在伊罗罗被烧之后的第七天,就在这里;
他与六万一千名男子一同降临。
Eḷāradaḍḍhadivasā, sattame divase idha; Purisānaṃ sahassehi, saṭṭhiyā saha otari.
他虽然是听说了那位国王的败亡,却还是登陆了。
他因为羞愧,说“我要去战斗”,于是来到这里的大渡口。
Otiṇṇo so suṇitvāpi, patanaṃ tassa rājino; ‘‘Yujjhissāmī’’ti lajjāya, mahātitthaṃ idhāgamā.
他在拘兰巴哈拉迦村安下了军营。
国王听说他来了,就出兵去打仗。
Khandhāvāraṃ nivesesi, gāme koḷambahālake; Rājā tassā’gamaṃ sutvā, yuddhāya abhinikkhami.
武装好战斗装备、披挂整齐,骑上名叫康杜拉的大象;
把象兵和战车排好,又让步兵一个不少地紧随其后。
Yuddhasannaha sannaddho, hatthimāruyha kaṇḍulaṃ; Hatthassa rathayo dhehi, pantīhi ca anunako.
那位名叫优摩陀普萨的天人,是岛上无人能敌的射手;
装备十种武器的战士全副武装,其余战士紧随其后。
Ummādaphusso devo so, dīpe aggadhanuggaho; Dasaḍḍhāyudhasanaddho, sesayodhā ca anvaguṃ.
在激烈混战发生的地方,巴鲁卡披好铠甲,就站在那里;
他朝着国王的方向冲去,而象王康杜拉……
Pavatte tumūle yuddhe, sannaddho bhalluko tahiṃ; Rājābhimukha māyāsi, nāgarājā tu kaṇḍulo.
那迅猛的速度慢下来,他一步一步地往后退。
军队也跟着他,慢慢地退了回去。
Taṃ vegamandibhāvatthaṃ, paccosakki saniṃ saniṃ; Senāpi saddhiṃ teneva, paccosakki saniṃ saniṃ.
国王说:“在过去的战斗中,这已经是第二十八次了;
“他从来没有退缩过,这是怎么回事,普沙提婆?”他说道。
Rājāha ‘‘pubbe yuddhesu, aṭṭhavīsatiyā ayaṃ; Na paccosakki kiṃ etaṃ, phussadevā’’ti āha so.
天王,我们赢得了无上的胜利,我们是胜利之地的象。
它一边后退一边观望,终将稳稳站在胜利之地。
Jayo no paramo deva, jayabhūmi mayaṃ gajo; Paccosakkati pekkhanto, jayaṭhānamhi ṭhassati.
那头龙象随后退到一旁,普沙提婆正看着。
他稳稳地站在大寺的边界处。
Nāgo’tha paccosakkitvā, phussadevassa passato; Mahāvihārasīmante, aṭṭhāsi suppatiṭṭhito.
龙王就站在那里,泰米尔人巴鲁卡也在那儿。
他走到国王面前,嘲弄这位大地之主。
Tatraṭṭhito nāgarājā, bhalluko damiḷo tahiṃ; Rājābhimukhamāgantvā, uppaṇḍesi mahīpati.
国王用剑遮住自己的脸,呵斥了他。
我要射国王的脸,说着他就把箭射了出去。
Mukhaṃ pidhāya khaggena, rājā akkosi taṃ pana; ‘‘Rañño mukhamhi pātemi’’, iti kaṇḍañca so khipi.
那支箭杆击中剑刃后,就落到了地上。
巴卢卡以为“刺中嘴巴”,就大叫起来。
Āhacca so khaggatalaṃ, kaṇḍo papati bhūmiyaṃ; ‘‘Mukhe viddho’’ti saññāya, ukkaṭṭhiṃ bhalluko akā.
贤者,有大威力的普沙提婆坐在国王身后。
他把箭射进那人的嘴里,箭擦过国王的耳环。
Rañño pacchā nisinno bho, phussadevo mahabbalo; Kaṇḍa khipimukhe tassa, ghaṭṭento rājakuṇḍalaṃ.
他把国王的脚放在自己身上,然后倒下时,
又扔出另一支箭,射穿了他的膝盖。
Rājānaṃ pādato katvā, patamānassa tassa tu; Khipitvā aparaṃ kaṇḍaṃ, vijjhitvā tassa jaṇḍukaṃ.
他手快,使国王以头朝下倒下。
当跋卢迦倒下时,胜利的欢呼声就响了起来。
Rājānaṃ sīsato katvā, pātesī lahuhatthako; Bhalluke patite tasmiṃ, jayanādo pavattatha.
普沙提婆就在那里,为了说明自己的过失;
他亲手割断自己的耳垂,让鲜血流出一把。
Phussadevo tahiṃyeva, ñāpetuṃ dosa mattano; Kaṇḍavalliṃ sakaṃ chetvā, pasataṃ lohitaṃ sayaṃ.
Radha知道后展示给国王看,国王看见后问她:“这是什么?”
国王,这惩罚是加在我身上的。他(普沙提婆)对那位大地之主这样说道。
Radhaññā dassesi taṃ disvā, rājā taṃ pucchi‘‘kiṃ’’iti; Rāja daṇḍo kato meti, so avoca mahīpati.
愤怒就是嗔,这一点已经说过了,
他说了耳环被碰击的事。
把没有过失的人当成有过失的人,
兄弟,你在做什么?
Kodho dosoti vuttova, Āha kuṇḍala ghaṭṭanaṃ; Adosaṃ dosamaññāya, Kimetaṃ kari bhātika.
大王说完这话,又在这里说道:“知恩的人啊,”
你会得到与箭相配的盛大恭敬。
Iti vatvā mahārājā, kataññu idha māha ca; ‘‘Kaṇḍānucchaviko tuyhaṃ, sakkāro hessate mahā.
杀光了所有泰米尔人之后,这位国王就被认定已经赢得胜利、打败了敌人。
登上高楼,坐在那里的狮子座上。
Ghātetvā damiḷe sabbe, rājā laddhajayo kato; Pāsāda talamāruyha, sīhāsanagato tahiṃ.
在女乐与大臣们当中,普沙提婆的那支箭。
吩咐并让人安放好之后,又以箭尾把(它)竖直立在地上。
Nāṭakāmacca majjhamhi, phussadevassa taṃ saraṃ; Āṇāpetvā ṭhapāpetvā, puṃkhena ujukaṃ tale.
用钱币一层一层浇覆在那支箭上;
让人盖好之后,就在那时交给了普沙提婆。
Kahāpaṇehi kaṇḍaṃ taṃ, āsitte’yu parūpari; Chādāpetvā dāpesi, phussadevassa taṃ khaṇe.
国王宫殿的平台上,国王于是(在此),平台装饰得富丽堂皇;
熏香与灯火明亮燃烧,各种香气交织在一起。
Narindapāsādatale, narindotha alaṅkate; Sugandhadīpujjalite, nānāgandhasamāyute.
舞者团体所庄严装饰,天女们所庄严装饰;
厚铺着无价覆盖物的床榻,柔软又美好。
Nāṭaka janayogena, accharāhi ca bhūsite; Anagghattharaṇatthiṇṇe, muduke sayane subhe.
躺着,甚至也看着广大的财富与荣华;
已造杀害不动者之业,忆念者不得安乐。
Sayito sirisampattiṃ, mahatiṃ apipekkhiya; Kataṃ akkhobhiṇighātaṃ, saranto na sukhaṃ labhi.
在央俱提岛上的阿罗汉们,知道了他心里所想的那些事;
他们派出了八位阿罗汉,去安慰那位君主。
Yiyaṅgudīpe arahanto, ñatvā taṃ tassatakkitaṃ; Aṭṭhā’rahante pāhesuṃ, tamassāsetumissaraṃ.
他们在中夜时分来到,在王门处走了下来。
通知了那些到来者后,便登上了高楼的平台。
Āgamma te majjhāyāme, rāja dvāramhi otaruṃ; Nivedi tabbhāgamanā, pāsāda talemāruhuṃ.
大王,礼敬您之后,请您坐在座位上;
做了种种礼敬之后,就问起他们来的原因。
Vanditvā te mahārāja, nisīdāpiya āsane; Katvā vividhasakkāraṃ, pucchi āgatakāraṇaṃ.
人主啊,我们是由比央俱提岛的僧团派来的:
国王又派人来对我们说:“我们是为了安慰他。”
Piyaṅgudīpe saṅghena, pesitaṃ manujādhipa; Tamassā sayituṃ amhe, iti rājā punā’hate.
尊者,我要怎样才能得到安慰呢?
不可撼动的大军,就这样被下令屠杀了。
‘‘Kathaṃ nu bhante assāso, mama hessati yena me; Akkhobhiṇimahāsena, ghāto kārāpito’’iti.
‘‘Saggamaggantarāyo ca, natthi te tena kammunā;
如果在这里半个人被杀了,人主啊。
Dīyaḍḍhamanujā ce’ttha, ghātitā manujādhipa.
一个人安住在皈依中,另一个人则安住在五戒上;
有邪见而且破戒的人,其余的人则和畜生差不多。
Saraṇesu ṭhito eko, pañcasīlepi cā’paro; Micchādiṭṭhi ca dussīlo, sesā pasusamāmatā.
你将会让佛陀的教法广泛传播开来。
因此,人主,你要清除心中的烦恼杂念。
Jotayissasi ceva tvaṃ, bahudhā buddhasāsanaṃ; Manovilekhaṃ tasmā tvaṃ, vinodaya narissara.
他们这样对大王说完后,大王从他们那里得到了安慰。
向他们礼敬并送别之后,他躺下来,又继续思索。
Iti vutto mahārājā, tehi assāsamāgato; Vanditvā te visajjetvā, sayito puna cintayi.
任何时候都不要在没有僧团的情况下吃东西。
就这样,父母与孩子就食物立誓。
Vinā saṅghena āhāraṃ, mābhuñjetha kadācipi’’; Iti mātāpitā’hāre, sapiṃsu dahare’ vano.
没布施给比丘僧团就吃了,这到底有没有问题呢?
早餐时,他看见一粒胡椒。
Adatvā bhikkhusaṅghassa, bhuttaṃ atthi nukho iti; Addasa pātarāsamhi, ekaṃ maricavaṭṭikaṃ.
即使已为僧团预留之后却仍自己用了,是因为没有正念。
他心想:“为了那件事,我应当受罚。”
Saṅghassa aṭṭhapetvāva paribhuttaṃ satiṃ vinā; Tadatthaṃ daṇḍakammaṃ me, kattabbanti ca cintayi.
这些人想到,在这人间,一俱胝人群被杀害,
应当好好作意:此乃贪欲之因,也是它的过患。
应当这样作意:那毁灭一切的无常性,善哉,善哉。
这样,他就能从苦中解脱,很快达到善趣或伟大的境界。
Ete tenekakoṭi idha manujagaṇe ghātite cintayitvā, Kāmānaṃ hetu etaṃ manasi ca kayirā sādhu ādīnavaṃ taṃ; Sabbesaṃ ghātaniṃ taṃ manasi ca kayirā’ niccataṃ sādhu sādhu, Evaṃ dukkhā pamokkhaṃ subhagati mahavā pāpuṇeyyā’cīrenāti.